iEpikaira

Κώστας Δεληγιάννης

Ένα ακόμη βήμα προς την πλήρη απολιγνιτοποίηση του εγχώριου ηλεκτρικού συστήματος θα πραγματοποιηθεί στα τέλη Αυγούστου, όταν θα λήξει η διαθεσιμότητα των μονάδων 1 & 2 του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου της ΔΕΗ. Σύμφωνα με πληροφορίες του energypress, η επιχείρηση έχει λάβει για αυτό τον σκοπό το «πράσινο φως» από τον ΑΔΜΗΕ, ο οποίος είναι υπεύθυνος για τη διασφάλιση της επάρκειας τροφοδοσίας του συστήματος, κάτι που σημαίνει πως η 1η Σεπτεμβρίου σηματοδοτεί το επίσημο «τέλος χρόνου» για τις δύο μονάδες.

Υπενθυμίζεται ότι, με Υπουργική Απόφαση στα τέλη του 2021, οι δύο μονάδες (όπως και μέρος του υπόλοιπου λιγνιτικού χαρτοφυλακίου της επιχείρησης) είχαν υπαχθεί σε καθεστώς παρέκκλισης της ευρωπαϊκής Οδηγίας για τις εκπομπές των βιομηχανικών εγκαταστάσεων. Με την Απόφαση, στις δύο μονάδες είχαν παραχωρηθεί 1.500 ώρες λειτουργίας, ως ετήσιος κυλιόμενος μέσος όρος 5ετίας, από 01.07.2020 έως την 30-6-2025.

Από τη συγκεκριμένη παράταση, απέμεναν πλέον λίγες ώρες λειτουργίας – περίπου 250 για κάθε μία μονάδα. Επίσης, εδώ και καιρό «έμπαιναν» πολύ σπάνια στο σύστημα. Επομένως, ο ΑΔΜΗΕ έκρινε ότι μπορούν να τεθούν εκτός του διαθέσιμου ηλεκτροπαραγωγικού δυναμικού, χωρίς αυτό να έχει επίπτωση στην επάρκεια ανεφοδιασμού με ηλεκτρική ενέργεια.

Η οριστική διακοπή λειτουργίας των μονάδων 1 & 2 του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου περιλαμβάνονται στο έγγραφο που, όπως έγραψε το energypress, παρατίθεται το επικαιροποιημένο πλάνο απολιγνιτοποίησης και υποβλήθηκε πρόσφατα από τη ΔΕΗ στη Βουλή. Από το έγγραφο προκύπτει επίσης ότι πρόθεση της επιχείρησης ήταν να τις αποσύρει πριν από το προηγούμενο καλοκαίρι, όπως είχε γνωστοποιήσει στον ΑΔΜΗΕ τον Απρίλιο του 2024.

Ωστόσο, καθώς ο Διαχειριστής εκτίμησε ότι «είναι σκόπιμη η διαθεσιμότητά τους μέχρι το τέλος του Αυγούστου 2024» -όπως αναφέρεται στο έγγραφο- η λειτουργία τους παρατάθηκε τελικά έως και τη φετινή θερινή περίοδο.

Σύμφωνα με το πλάνο της επιχείρησης, εντός του έτους (με βάση πληροφορίες προς το τέλος του 2024), σχεδιάζεται να αποσυρθούν δύο ακόμη μονάδες, η Μελίτη και η Μεγαλόπολη 4. Ωστόσο, προς το παρόν εκκρεμεί η εξέταση από τον ΑΔΜΗΕ αν ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα επηρέαζε ή όχι την επάρκεια τροφοδοσίας.

Με βάση την Υπουργική του 2021, στη Μεγαλόπολη 4 είχαν εκχωρηθεί 35.600 ώρες λειτουργίας συνολικά, από 01.08.2021 έως τις 31-12-2025. Με τροποποίηση της Υπουργικής έναν χρόνο αργότερα -η οποία παρέτεινε τη διάρκεια «ζωής» μέρους του λιγνιτικού χαρτοφυλακίου της επιχείρησης για τη διασφάλιση επάρκειας λόγω της ενεργειακής κρίσης- στη Μελίτη εκχωρήθηκαν 30.832 ώρες συνολικά, από 01.08.2021 έως τις 31-12-2025.

Υπενθυμίζεται ότι το αρχικό σχέδιο απολιγνιτοποίησης, που κατάρτισε η ΔΕΗ στο τέλος του 2019, προέβλεπε πως όλες οι μονάδες (πλην της Πτολεμαΐδα 5 που βρισκόταν υπό κατασκευή τότε), θα είχαν αποσυρθεί μέχρι το τέλος του 2023. Ωστόσο, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες απαιτήσεις ασφάλειας εφοδιασμού που προέκυψαν λόγω της ενεργειακής κρίσης και σε συνέχεια των σχετικών απαιτήσεων των αρμοδίων αρχών και του διαχειριστή για λειτουργική διαθεσιμότητα των υφιστάμενων λιγνιτικών Μονάδων, η επιχείρηση δεν προχώρησε σε υλοποίηση του ανακοινωθέντος χρονισμού απόσυρσης των Μονάδων του ΑΗΣ Αγ. Δημητρίου, της Μελίτης και της Μεγαλόπολης 4.

Έτσι, η ΔΕΗ προχώρησε σε επικαιροποίηση του προγράμματος απολιγνιτοποίησης, λαμβάνοντας υπόψη τους περιβαλλοντικούς περιορισμούς που ισχύουν για τις λιγνιτικές αυτές μονάδες, την παλαιότητα και την αξιοπιστία τους. Παράλληλα, συνυπολογίστηκαν οι επικρατούσες συνθήκες στην αγορά, αλλά και οι ανάγκες παροχής τηλεθέρμανσης που ισχύουν για κάποιους από τους σταθμούς.

«Σημειώνουμε ότι τα ως άνω ορόσημα αποτελούν την ανώτατη δυνατή χρονική υπέρβαση δεδομένου ότι η επιλογή αυτή, η οποία ήδη αποκλίνει σε σημαντικό βαθμό του αρχικώς υποβληθέντος χρονισμού αποσύρσεων, επιβάλλεται πρακτικά από τους υφιστάμενους περιβαλλοντικούς περιορισμούς και παράλληλα αποτελεί πυλώνα στρατηγικής προτεραιότητας του σχεδιασμού της επιχείρησης», επισημαίνει η ΔΕΗ για το επικαιροποιημένο πρόγραμμα.

Για τις 3 υπόλοιπες μονάδες του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, το «τέλος χρόνου» τοποθετείται το 2025. Το 2026 πρόκειται να μπει «λουκέτο» στην Πτολεμαΐδα 5 – ολοκληρώνοντας την απολιγνιτοποίηση. Για τη συγκεκριμένη μονάδα, όπως έχει γράψει το energypress, η ΔΕΗ υπογραμμίζει πως τα οικονομικά της ηλεκτροπαραγωγής με αέριο είναι τέτοια που δεν ευνοούν τη μετατροπή της σε μονάδα φυσικού αερίου, για να συνεχίσει να λειτουργεί και μετά το 2026.

[iEpikaira: Η βίαιη απολιγνιτοποίηση/απανθρακοποίηση ΕΔΩ, εκτός από την επιβάρυνση που θα επιφέρει στην καμπούρα του Έλληνα καταναλωτή εγκυμονεί τεράστιους κινδύνους που αφορούν στην ενεργειακή ασφάλεια της χώρας!]

Πηγή: energypress.gr

Σύμφωνα με έκθεση της γερμανικής Urgewald, μαζί με άλλες 50 ΜΚΟ-εταίρους της, το 96% των εταιρειών που παράγουν πετρέλαιο και φυσικό αέριο συνεχίζουν την εκμετάλλευση και την ανάπτυξη νέων κοιτασμάτων. 

Η έκθεση, που τιτλοφορείται "Global Oil and Gas Exit List (GOCEL)", αναφέρει ότι οι επενδύσεις του τομέα για την έρευνα/ανάπτυξη νέων κοιτασμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου "αυξήθηκαν κατά 30% και πλέον" από το 2021, ενώ επενδύθηκαν συνολικά 170,4 δισ. δολάρια την τελευταία τριετία.

Η Urgewald εκτιμά ότι 539 εταιρείες –συμπεριλαμβανομένων των Saudi ARAMCO, QatarEnergy και της ρωσικής Gazprom– ετοιμάζονται να προχωρήσουν σε παραγωγή 230 δισ. βαρελιών πετρελαίου ενώ σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (ΔΟΕ), τα έργα αυτά "δεν είναι πλέον απαραίτητα" δεδομένης της ανάπτυξης καθαρών μορφών και τεχνολογιών ενέργειας. "Δεν είναι απαραίτητο να γίνονται επενδύσεις σε νέα κοιτάσματα άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου", τόνισε ο ΔΟΕ. Μέσω αυτών των έργων, οι μεγάλες εταιρείες υδρογονανθράκων, πιέζουν συγκεκριμένες χώρες να "εξαρτηθούν από τα ορυκτά καύσιμα", υποστηρίζει η ΜΚΟ Urgewald.

Αποτελεί γενική διαπίστωση ότι το "πράσινο λόμπι" -δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι η Urgewald είναι γερμανική ΜΚΟ- κάνει καλά την δουλειά του για να "σπρώξει" τεχνολογίες ΑΠΕ αμφιβόλου τεχνοοικονομικής βιωσιμότητας (ΕΔΩ και ΕΔΩ). Στην Ελλάδα όμως φαίνεται ότι η προπαγάνδα τους έχει απήχηση, αφού διαπιστώνεται ότι ενώ συνεχίζονται οι τεράστιες επενδύσεις σε κοιτάσματα υδρογονανθράκων σε άλλα μέρη του κόσμου, η κυβέρνηση Μητσοτάκη -ευθυγραμμιζόμενη πλήρως με το αφήγημα του "πράσινου λόμπι"- προσπαθούσε συστηματικά να μας πείσει ότι τέτοιες επενδύσεις δεν έχουν νόημα και ότι δεν προλαβαίνουμε να προβούμε σε έρευνα και εκμετάλλευση (ΕΔΩ) γιατί θα μας προσπεράσει -δήθεν- η απανθρακοποίηση. 

Μόνο πρόσφατα, μετά από πολυχρόνια καθυστέρηση και αφού δόθηκε το υπερατλαντικό "πράσινο φως", η κυβέρνηση έδωσε άδεια για έρευνες (ΕΔΩ). Εννοείται ότι αυτό από μόνο του αφήνει υπόνοιες για το αν η στάση της είναι απλώς ιδεοληπτική -πρωτοστάτες δήθεν στην "πράσινη ανάπτυξη"- ή εάν υπάρχουν αφενός συγκεκριμένα συμφέροντα που προωθούν την χρήση τεχνολογιών ΑΠΕ -ενώ η Γερμανία για παράδειγμα στρέφεται στον άνθρακα ΕΔΩ και ΕΔΩ και ΕΔΩ- και αφετέρου, παρασκηνιακές πιέσεις και σχέδια που μας θέλουν: 

Α)Να παραμένουμε ενεργειακά εξαρτώμενοι με τα κοιτάσματά μας θαμμένα στο βυθό της θάλασσας, 

Β)Να μην ερεθίζεται το τουρκικό θηρίο, και 

Γ)Να διατηρείται η Τουρκία στο δυτικό μαντρί σφετεριζόμενη ορυκτό πλούτο που ξεκάθαρα ανήκει στον Ελληνισμό (ο γνωστός "χάρτης Μπάιντεν" ΕΔΩ μάλλον το επιβεβαιώνει πέραν πάσης αμφιβολίας).

Από Kjeld Neubert | Μεταφρασμένο από Μαριάνθη Πελεκανάκη

«Όσο δεν είναι σαφές ότι η ενέργεια είναι διαθέσιμη και οικονομικά προσιτή, θα πρέπει να σταματήσουμε τα όνειρα για σταδιακή κατάργηση της ηλεκτροπαραγωγής με καύση άνθρακα το 2030», πρόσθεσε. [Shutterstock/corlaffra]

Ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας Κρίστιαν Λίντνερ κατέστησε σαφή την αντίθεσή του στο εμβληματικό σχέδιο του κυβερνητικού συνασπισμού για τη σταδιακή κατάργηση του άνθρακα έως το 2030, σε συνέντευξή του την Τρίτη, απορρίπτοντας έτσι τη βασική δέσμευση της κυβέρνησής του.

Η δημόσια αμφισβήτηση από τον Λίντνερ της κίνησης της κυβέρνησής του να επισπεύσει «ιδανικά» τη σταδιακή κατάργηση του άνθρακα από το 2038 στο 2030 επισκίασε το σύστημα εμπορίας εκπομπών (ΣΕΔΕ- ETS) της ΕΕ.

«Αυτή η ημερομηνία δεν κάνει ούτως ή άλλως τίποτα για το κλίμα, αφού οι εκπομπές CO2 που εξοικονομούνται στη Γερμανία επιτρέπεται να συσσωρεύονται επιπλέον στην Πολωνία, για παράδειγμα, λόγω των ευρωπαϊκών κανόνων», υποστήριξε ο Λίντνερ σε συνέντευξή του στην Kölner Stadt-Anzeiger.

«Όσο δεν είναι σαφές ότι η ενέργεια είναι διαθέσιμη και οικονομικά προσιτή, θα πρέπει να σταματήσουμε τα όνειρα για σταδιακή κατάργηση της ηλεκτροπαραγωγής με καύση άνθρακα το 2030», πρόσθεσε.

Ο Λίντνερ εδώ αναφέρεται ανοιχτά στην αποτυχία του γνωστού ερυωπαϊκού συστήματος για το κλίμα – ΣΕΔΕ. Στο πλαίσιο αυτού του συστήματος, το κλείσιμο ενός ή περισσότερων σταθμών ηλεκτροπαραγωγής με καύση άνθρακα δεν μειώνει αυτόματα τον αριθμό εκπομπών που κυκλοφορούν, εάν η κυβέρνηση δεν ζητήσει εγκαίρως από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να τα ακυρώσει.

Το κακό ιστορικό της Γερμανίας στο θέμα αυτό έχει πράγματι οδηγήσει άλλες χώρες της ΕΕ να μπορούν να αυξήσουν τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.

Η Γερμανία εφάρμοσε ένα χρονοβόρο σύστημα που απαιτεί δύο ανεξάρτητες γνωμοδοτήσεις εμπειρογνωμόνων για να καθοριστεί πόσα δικαιώματα πρέπει να διαγραφούν. Αυτή η περίπλοκη διαδικασία έχει κάνει τη Γερμανία στο παρελθόν να χάσει την προθεσμία κοινοποίησης της Επιτροπής.

Αλλά η απόρριψη από τον Λίντνερ της προθεσμίας εξόδου από τον άνθρακα του συνασπισμού δεν βρήκε πολλούς υποστηρικτές.

«Δεν θα ήταν καλό για τη Γερμανία ως επιχειρηματικό χώρο να διαλυθεί η συμφωνημένη σταδιακή κατάργηση του άνθρακα», δήλωσε ο Michael Hüther, διευθυντής του Γερμανικού Οικονομικού Ινστιτούτου, στο Deutschlandfunk.

Η πρόταση αυτή «δεν σταθεροποιεί τις προσδοκίες των επενδυτών. Κάποια στιγμή πρέπει να επιμείνεις σε κάτι», πρόσθεσε.

«Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση θα πρέπει να διευκρινίσει γρήγορα πώς θα οργανωθεί μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα η [ενεργειακή] ασφάλεια στη Γερμανία», πρόσθεσε η Κέρστιν Αντρέ, επικεφαλής της Γερμανικής Ένωσης Βιομηχανιών Ενέργειας και Υδάτων (BDEW), όπως μετέδωσε το RND.

Άλλοι ερμήνευσαν τη δήλωση του Λίντνερ ως αιχμή κατά του εταίρου του στον συνασπισμό των Πρασίνων, ο οποίος, παρά το γεγονός ότι τάσσεται υπέρ της σταδιακής κατάργησης, αμφισβήτησε πρόσφατα την αυστηρή τήρηση της προεκλογικής δέσμευσης του κόμματός του να τηρήσει το φρένο χρέους του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού.

Πηγή: euractiv.gr

του Ευστάθιου Χιώτη

Σε πρόσφατο, γλαφυρό άρθρο της Ξένιας Κουναλάκη αποτυπώνεται η αγωνία των καταναλωτών για το ενδεχόμενο διακοπής της ηλεκτροδότησης: «βλέπουμε την τάση του ρεύματος να πέφτει και τρέμουμε μήπως μείνουμε χωρίς ηλεκτρικό γιατί η ζωή δεν είναι πια ανεκτή χωρίς κλιματισμό ή έστω ανεμιστήρα». Και παρακάτω αναφέρεται στην ενδημική πλέον οικολογική ευαισθησία και θυμάται «……. εξαντλούσαμε τις οικολογικές μας ευαισθησίες λέγοντας στο γκαρσόνι «ευχαριστώ, δεν θέλω πλαστικό καλαμάκι».

Πόσοι όμως γνωρίζουν ότι το σύστημα ηλεκτροδότησης άντεξε στον καύσωνα χάρις στο λιγνίτη; Παράτολμη η αναφορά μου γιατί ο «ρυπογόνος και ακριβός λιγνίτης, το βαρίδι της ενέργειας» μπορεί να προκαλεί ταραχή και αποτροπιασμό και μόνο στο άκουσμά του, σε σύγκριση με την απλή απαρέσκεια για ένα πλαστικό καλαμάκι. Εξορκίζω λοιπόν τη λέξη και υπόσχομαι να μη την επαναλάβω στη συνέχεια, ούτε καν τους λιγνιτικούς σταθμούς, τους παραδοσιακούς θερμοηλεκτρικούς σταθμούς της ΔΕΗ.

Στη πράξη η Πτολεμαΐδα 5, ο νέος θερμοηλεκτρικός σταθμός της ΔΕΗ, μπορεί να είναι κερδοφόρος ως σταθμός βάσεως, γιατί οι τιμές προημερήσιας αγοράς (επόμενης ημέρας) μεταβάλλονται στη διάρκεια του 24ώρου ανάλογα με την προσφορά και τη ζήτηση και πάντα, μετά την απελευθέρωση της ενέργειας και την εφαρμογή του ευρωπαϊκού μοντέλου, υπάρχουν στο 24ωρο ζώνες υψηλών τιμών, όπως φαίνεται στην Εικόνα 1. Συνεπώς, χάρις στις ζώνες αυτές η μέση σταθμική τιμή κιλοβατώρας του 24ώρου μπορεί να υπερκαλύπτει το κόστος παραγωγής, αρκεί η ΔΕΗ να επιδιώξει κερδοφόρο λειτουργία της Πτολεμαΐδας 5 ή των παλιότερων μονάδων Άγιος Δημήτριος 2, 3 και 5, Μελίτη, Μεγαλόπολις 4 , όπως ακριβώς εφαρμόζει για το φυσικό αέριο.

Εικόνα 1. Ηλεκτρική παραγωγή στη Συζευγμένη Αγορά Ηλεκτρισμού στις 23 Ιουλίου 2023: (α) Δελτίο εγχεόμενης παραγωγής του ΑΔΜΗΕ. (β) Με συνεχή γραμμή, διακυμάνσεις στη διάρκεια του 24ώρου της ωριαίας τιμής μεγαβατώρας στην Αγορά Επόμενης Ημέρας (Day-ahead Market, DAM). Στις ωριαίες κολώνες η σύνθεση του ενεργειακού μίγματος ανάλογα με το καύσιμο και τις αγορές. Διάγραμμα της DIEM στην ενεργειακή πύλη EnergyPress.

Με βάση το τυπικό διαγράμματα της Εικόνας 1 διακρίνονται δύο ζώνες τιμών προσφερόμενης ενέργειας. Η ζώνη ισορροπίας με τιμές που καλύπτουν το κόστος και εύλογο κέρδος αλλά με μειωμένη ποσοτική συμμετοχή των σταθμών αερίου και η ζώνη υψηλής κερδοφορίας με αυξημένη ποσοτική προσφορά και υψηλές τιμές, μέχρι το διπλάσιο. Ωστόσο, η υψηλότερη παραγωγή και οι οικονομίες κλίμακος θα δικαιολογούσαν χαμηλότερες τιμές προσφοράς για τους σταθμούς φυσικού αερίου. Αυτές οι υψηλές τιμές υπερβαίνουν κατά πολύ το κόστος των παραδοσιακών θερμοηλεκτρικών σταθμών, ακόμη και για τις πιο αντίξοες τιμές δικαιωμάτων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.

Είναι φανερό ότι η ζώνη ισορροπίας οφείλεται στην υψηλή συμμετοχή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), που μειώνεται κατά τις απογευματινές και βραδινές ώρες. Η μεγάλη συμβολή των ΑΠΕ είναι πολλαπλή. Είναι περιβαλλοντικά καθαρές, οικονομικά ανταγωνιστικές και αποτελούν ανάχωμα στην υψηλή κερδοφορία των σταθμών φυσικού αερίου. Η ζώνη υψηλής κερδοφορίας υποδηλώνει εναρμονισμό των προσφορών στην Αγορά Επόμενης Ημέρας (προημερήσια αγορά), αντί του θεωρητικά αναμενόμενου ανταγωνισμού. Στο θέμα αυτό οι παραγωγοί διευκολύνονται από την εφαρμογή του αποτυχημένου ευρωπαϊκού μοντέλου στόχου, του οποίου η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ΡΑΕ) μετρίασε τις υπερβολές με την εφαρμογή ανώτατων ρυθμιζόμενων τιμών.

Με τις συνθήκες αυτές είναι στην απόλυτη επιλογή της ΔΕΗ να αξιοποιήσει την Πτολεμαΐδα 5 ως μονάδα βάσης με κερδοφορία, αυξάνοντας απλά τη συμμετοχή της στη ζώνη υψηλών τιμών. Αντ’ αυτού η ΔΕΗ επιδιώκει την «σφραγίδα» του ΑΔΜΗΕ ότι «οι μονάδες αυτές είναι ζημιογόνες αλλά απαραίτητες για την επάρκεια του συστήματος, ως ένα ισχυρό επιχείρημα απέναντι στις Βρυξέλλες, προκειμένου εκείνες να ικανοποιήσουν το αίτημα αποζημίωσης που τους έχει υποβάλει, για όσο καιρό οι μονάδες θα συνεχίζουν να λειτουργούν και κατ' επέκταση να την ζημιώνουν». Εν τούτοις, η ΔΕΗ αξιοποίησε τις παραδοσιακές μονάδες, από ανάγκη και όχι φιλοτιμία, στη περίοδο της ενεργειακής κρίσης και πρόσφατα επίσης τον Ιούλιο 2023 για να ανταπεξέλθει στο αυξημένο φορτίο λόγω του καύσωνα.

Στην Εικόνα 2 φαίνεται το ενεργειακό μίγμα του Ιουλίου 2023, όταν η ημερήσια ηλεκτρική κατανάλωση αυξήθηκε από 90,000 έως100.000 σε 175.000 μεγαβατώρες. Στη δύσκολη αυτή περίοδο οι παραδοσιακοί σταθμοί πέρασαν από την αναμονή στη δράση με συμμετοχή μέχρι 35.000 μεγαβατώρες το 24ωρο, παραπλήσια δηλαδή των ΑΠΕ. Έτσι καλύφθηκε με επιτυχία το ήμισυ της υπερβάλλουσας θερινής ζήτησης.

Εικόνα 2. Ηλεκτρικό φορτίο 24ώρου και επί μέρους ημερήσια κάλυψη τον Ιούλιο 2023. Εκπόνηση Ε. Χιώτη βάσει των Δελτίων Εγχεόμενης Παραγωγής στο Σύστημα του ΑΔΜΗΕ.

Αξίζει να σημειωθεί ο σημαντικός ρόλος των ΑΠΕ στη διατήρηση χαμηλών τιμών, αφού η ζώνη υψηλών τιμών επικρατεί όταν η συμμετοχή των ΑΠΕ υποχωρεί. Με βάση αυτή την παρατήρηση και τα προηγούμενα συμπεράσματα μπορούν να χαραχθούν βασικές κατευθυντήριες γραμμές εθνικής ενεργειακής πολιτικής.

1.Χρειάζεται κατά προτεραιότητα ενίσχυση ΑΠΕ και μάλιστα εκείνων που μπορούν άμεσα να ενσωματωθούν στα δίκτυα του ΑΔΜΗΕ.

2.Μεταξύ των ΑΠΕ προτεραιότητα στις ανεμογεννήτριες ή στα φωτοβολταϊκά που συνδυάζονται με αντλησιοταμίευση. Γενικότερα, προβάδισμα των ανεμογεννητριών έναντι των φωτοβολταϊκών.

3.Όχι στη μειοδοσία παραχώρησης της ελάφρυνσης δικαιωμάτων εκπομπής σε «εταίρους» που μεταφέρουν τα δικαιώματα εκτός Ελλάδος.

4.Όχι άλλα φωτοβολταϊκά χωρίς υποδομή αποθήκευσης ενέργειας.

5.Καμία αδειοδότηση σταθμών φυσικού αερίου εις βάρος των ΑΠΕ και εξαιρετικά μόνο για την αντικατάσταση παλαιότερων σταθμών αερίου χαμηλότερης απόδοσης.

6.Ενσωμάτωση του σταθμού Πτολεμαΐδας 5 ως σταθμού βάσεως, με ενισχυμένη λειτουργία στη ζώνη κερδοφορίας.

7.Διατήρηση των παλιότερων μονάδων (Άγιος Δημήτριος 2, 3, 5, Μελίτη, Μεγαλόπολις 4 ) σε στρατηγική εφεδρεία για την κάλυψη εποχιακών αιχμών και για το ενδεχόμενων επιβολής δικαιωμάτων εκπομπών μεθανίου ή υψηλών τιμών φυσικού αερίου.

8.Ίδρυση Ανεξάρτητης Αρχής κατά το πρότυπον της ΡΑΕ για το σχεδιασμό και την εφαρμογή του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ) και για τον συστηματικό έλεγχο των εκπομπών των αερίων θερμοκηπίου. Στο θέμα αυτό θυμίζω ότι «Αν κάτι δεν μπορεί να μετρηθεί, δεν μπορεί να βελτιωθεί».

9.Είναι, ελπίζω, ζήτημα χρόνου η εισαγωγή καθαρής ηλεκτρικής ενέργειας από την Αίγυπτο, πράγμα που θα ανατρέψει το συντεχνιακό ενεργειακό σκηνικό. Τέλος, όσοι σχεδιάζουν σταθμούς φυσικού αερίου για εξαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, οραματίζονται εταιρικά κέρδη για λογαριασμό τους με περισσότερους ρύπους για τη Χώρα.

Κλείνοντας, και αφού τήρησα τη δέσμευσή μου για το άρρητο, θα ήθελα να πω σ’ αυτούς που δεν θέλουν καν να ακούσουν για λιγνίτη, τους κήρυκες της απολιγνιτοποίησης, δυο πράγματα. Το ένα τρίτο της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Γερμανία σήμερα προέρχεται από άνθρακα και στην Ελλάδα κάποιοι κερδίζουν άμεσα περισσότερα με λιγότερο λιγνίτη στην ενέργεια. Ο επόμενος ανταγωνιστής, οι ΑΠΕ, αφήνει μερικά ακόμη χρόνια κερδοσκοπίας με «ουρανοκατέβατα» κέρδη.

* Ο κ. Ευστάθιος Χιώτης είναι Δρ. Μεταλλειολόγος Μηχανικός ΕΜΠ, Μηχανικός Πετρελαίων Imperial College, πρώην διευθυντής στη Δημόσια Επιχείρηση Πετρελαίων και στο Ινστιτούτο Γεωλογίας και Ερευνών Υπεδάφους. energypress.gr

https://www.researchgate.net/profile/Eustathios_Chiotis https://energypress.gr/search-content?keys=%CE%A7%CE%B9%CF%8E%CF%84%CE%B7%CF%82

Το σχέδιο για επάρκεια ρεύματος έως το 2035

Διπλασιασμός ισχύος φυσικού αερίου, απόσυρση λιγνιτικών μονάδων έως το 2028, παράλληλα με αύξηση των ΑΠΕ

Χρύσα Λιάγγου

Αναμμένα μέχρι τουλάχιστον το 2025 θα παραμείνουν τα φουγάρα των υφιστάμενων λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ και μέχρι το 2028 της νέας μονάδας «Πτολεμαΐδα V» για να διασφαλιστεί η επάρκεια του συστήματος. Επίσης, για να έχουμε επαρκές παραγωγικό δυναμικό την επόμενη δεκαετία, η εγκατεστημένη ισχύς του φυσικού αερίου θα πρέπει σχεδόν να διπλασιαστεί, με την ένταξη στο σύστημα και τρίτης μονάδας, πέραν της Mytilineos που αναμένεται να συνδεθεί στις αρχές του έτους και των Motor Oil – ΤΕΡΝΑ που κατασκευάζεται ήδη στην Κομοτηνή. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της μελέτης επάρκειας για τα έτη 2025-2035 που έχει παραδώσει προς έγκριση στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ο Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΑΔΜΗΕ).

Η μελέτη του ΑΔΜΗΕ λαμβάνει υπόψη δύο σενάρια για τη διείσδυση των ΑΠΕ. Ενα του υφιστάμενου εθνικού σχεδίου για την ενέργεια και το κλίμα (2019) που προβλέπει συνολική εγκατεστημένη ισχύ ΑΠΕ 15,5 GW και 1,8 GW αποθήκευση έως το 2030 και ένα ταχύτερης μετάβασης με συνολική εγκατεστημένη ισχύ 24 GW AΠΕ και 3 GW αποθήκευση. Και στα δύο σενάρια, για να διασφαλισθεί η επάρκεια, οι επτά εν λειτουργία λιγνιτικές μονάδες της ΔΕΗ (συνολική ισχύς 2.000 MW) αποσύρονται το 2025.

Η νέα μονάδα Πτολεμαΐδα V με ισχύ 615 MW μπαίνει στο σύστημα 1/1/2023 και αποσύρεται στις 31/12/2028 ως λιγνιτική, για να ξαναεμφανιστεί δύο χρόνια μετά (1/1/2031) ως μονάδα φυσικού αερίου, με αυξημένη ισχύ στα 1.000 MW.

Aπαραίτητη είναι η ένταξη στο σύστημα την 1/1/2023 της νέας μονάδας φυσικού αερίου της Mytilineos στον Αγ. Νικόλαο Βοιωτίας (825 ΜW) και της νέας μονάδας των Motor Oil – TΕΡΝΑ στην Κομοτηνή (825 MW) στις αρχές του 2025. Από τον χρόνο ένταξης της μονάδας της Κομοτηνής θα εξαρτηθεί και το κατά πόσο και ποιες λιγνιτικές μονάδες της ΔΕΗ θα αποσυρθούν το 2025, αφού η μελέτη σε όλα τα σενάρια επισημαίνει ότι η απόσυρσή τους θα εξαρτηθεί από την αντικατάστασή τους με ισοδύναμες μονάδες. Γι’ αυτό και το 2025 όπως και το αμέσως επόμενο έτος 2026 θεωρούνται τα πλέον κρίσιμα για την επάρκεια του συστήματος.

Η μελέτη του ΑΔΜΗΕ εκτιμά ότι το 2026 και ανάλογα με τον βαθμό και τον ρυθμό διείσδυσης των ΑΠΕ, το σύστημα θα πρέπει δυνητικά να ενισχυθεί με μία ακόμη μονάδα φυσικού αερίου 600-800 MW. Δύο μονάδες αναμένεται να διαγκωνιστούν γι’ αυτή τη θέση.

Η μία του ομίλου Κοπελούζου στην Αλεξανδρούπολη (825 MW) η οποία, όπως επισημοποιήθηκε την Πέμπτη, θα προχωρήσει με τη συμμετοχή σε ποσοστό 51% της ΔΕΗ και σε ποσοστό 29% της ΔΕΠΑ και η δεύτερη των ΕΛΠΕ στη Θεσσαλονίκη, αντίστοιχης ισχύος.

Σύμφωνα με τη μελέτη του ΑΔΜΗΕ, το τελευταίο φουγάρο της ΔΕΗ θα σβήσει το 2028.

Το 2034 θα αποσυρθούν από το σύστημα τέσσερις μονάδες φυσικού αερίου και συγκεκριμένα, η Λαύριo IV (550 ΜW) και Κομοτηνή (476 MW) της ΔΕΗ, η ENΘΕΣ (400 MW) των ΕΛΠΕ στη Θεσσαλονίκη και η Ηρων (148 MW) στη Βοιωτία. Το φυσικό αέριο δηλαδή θα συμμετέχει στο ηλεκτρικό σύστημα από το 2026 και μέχρι το 2034 με συνολική ισχύ 5.953 MW από 2.478 MW σήμερα.

Μοιάζει με σχήμα οξύμωρο αλλά όσο αυξάνεται η διείσδυση των ΑΠΕ τόσο πιο απαραίτητα για την επάρκεια του συστήματος γίνονται τα συμβατικά καύσιμα, λιγνίτης και φυσικό αέριο. Αυτό γιατί οι ΑΠΕ από μόνες τους ακόμη και με αποθήκευση με μπαταρίες διάρκειας μεγαλύτερης των δύο ωρών, που λαμβάνει υπόψη του ως παραδοχή ο ΑΔΜΗΕ, δεν μπορούν να διασφαλίσουν την επάρκεια του συστήματος. Μάλιστα, όσο περισσότεροι παραγωγικοί πόροι μπαίνουν στο σύστημα δυσχεραίνουν οι όροι βιωσιμότητας παλαιών και νέων συμβατικών μονάδων, γι’ αυτό και κρίνεται απαραίτητη η λειτουργική ενίσχυσή τους για να παραμείνουν σε διαθεσιμότητα.

Η μελέτη του ΑΔΜΗΕ στηρίχτηκε στη νέα εγκεκριμένη από τον ACER μεθοδολογία, η οποία εκτός από την εκτίμηση της επάρκειας θα πρέπει να λάβει υπόψη και την οικονομική βιωσιμότητα των μονάδων. Βάσει αυτής της μεθοδολογίας, νέες επενδύσεις λαμβάνονται υπόψη στη μελέτη μόνον εφόσον είναι οικονομικά βιώσιμες, ενώ παράλληλα συνεκτιμάται ο κίνδυνος απόσυρσης παλαιών που δεν είναι οικονομικά βιώσιμες. Τα μοντέλα βιωσιμότητας νέων και υφιστάμενων μονάδων φυσικού αερίου που έλαβε υπόψη της η μελέτη του ΑΔΜΗΕ «έτρεξε» το εργαστήριο του καθηγητή του ΕΜΠ Παντελή Κάπρου.

Για να υπάρξει ισορροπία μεταξύ επάρκειας και βιωσιμότητας μονάδων θα πρέπει η κυβέρνηση να βρει εργαλεία λειτουργικής ενίσχυσης τόσο για τις επενδύσεις σε νέες μονάδες φυσικού αερίου όσο και τις υφιστάμενες, σύμφωνα με τη μελέτη του ΑΔΜΗΕ.

Η μελέτη έχει λάβει υπόψη τα δύο διαφορετικά σενάρια για την εξέλιξη της ζήτησης από το 2023 έως και το 2035, ένα χαμηλής με τη ζήτηση να διαμορφώνεται στο τέλος της δεκαετίας στις 60.543 GWh, χωρίς το σύστημα της Κρήτης (3.636 GWh) και ένα υψηλής με τη ζήτηση στις 65.060 GWh το 2035 επίσης χωρίς το σύστημα της Κρήτης (3.976 GWh στο δεύτερο αυτό σενάριο).

Η επάρκεια του συστήματος από το 2027 θα ενισχυθεί με τα 660 MW από τον σταθμό αντλησιοταμίευσης της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακής στην Αμφιλοχία, που κατασκευάζεται ήδη. Πρόσθετη υδροηλεκτρική ισχύ θα αρχίσει να μπαίνει στο σύστημα από την 1/1/2025 με τη λειτουργία του ΥΗΣ Μετσοβίτικο (29 MW), του ΥΗΣ Μεσοχώρα (160 MW) ένα χρόνο μετά και του ΥΗΣ Αυλάκι (83 MW) από 1/1/2028.

Για να είναι το σύστημα ασφαλές κατά τη διάρκεια της δεκαετίας θα πρέπει να επαληθευθούν όλες οι παραπάνω παραδοχές του ΑΔΜΗΕ για τις εντάξεις νέων μονάδων από τις οποίες συναρτώνται και οι προβλεπόμενες αποσύρσεις των παλαιών. Η μελέτη επάρκειας θα αναθεωρηθεί στη βάση και του νέου εθνικού σχεδίου για την ενέργεια και το κλίμα (ΕΣΕΚ) όταν αυτό ολοκληρωθεί μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2023.

Πηγή: kathimerini.gr

Η Γερμανία έβαλε σε λειτουργία έναν άλλο από τους θερμοηλεκτρικούς σταθμούς της με καύση άνθρακα για να μειώσει τη χρήση φυσικού αερίου για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ανέφερε το γερμανικό πρακτορείο ειδήσεων- DPA.

Νωρίς σήμερα το πρωί στο ενεργειακό σύστημα της Γερμανίας εντάχθηκε ο θερμοηλεκτρικός σταθμός «Heiden», που λειτουργεί με μαύρο άνθρακα και αποτελεί μέρος του ενεργειακού αποθέματος της χώρας, ανακοίνωσε εκπρόσωπος της εταιρείας «Uniper».

Με χωρητικότητα 875 μεγαβάτ, ο Heiden είναι ένας από τους ισχυρότερους σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής με καύση άνθρακα στη Γερμανία, σύμφωνα με την Uniper. Τέθηκε σε λειτουργία το 1987, βρίσκεται στην πόλη Petershagen της γερμανικής επαρχίας Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας, στο δυτικό τμήμα της χώρας.

Η Γερμανία σχεδίαζε να κλείσει θερμοηλεκτρικούς σταθμούς με καύση άνθρακα το αργότερο έως το 2038.

Ωστόσο, η επαναλειτουργία ορισμένων εξ αυτών είναι αναγκαία λόγω του πολέμου στην Ουκρανία και της επακόλουθης κατάρρευσης της αγοράς ενέργειας, σημειώνει το DPA.

Οι αρχές στη Γερμανία επέτρεψαν από τις 14 Ιουλίου φέτος στους θερμοηλεκτρικούς σταθμούς, οι οποίοι αποτελούν μέρος του λεγόμενου «ενεργειακού αποθέματος», να ξαναρχίσουν τις εργασίες τους σε πλήρη ισχύ, ώστε η χώρα να προβεί σε οικονομία στην κατανάλωση φυσικού αερίου.

-

“Το Τελεσίγραφο της Ούρσουλ φον ντερ Λάϊεν στον Κυριάκο Μητσοτάκη για τις υποκλοπές” είναι ο τίτλος της αυριανής (συντηρητικής) εφημερίδας ΕΣΤΙΑ και το οποίο επισημαίνει και το μεγαλύτερο πρόβλημα της κυβέρνησης, αλλά και ολόκληρης της Ελλάδας, το οποίο ξεφεύγει και πέρα από μέγα σκάνδαλο των παρακολουθήσεων του προέδρου του ΠΑΣΟΚ Νίκου Ανδρουλάκη και του δημοσιογράφου Θανάση Κουκάκη.

Οπως γράφει η εφημερίδα, υπάρχει διαρκής κόντρα μεταξύ του Μεγάρου Μαξίμου και της Κομισιόν που σοβεί εδώ και μήνες, με επίκεντρο το Ταμείο Ανάκαμψης και ο διαχειριστικός έλεγχος που πρότειναν ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ και ΠΑΣΟΚ ΚΙΝΑΛ και για κάποιον (όχι και τόσο) περίεργο λόγο, απέρριψε ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Ο Γερμανικός παράγοντας, συγκεκριμένα, έχει και απαιτήσεις για την μείωση του φυσικού αερίου στις Χώρες του Νότου, κάτι που επίσης βρίσκει την Ελλάδα απροετοίμαστη, αφού προχώρησε το 2019 στην χωρίς λογική παραχώρηση 4 αδειών για εργοστάσια φυσικού αερίου, στους γνωστούς επιχειρηματίες, ταυτόχρονα με την βίαιη απολιγνιτοποίηση, οδηγώντας μας στο αδιέξοδο και να μην έχει η χώρα εναλλακτικές και το καρτέλ ενέργειας να πιέζει τον Μητσοτάκη να μην επιστρέψει στο λιγνίτη γιατί θα χάσουν τα υπερκέρδη.

Όλο αυτό το κοκτέιλ κάνει την παρούσα κυβέρνηση, ευάλωτη στον ξένο παράγωντα που τώρα ωθεί τον Κυριάκο Μητσοτάκη σε πρόωρες εκλογές υπό την απειλή νέων αποκαλύψεων.

Πηγή: thefaq.gr

Του Μιχάλη Ψύλου, psilosm@naftemporiki.gr

«Πρέπει να προετοιμαστούμε για ένα σενάριο όπου θα πρέπει να ζήσουμε χωρίς το ρωσικό αέριο εντελώς », προειδοποίησε ο Γάλλος πρόεδρος Εμμανουέλ Μακρόν, σε τηλεοπτική του συνέντευξη με αφορμή την εθνική επέτειο της Γαλλίας. «Ο πόλεμος στην Ουκρανία φαίνεται ότι θα κρατήσει και το φθινόπωρο θα είναι σκληρό», προειδοποίησε ο Γάλλος πρόεδρος.

Λίγο νωρίτερα, η Μαρία Ζαχάροβα, εκπρόσωπος του Ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, είχε φροντίσει να στείλει άσχημα μαντάτα στην Ευρώπη για την προμήθεια με ρωσικό φυσικό αέριο: Η επανέναρξη των παραδόσεων μέσω του αγωγού Nord Stream , θα εξαρτηθεί «από τη ζήτηση των εταίρων μας και τις παράνομες κυρώσεις», δήλωσε η Ζαχάροβα στο πρακτορείο Interfax. Μόλις μια μέρα πριν, η Gazprom είχε ρίξει «αλάτι στις πληγές» των Ευρωπαίων, προειδοποιώντας πώς δεν μπορεί να γίνει πρόβλεψη για την επαναλειτουργία του αγωγού. Δεν ήθελαν και πολύ σχεδόν όλες οι ευρωπαϊκές χώρες να τεθούν σε κατάσταση ενεργειακού συναγερμού. Ηδη, 12 χώρες μέλη της ΕΕ αντιμετωπίζουν μερική ή ολική μείωση των προμηθειών ρωσικού φυσικού αερίου και θα αναγκαστούν να κηρύξουν κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Προς το παρόν βέβαια, οι κυβερνήσεις απευθύνουν εκκλήσεις στους πολίτες να μειώσουν εθελοντικά την κατανάλωση ενέργειας, μειώνοντας τη χρήση των κλιματιστικών, παρά το γεγονός ότι η Κεντρική Ευρώπη αντιμετωπίζει τον χειρότερο καύσωνα εδώ και δεκαετίες.

Ολες οι χώρες αναμένουν βέβαια και τις ανακοινώσεις της Κομισιόν την προσεχή Τετάρτη, 20 Ιουλίου, καθώς θα παρουσιαστεί το σχέδιο για την «Εξοικονόμηση φυσικού αερίου για έναν χειμώνα χωρίς κινδύνους». Ένα προσχέδιο κυκλοφόρησε ήδη χθες, δίχως όμως να κατευνάσει τις ανησυχίες των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων, αφού η Κομισιόν αναμασά απλά τη λέξη «αλληλεγγύη». Ηδη πάντως, η Ουγγαρία έσπευσε να ανακοινώσει ότι θα απαγορεύσει τις εξαγωγές φυσικού αερίου από τον Αύγουστο για να εγγυηθεί ότι η χώρα θα έχει τις απαραίτητες ποσότητες ενέργειας τον χειμώνα για να μην «παγώσει» η χώρα.

Ξανά ο άνθρακας

Η κρίση αναγκάζει τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες να επιστρέψουν στην ρυπογόνο καύση άνθρακα για να αυξήσουν την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Η Γερμανία ανακοίνωσε ότι θα καθυστερήσει την απόσυρση ορισμένων σταθμών ηλεκτροπαραγωγής με καύση άνθρακα και πετρελαίου, που συνολικά έδιναν περίπου 10 γιγαβάτ. Η Ολλανδία επίσης, αφαίρεσε το ανώτατο όριο στην παραγωγή ενέργειας από άνθρακα. Η Αυστρία διέταξε την δημόσια επιχείρηση ενέργειας να επαναλειτουργήσει έναν κλειστό σταθμό παραγωγής από άνθρακα και η Γαλλία ετοιμάζεται να ανοίξει και πάλι ένα εργοστάσιο καύσης λιθάνθρακα, ως λύση έκτακτης ανάγκης για το χειμώνα. «Η επαναλειτουργία σταθμών ηλεκτροπαραγωγής με καύση άνθρακα για την κάλυψη βραχυπρόθεσμων ενεργειακών αναγκών είναι μια γρήγορη λύση», λέει ο Πήτερ Βις,πρώην ανώτατο στέλεχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την κλιματική πολιτική, ο οποίος τώρα εργάζεται στην εταιρεία συμβούλων Rud Pedersen Public Affairs.

Από τότε που τα ρωσικά στρατεύματα εισέβαλαν στην Ουκρανία στις 24 Φεβρουαρίου, όλα έχουν αλλάξει.Οι ευρωπαϊκές χώρες άρχισαν να καταναλώνουν περισσότερο άνθρακα, να σχεδιάζουν νέους τερματικούς σταθμούς υγροποιημένου φυσικού αερίου και να επεκτείνουν το δίκτυο αγωγών φυσικού αερίου, στη Γηραιά Ηπειρο. «Κατανοώ ότι ορισμένες κυβερνήσεις πρέπει να λάβουν δύσκολες αποφάσεις για να εξασφαλίσουν τον ενεργειακό εφοδιασμό των πολιτών τους», λέει ο Φατίχ Μπιρόλ, εκτελεστικός διευθυντής στη Διεθνή Υπηρεσία Ενέργειας. Από τον περασμένο Φεβρουάριο, οι εκπομπές άνθρακα έχουν αυξηθεί πάνω από 6%, σε σχέση με το 2019, σύμφωνα με την συμβουλευτική εταιρεία Kayrros. Ο Μάρτιν Μπράντλεϊ, επικεφαλής στον τομέα ευρωπαϊκών επενδύσεων υποδομής στη Macquarie Asset Management.,προειδοποιεί ότι «θα υπάρξει ένας αγώνας πέντε έως δέκα ετών για την αντιμετώπιση της ρωσικής ενεργειακής εξάρτησης».

Πρωτιά ΕΕ στο ρωσικό πετρέλαιο

Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι η ΕΕ εξακολουθεί να εισάγει από τη Ρωσία, πάνω από το 50% των συνολικών εξαγωγών πετρελαίου της Μόσχας. Σύμφωνα με το Φινλανδικό Κέντρο Έρευνας για την Ενέργεια και τον Καθαρό Αέρα (CREA), τον περασμένο μήνα, η Ρωσία εξήγαγε στην ΕΕ το 51% των συνολικών της εξαγωγών πετρελαίου, στην Κίνα το 25% και την Ινδία μόνο το 4%. Το φινλανδικό think tank λέει μάλιστα ότι «οι αναφορές των μέσων ενημέρωσης για υποτιθέμενες μεγάλες ποσότητες πετρελαίου που εισάγονται εξάγει η Ρωσία στην Κίνα και την Ινδία, δημιουργούν παραπλανητική εντύπωση».

Για τη Μόσχα πάντως τα νέα δεν είναι πάντως, άσχημα. Μπορεί οι ρωσικές εξαγωγές πετρελαίου να έφτασαν στο χαμηλότερο επίπεδο από τον περασμένο Αύγουστο, αλλά ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας ανέφερε ότι τα κέρδη της Ρωσίας αυξήθηκαν κατά 700 εκατομμύρια δολάρια την ημέρα λόγω της αύξησης των τιμών. Ο Οργανισμός σημειώνει μάλιστα ότι τα κέρδη από το πετρέλαιο, τα οποία ήταν 40% πάνω από τον μέσο όρο του περασμένου έτους, στήριξαν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις της Ρωσίας στην Ουκρανία!

Οι 27 έχουν αποφασίσει να επιβάλουν από το φθινόπωρο εμπάργκο στο ρωσικό αέριο που μεταφέρεται μέσω αγωγών, αλλά ουδείς γνωρίζει από πού θα καλυφθούν οι ανάγκες της Γηραιάς ηπείρου. Μπορεί βέβαια να ακούγεται ενθαρρυντικό ότι οι τιμές του πετρελαίου έχουν πέσει κατακόρυφα τις τελευταίες δύο εβδομάδες- με το Brent να διαπραγματεύεται χθες στα 95 δολάρια το βαρέλι, για πρώτη φορά από τη ρωσική εισβολή, αλλά αυτό έχει και αντίστροφη ανάγνωση: Οφείλεται στους φόβους για ύφεση, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μείωσε χθες τις προβλέψεις της για την οικονομική ανάπτυξη και να ανέβασε τον αναμενόμενο πληθωρισμό στην ευρωζώνη στο 7,6%. Φυσικά, η πτώση των τιμών του πετρελαίου συνδέονται και με τις ανησυχίες για την εξάπλωση των παραλλαγών του covid στην Κίνα, αλλά και στην επιβράδυνση της ζήτησης στην Αμερική. «Σπάνια οι προοπτικές για τις αγορές πετρελαίου ήταν τόσο αβέβαιες», εκτιμά ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας. Σημειώνει μάλιστα ότι «προς το παρόν, η ανθεκτικότητα της ρωσικής προσφοράς έχει μειώσει τις εντάσεις στην αγορά».

Πηγή: naftemporiki.gr

Η Ελλάδα πρέπει να αποφύγει να υποστεί τις δυνητικές συνέπειες των λαθών της Δύσης στις σχέσεις της με την Τουρκία, όπως προειδοποιεί η περίπτωση της Ουκρανίας. Ένα ενδιαφέρον και αποκαλυπτικό δημοσίευμα φιλοξένησε η γερμανική οικονομική εφημερίδα Handelsblatt. Ο Γερμανός καγκελάριος, Όλαφ Σολτς, μιλώντας στο αμερικανικό δίκτυο CBS, εκτίμησε ότι η ρωσική επίθεση στην Ουκρανία είχε σχεδιαστεί από καιρό, ίσως και πριν από ένα χρόνο. Η έγκριτη εφημερίδα, στην ανάλυσή της αναφέρει ότι μέρος της ρωσικής στρατηγικής αποτελούσε και το “μυστικό όπλο” του φυσικού αερίου! Φοβερή ανακάλυψη για τη Γερμανία με τους τεράστιους οικονομικούς πόρους και την άριστη υποτίθεται οργάνωση!

Του Ζαχαρία Μίχα*

Η Γερμανία έπεσε στην παγίδα της βεβαιότητάς της ότι η αύξηση της ενεργειακής αλληλεξάρτησης του Βερολίνου με τη Μόσχα θα έδιωχνε τον πόλεμο! Πείστηκαν ότι τα τεράστια έσοδα για τους Ρώσους αρκούσαν για να τους αποτρέψουν. Μια ακόμη αποσπασματική, ιδεοληπτική, ανιστόρητη και αμιγώς οικονομίστικη προσέγγιση έφερε την καταστροφή. Αν και η άσκηση κριτικής από τον Σολτς μοιάζει και με απόπειρα να αποσείσει από πάνω τους τις ευθύνες και να τις φορτώσει στην Άγκελα Μέρκελ.

Οι Γερμανοί πλέον τρέμουν ότι οι εργασίες συντήρησης του αγωγού Nord Stream 1 δεν θα διαρκέσει μόνο δέκα μέρες, αλλά αορίστως, οδηγώντας τη Γερμανία στο χειρότερο οικονομικό σοκ της μεταπολεμικής περιόδου. Εκτίμηση του υπογράφοντος είναι ότι θα μπορούσε να αποδειχθεί μια ρωσική ψυχολογική επιχείρηση, η οποία, εάν κριθεί από το δημοσίευμα, παράγει ήδη αποτελέσματα.

Εάν ισχύει αυτό, τότε η ροή θα αποκατασταθεί, με τη Μόσχα να υπενθυμίζει την πάγια θέση της ότι αποτελεί αξιόπιστο προμηθευτή της Ευρώπης. Εάν όμως η Μόσχα έχει αποφασίσει να κινηθεί άμεσα και να πιέσει ασφυκτικά τώρα, προφανώς δεν θα ενεργοποιήσει εκ νέου τον αγωγό. Περιττό να ειπωθεί ότι το κόστος θα είναι εφιαλτικό τους χειμερινούς μήνες.

Αυτή η επίθεση ήταν προβλέψιμη και μέρος του σχεδιασμού του Πούτιν εκτιμά η Handelsblatt, που υποστηρίζει με ρεπορτάζ πως η Γερμανία έπεσε στην ενεργειακή παγίδα του Πούτιν! Καταλήγει να ρίχνει την ευθύνη στο ότι «οι προειδοποιήσεις των συμμάχων» για τις ρωσικές προθέσεις είχαν απορριφθεί σαν κινδυνολογία, ενώ είχαν αγνοηθεί τα χαμηλά επίπεδα πληρότητας στις εγκαταστάσεις αποθήκευσης φυσικού αερίου. Προκύπτει δηλαδή κυβερνητική εγκληματική αμέλεια…

Ο ειδικός απεσταλμένος για την ενεργειακή διπλωματία του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Έιμος Χόκσταϊν, είχε ταξιδέψει στη Γερμανία τον Σεπτέμβριο 2021, προειδοποιώντας ότι οι τιμές του φυσικού αερίου που είχαν ήδη πάρει την ανηφόρα, υποδείκνυαν πιέσεις στην προσφορά και είχε ζητήσει η Ευρώπη να κινηθεί επειγόντως για να αναπτύξει πηγές ενέργειας ανεξάρτητες από τη Ρωσία. Η Γερμανία, όμως, είχε παραδώσει τις υποδομές φυσικού αερίου στους Ρώσους, ενώ θεωρούσε πως τις ιδιωτικοποιούσε! Αυτές οι εγκαταστάσεις είχαν χαμηλή πληρότητα, επηρεάζοντας την προσφορά.

ΕΙΝΑΙ ΑΡΓΑ ΓΙΑ ΔΑΚΡΥΑ

Υπήρχε σχεδιασμός; Μήπως οι Γερμανοί συνέχισαν να προωθούν επιδοτούμενες δικές τους ανεμογεννήτριες που οι ίδιοι εγκατέλειπαν ως μη οικονομικά συμφέρουσες, στην πρόθυμη Ελλάδα; Γενικότερα, αναρωτιέται κανείς εάν αντίστοιχα σφάλματα διαπράττουν οι Γερμανοί και με την πολιτική τους απέναντι στην Κίνα; Ή μήπως περιμένουν πρώτα να υποστούν τις συνέπειες;

Η υπόθεση αποδεικνύει ότι ο εθισμός στη διπλωματική μικροδιαχείριση και η προσήλωση σε υποτιθέμενους συμβιβασμούς με βάση την ειρήνη και την ευημερία που φέρνει η οικονομική αλληλεξάρτηση, είναι που έχει οδηγήσει κατ’ επανάληψη τον Δυτικό Κόσμο σε αδυναμία να δει τη μεγάλη εικόνα των γεωστρατηγικών διακυβευμάτων.

Οι συμβιβασμοί και οι συμφωνίες, όμως, αποδεικνύεται ότι έχουν ελπίδα να αποδειχθούν βιώσιμα όταν εμπλέκουν χώρες που διέπονται από κοινές αρχές και αξίες, τους αυτοπεριορισμούς που αυξάνουν τις πιθανότητες τήρησης των συμπεφωνηθέντων, χωρίς και να το διασφαλίζει βέβαια.

Όμως, ακόμα κι αν το εθνικό συμφέρον μιας πλευράς υπαγορεύσει υπαναχώρηση, η διένεξη κρατιέται σε ένα ειρηνικό πλαίσιο. Τηρούνται τα διπλωματικά προσχήματα και γίνεται προσπάθεια απορρόφησης των κραδασμών με την ενεργό αναζήτηση ενός νέου συμβιβασμού που θα αντιμετωπίζει πιο αποτελεσματικά το πρόβλημα.

Όταν όμως η ίδια η Δύση καταγγέλλει τη Ρωσία για απόλυτο κυνισμό, αμετροέπεια και επιθετικότητα, δεν θα πρέπει να αντιληφθεί ότι και στην περίπτωση της Τουρκίας πρέπει να ληφθούν υπόψη εκ των προτέρων, τα ίδια με αυτά που διαπιστώνουν έντρομοι οι Γερμανοί εκ των υστέρων;

ΘΑ ΕΠΑΝΑΛΑΒΟΥΝ ΤΑ ΙΔΙΑ ΛΑΘΗ ΜΕ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΑ;

Ενώ διαπιστώνουν ότι παρά την τεράστια ενεργειακή εξάρτησή τους από τη Ρωσία, την οποία επέτρεψαν, είναι υποχρεωμένοι πλέον να αναζητήσουν εναλλακτικές λύσεις. Θα επαναλάβουν πανομοιότυπο σφάλμα με την Τουρκία, η οποία απαιτεί να καταστεί ενεργειακός κόμβος προώθησης υδρογονανθράκων στην Ευρώπη;

Θα συνεχίσουν να παριστάνουν ότι η χώρα του Ερντογάν μοιράζεται παρόμοιες αρχές και αξίες, τις οποίες ευαγγελίζεται διαρκώς η Δύση για να δικαιολογήσει την πλήρη διάρρηξη σχέσεων με τη Μόσχα; Με καταγεγραμμένη τη διεθνή συμπεριφορά της Τουρκίας, θεωρούν αδιανόητο να έρθει το πλήρωμα του χρόνου και να αντιμετωπίσουν παρόμοιο ενεργειακό εκβιασμό, αυτή τη φορά από την Τουρκία;

Όσον δε αφορά το ευρύτερο κομμάτι της ασφάλειας, όταν καταλογίζουν στη Ρωσία επεκτατικό πόλεμο, προσπερνώντας τεχνηέντως την παταγώδη αποτυχία τους να συνειδητοποιήσουν ότι εννοούσε απόλυτα όσα διακήρυττε ως κόκκινες γραμμές, δεν διαπιστώνουν τις τρομακτικές ομοιότητες με τη διακηρυκτική πολιτική απειλών και επεκτατισμού της Τουρκίας απέναντι στην Ελλάδα; Μήπως και η Άγκυρα δεν υποκρύπτει τίποτα, αλλά τα εκφράζει ανοικτά και μάλιστα έναντι συμμάχου χώρας; Με ποια λογική εξακολουθεί ακόμα να θεωρείται ότι υπάρχουν περιθώρια αμοιβαία επωφελούς λύσης στα ελληνοτουρκικά;

Μήπως η στρατηγική τους μυωπία έχει οδηγήσει τους Γερμανούς στο να αντιμετωπίζουν την Ελλάδα περίπου όπως την Ουκρανία; Διότι την αποτυχία, ή απροθυμία, για ορθή πρόβλεψη των ρωσικών ενεργειών και για έγκαιρη αναζήτηση βιώσιμης συμβιωτικής λύσης με τη Ρωσία, την πληρώνει η Ουκρανία. Αυτή έχει ήδη χάσει το 30% περίπου των εδαφών της στους δυο γύρους των συγκρούσεων (Κριμαία 2014 και Ντονμπάς 2022).

Η Δύση μπορεί να καταγγέλλει τους Ρώσους, όμως την ανήκεστο βλάβη θα υποστούν οι Ουκρανοί. Την ίδια στιγμή, ο πανικός της Δύσης δεν αφορά τις εδαφικές απώλειες της Ουκρανίας, αλλά τη δραματική ενεργειακή κατάσταση που θα αντιμετωπίσουν οι δυτικές κοινωνίες, με απόλυτη ευθύνη των ηγεσιών τους! Να υποθέσουμε βάσιμα ότι με τον ίδιο τρόπο αντιμετωπίζουν και την Ελλάδα, έστω ασυναίσθητα;

Τα πράγματα είναι όμως ακόμα χειρότερα! Εάν υποτεθεί ότι τα περί αρχών και αξιών είναι για αφελείς, η γερμανική κυβέρνηση προσπαθεί να επιλύσει το ενεργειακό αδιέξοδο, με την εκ νέου ενεργοποίηση “βρώμικων” μεθόδων ηλεκτροπαραγωγής, σε συνδυασμό όμως με την αντικατάσταση του φθηνού ρωσικού αερίου από το πανάκριβο αμερικανικό σχιστολιθικό! Μια λύση, την οποία κατήγγελλαν αυτάρεσκα, θεωρώντας ότι αποτελούσε την επιδίωξη του Αμερικανού Έιμος Χόκσταϊν όταν τους προειδοποιούσε από τον Σεπτέμβριο 2021.

Και καλά να μην υπάρχει εναλλακτική. Πώς εξηγείται όμως το ότι δεν αντιλαμβάνονται το άμεσο συμφέρον της ΕΕ να επενδύσει στην ταχύτερη δυνατή αξιοποίηση των μεσογειακών κοιτασμάτων σε ευρωπαϊκή ΑΟΖ; Πώς δεν αντιλαμβάνονται ότι σε αυτή τη συγκυρία, πάντα με την τήρηση του διεθνούς δικαίου, δεν υπάρχει περιθώριο ανοχής των αρπακτικών διαθέσεων της Τουρκίας;

Το να μην καίγονται οι Αμερικανοί είναι λογικό από τη στιγμή που εξυπηρετούν το δικό τους ιδιοτελές εμπορικό συμφέρον. Οι Γερμανοί, όμως, γιατί δεν κάνουν το ίδιο για το δικό τους συμφέρον που ταυτίζεται με το ευρωπαϊκό; Κυρίως όμως η ίδια η ελληνική κυβέρνηση, γιατί δεν κινητοποιείται προς την ίδια κατεύθυνση; Πώς είναι δυνατόν αυτό το θέμα να απουσιάζει συστηματικά από τη ρητορική της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, αντί να έχει μετατραπεί σε σημαία και απόλυτη προτεραιότητα;

Η πολιτική του Στέιτ Ντιπάρτμεντ απέναντι στην Ελλάδα είναι γεμάτη ευχολόγια περί παροχής υποστήριξης στον τομέα της ενεργειακής μετάβασης, της απολιγνιτοποίησης και της πράσινης οικονομίας. Αυτό, όπως εξηγήθηκε, αποτελεί αμερικανικό συμφέρον. Το ελληνικό θα το προασπίσει κανείς;

Μοιάζει να έχει ολόκληρη η Ευρώπη αποδεχθεί την καταβολή ενός αστρονομικού ενεργειακού τιμήματος στις ΗΠΑ σε αντάλλαγμα για τη στρατιωτική κάλυψη που υποτίθεται πως τους προσφέρει. Εάν και η Ελλάδα έχει αποδεχθεί και εντάσσεται σε μια τέτοια ρύθμιση, η πολιτική της ηγεσία υποχρεούται και να ενημερώσει την ελληνική κοινωνία και να αιτιολογήσει πειστικά την επιλογή της.

Όσον αφορά την ανώριμη γεωστρατηγικά Ευρώπη, αλλά και τους πεπειραμένους Αμερικανούς, οφείλει να γίνει άλλη μια παρατήρηση: Η Ελλάδα επί χρόνια προειδοποιεί τους εταίρους της, χωρίς να εισακούγεται, ότι το πρόβλημα με την Τουρκία είναι και πραγματικό και ευρωπαϊκό. Κάπως έτσι οι εταίροι απέτυχαν οικτρά με την πολιτική τους να αποτρέψουν την πραγματική απειλή που αντιμετώπιζαν από τη Ρωσία.

Θα επαναλάβουν το ίδιο σφάλμα και με την Τουρκία, ή θα μπορέσουν επιτέλους να ερμηνεύσουν τα διδάγματα της τρέχουσας κρίσης, ώστε δρώντας συντονισμένα, ορθολογικά και προληπτικά, να προασπίσουν επιτέλους τα ευρωπαϊκά συμφέροντα;

[iEpikaira: Να υποθέσουμε ότι ο Χόκσταϊν κάτι ήξερε;]

"Δεν θα ανεχτούμε μια νέα εκδοχή ιστορικού αναθεωρητισμού, δηλαδή φαντασιώσεις χαμένων αυτοκρατοριών και μια προβολή ισχύος που δεν ευθυγραμμίζεται με την διεθνή τάξη που βασίζεται σε κανόνες" είπε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης μιλώντας στο συνέδριο του ΕΛΚ που πραγματοποιείται στο Ρότερνταμ. "Το τελευταίο στοιχείο που χρειαζόμαστε σήμερα είναι μια ακόμη πηγή αστάθειας στην ΝΑ πτέρυγα του ΝΑΤΟ. Ίσως κάποιοι στη Ρωσία να είναι χαρούμενοι αν αυτό συμβεί., αλλά θα διασφαλίσουμε ότι δεν θα το επιτρέψουμε και ταυτόχρονα θα στείλουμε ένα ξεκάθαρο μήνυμα ότι δεν θα θέσουμε εν αμφιβόλω τα κυριαρχικά δικαιώματα. Γι' αυτό και πριν την Ουκρανική κρίση εμείς θέλαμε να ενδυναμώσουμε τις ένοπλες δυνάμεις για να διασφαλίσουμε ότι έχουμε μια αποτρεπτική ισχύ. Είμαστε μια δύναμη ειρήνης είμαστε μια αμυντική δύναμη αλλά θέλουμε να στείλουμε ένα ξεκάθαρο μήνυμα ότι οποιαδήποτε υπόνοια απειλής της κυριαρχίας μας θα τιμωρείται με αυστηρό τρόπο" πρόσθεσε.

"Σοκαριστήκαμε ανακαλύπτοντας τι σημαίνει να έχουμε έναν πόλεμο στην Ευρώπη, κάτι που έμοιαζε αδιανόητο και μάλιστα οι ιδρυτές αυτού του κόμματος καθώς και οι ιδρυτές της ΕΕ αγωνίστηκαν τόσο σκληρά ώστε να διασφαλίσουν και επιπλέον πολλοί πίστευαν πως ήταν περιχαρακωμένο και ότι η ακεραιότητα της Ευρώπης δεν θα παραβιαζόταν ποτέ από την ισχύ των όπλων", τόνισε ο πρωθυπουργός κατά τη συμμετοχή του στη συζήτηση με θέμα "United in Solidarity: Defending Western Democracy", στο πλαίσιο του 27ου Συνεδρίου του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος.

"Αυτός είναι ένας νέος κόσμος που αντιμετωπίζουμε και πρέπει να πούμε ότι η Ελλάδα είναι σχετικά κοντά στο ρωσικό λαό εξαιτίας της γεωγραφίας μας και της παράδοσης της ορθόδοξης Εκκλησίας μας. Για μένα όμως από την πρώτη στιγμή ήταν σαφές ότι έπρεπε να κάνουμε τη σωστή επιλογή κι αυτή ήταν να στηρίξουμε με κάθε δυνατό τρόπο την Ουκρανία.

Στείλαμε στρατιωτικό υλικό και εξηγήσαμε την απόφασή μας κάτι που κάναμε όχι μόνο γιατί ήταν θέμα αρχής να στηρίξουμε μια χώρα που δεχόταν επίθεση αλλά και για να στείλουμε ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς οποιονδήποτε μπορεί να ξανασκεφτεί πως τα σύνορα μπορεί να επαναχαράσσονται μέσω της βίας ότι θα βρεθεί αντιμέτωπος με μια συντριπτική απάντηση.

Η δύναμή μας εδώ είναι η ενότητά μας κι έτσι πρέπει να εξηγήσουμε στους πολίτες μας γιατί το κάνουμε αυτό επειδή αν δεν το κάνουμε, δηλαδή αν δεν υποστηρίξουμε την Ουκρανία, όλες οι αξίες για την υπεράσπιση των οποίων αγωνιστήκαμε στη διάρκεια της πολιτικής μας καριέρας θα δεχθούν ουσιαστική απειλή", τόνισε ο πρωθυπουργός.

Αναφορικά με την κρίση στην ενέργεια και τις εναλλακτικές πηγές, ο πρωθυπουργός μιλώντας στο πλαίσιο του 27ου Συνεδρίου του ΕΛΚ, τόνισε ότι αντιμετωπίζουμε ένα βραχυπρόθεσμο πρόβλημα και μια μεσοπρόθεσμη έως και μακροπρόθεσμη πρόκληση.

Μίλησε για την ανάγκη ως Ευρώπη να προχωρήσουμε στην απολιγνιτοποίηση των οικονομιών μας και επεσήμανε ότι ακόμη και πριν την ουκρανική κρίση ένα μεγάλο μέρος του πακέτου της ΕΕ κατευθυνόταν σε επενδύσεις προκειμένου οι οικονομίες μας να γίνουν πιο ‘πράσινες' και βεβαίως να αποκτήσει η ήπειρός μας ενεργειακή αυτονομία. Επεσήμανε ότι αυτό έγινε σαφές ότι είναι μια άμεση ανάγκη με την ουκρανική κρίση.

Στην Ελλάδα έχουμε την ευλογία να έχουμε ήλιο και ανέμους και ξέρουμε ότι η πιο φθηνή ενέργεια που μπορούμε να παράγουμε στην Ευρώπη θα προέρχεται από τον ήλιο και τον άνεμο, είπε.

Τόνισε ότι όλες οι χώρες της ΕΕ δίνουν μάχη με τις τιμές της ενέργειας και είπε πως είναι αλήθεια ότι πληρώνουμε πιο ακριβά το φυσικό αέριο στην Ευρώπη από οποιαδήποτε άλλη περιοχή του κόσμου κι αυτή είναι μια στρέβλωση που χρειάζεται παρέμβαση.

Υπογράμμισε την ανάγκη να δούμε τον τρόπο σχεδιασμού της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και να αναγνωρίσουμε ότι είμαστε θύματα μίας στρέβλωσης. Οπότε πρέπει να δράσουμε και να δράσουμε γρήγορα όχι μόνο μέσω εθνικών σχεδίων αλλά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. "Χρειαζόμαστε επείγουσες παρεμβάσεις για να αντιμετωπίσουμε το βραχυπρόθεσμο πρόβλημα των υψηλών τιμών ενέργειας. Αυτό είναι ένα επείγον ζήτημα που πρέπει να αντιμετωπιστεί όχι μόνο σε εθνικό αλλά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο", είπε ο πρωθυπουργός.

[iEpikaira: Σχετικά με την απολιγνιτοποίηση τα φωτοβολταϊκά και τα αιολικά έχουμε επανειλημμένα τοποθετηθεί εξηγώντας ότι δεν μπορούν να αντικαταστήσουν πλήρως τις συμβατικές πηγές ενέργειας λόγω τεχνολογικής αδυναμίας αποθήκευσης περίσσιας ενέργειας. Όσον αφορά στην Τουρκία, καλό θα ήταν να μας εξηγήσει ο Κ. Μητσοτάκης πώς ακριβώς "θα διασφαλίσουμε ότι δεν θα το επιτρέψουμε και ταυτόχρονα θα στείλουμε ένα ξεκάθαρο μήνυμα ότι δεν θα θέσουμε εν αμφιβόλω τα κυριαρχικά δικαιώματα" δεδομένου ότι επιτρέπουμε έρευνες επί της ελληνικής υφαλοκρηπίδας αλλά και υπερπτήσεις ακόμη και από UAV, χωρίς καμία διάθεση να τρίξουμε τα δόντια!;]

Πηγή: capital.gr

Όχι ... τα δεδομένα δεν «έχουν αλλάξει άρδην»... Τα δεδομένα ήταν πάντα μπροστά μας, αλλά μερικοί ανόητοι έκαναν πως δεν τα έβλεπαν τόσο καιρό, είχαν πάρει αγκαλιά τις ανεμογεννήτριες και λοιδορούσαν εκείνους που φώναζαν και προειδοποιούσαν ότι ακολουθούμε λάθος δρόμο στην ενεργειακή πολιτική μας. Τώρα κατάλαβε η κυβέρνηση ότι η ενεργειακή αυτάρκεια της χώρας πρέπει να αποτελεί προϊόν μακροπρόθεσμου και σοβαρού σχεδιασμού και δεν μπορεί να γίνεται στο πόδι; Έχουν καταλάβει όλοι αυτοί οι άχρηστοι που μας κυβερνούν για ποιον λόγο τους εξέλεξε ο ελληνικός λαός και γιατί τους παρέχει παχυλούς μισθούς και γενναία προνόμια; Αν ένας πολιτικός δεν είναι διορατικός και δεν εργάζεται για το εθνικό συμφέρον, τότε τι τον χρειαζόμαστε; Διαπιστώσεις κατόπιν εορτής μπορεί να κάνει και ο περιπτεράς της γειτονιάς μου. Αυτό που περιμένουμε από τους κυβερνώντες είναι να μπορούν να βλέπουν πέρα από τη μύτη τους, να σχεδιάζουν με σταθερά και προσεκτικά βήματα για το αύριο, και να δίνουν ΛΥΣΕΙΣ στα μεγάλα προβλήματα της χώρας. Δυστυχώς όμως μέχρι τώρα το μόνο που βλέπουμε είναι να τρέχουν ασθμαίνοντας πίσω από τις εξελίξεις και να κάνουν το ένα ολέθριο λάθος μετά το άλλο ενεργώντας με απίστευτη επιπολαιότητα που δεν μπορεί παρά να δίνει λαβή για δυσάρεστες υποψίες.

Τι να πρωτοθυμηθεί κανείς; Το τουρκολιβυκό μνημόνιο που μας ήρθε σαν κεραμίδα ενώ βοούσε ο τόπος επί μήνες ότι κάτι μαγείρευε η Άγκυρα με τον νότιο γείτονά μας; Τις απαράδεκτες δηλώσεις Δένδια ότι η Ελλάδα δεν ενδιαφέρεται να εκμεταλλευτεί τα υποθαλάσσια κοιτάσματα των υδρογονανθράκων της; Την εξοργιστική παθητικότητα με την οποία αντιμετωπίσαμε το σουλάτσο του «Ορούτς Ρέις» επί 3,5 μήνες μέσα στην υφαλοκρηπίδα μας; Την πλήρη αδιαφορία που δείξαμε για τις ωμές παραβιάσεις της κυπριακής ΑΟΖ από τους Τούρκους που είχαν σαν αποτέλεσμα να φύγουν η μία μετά την άλλη οι ξένες εταιρείες εξόρυξης φυσικού αερίου; Την απολιγνιτοποίηση της ΔΕΗ που έγινε χωρίς κανένα σχέδιο; Τη δαιμονοποίηση της πυρηνικής ενέργειας σε βαθμό που να έχουμε κλείσει εδώ και 18 χρόνια ακόμα και τον ερευνητικό πυρηνικό αντιδραστήρα «Δημόκριτος»; Τη σπουδή που δείξαμε να κάνουμε τη Ρωσία εχθρό μας και να πυροβολήσουμε ουσιαστικά τα πόδια μας καταστρέφοντας τα ελληνικά νοικοκυριά μέσω των λογαριασμών του ρεύματος για τα μάτια του Ζελένκσι και του Τάγματος Αζόφ; Την ατάκα του ανεκδιήγητου Άδωνι Γεωργιάδη «Και τι θέλετε; Να πάμε να πλακώσουμε τον Πούτιν στο ξύλο;». Με κάθε ενέργεια και με κάθε δήλωσή της η κυβέρνηση Μητσοτάκη δείχνει την τραγική και εθνικά επικίνδυνη ανεπάρκειά της την οποία δυστυχώς θα πληρώνουμε όλοι μας ακριβά για πολύ καιρό ακόμα.

«Το έργο που εγκαινιάζουμε συμβολίζει μια αλλαγή στο ενεργειακό και παραγωγικό υπόδειγμα της χώρας. Γιατί εδώ στο φωτοβολταϊκό πάρκο της Κοζανης αποτυπώνονται οι εθνικοί μας στόχοι για φθηνή και καθαρή ενέργεια από τον ήλιο, από τους ανέμους μας, από τα νερά μας , από τη γεωθερμία μας», τόνισε ο πρωθυπουργός ξεδιπλώνοντας παράλληλα τον ενεργειακό σχεδιασμό της κυβέρνησης για την ενεργειακή επάρκεια της χώρας. Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στην αναθεώρηση της πολιτικής σε σχέση με το λιγνίτη, δηλώνοντας εμφατικά ωστόσο ότι πρόκειται για ένα προσωρινό μέτρο.

«Έπρεπε να συμβεί ένα πόλεμος αυτού του μεγέθους που έφερε το φυσικό αέριο σε 10πλασια τιμή για να γίνει προσωρινά ο λιγνίτης πιο φθηνή η παραγωγή του. Αποτελεί λοιπόν μία λύση ανάγκης τη δεδομένη χρονική στιγμή που έρχεται να αντικαταστήσει το συγκυριακό ακριβότερο φυσικό αέριο» είπε και πρόσθεσε « Η πολιτική μας οφείλει να είναι ευέλικτη, χωρίς όμως να χάνει τον κεντρικό της προσανατολισμό και οι όποιες μικρές διορθωτικές παρεμβάσεις γίνουν στο σχέδιο ενέργειας και κλίματος δεν θα θέσουν σε καμία περίπτωση σε αμφισβήτηση τους φιλόδοξους στόχους που έχουμε θέσει για την μείωση εκπομπών αερίου θερμοκηπίου έως το 2030 και την κλιματική ουδετερότητα έως 2050. Ναι, για την επόμενη διετία σίγουρα είναι λογικό να αυξήσουμε την παραγωγή ενέργειας από λιγνίτη αυξάνοντας κατά 50% την εξόρυξή του ώστε να μειώσουμε βραχυπρόθεσμα την εξάρτησή μας από το φυσικό αέριο. Αυτό είναι ένα προσωρινό μέτρο» τόνισε.

Άλλωστε όπως είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης:

«Αυτή η προσαρμογή του εθνικού σχεδίου για την ενέργεια και κλίμα, δεν καθυστερεί , δεν αναβάλει και δεν μειώνει όλες τις δράσεις του προγράμματος για τη δίκαιη μετάβαση που συνοδεύει την πολιτική της απολιγνιτοποιήσης, γιατί αυτή είναι μία στρατηγική επιλογή, μία πολιτική αδιαπραγμάτευτη, είναι ένα προσωπικό μου στοίχημα και αυτές τις πολιτικές μας θα τις υλοποιήσουμε». [iEpikaira: Με ποιόν άραγε έβαλε το στοίχημα ο πρωθυπουργός;]

Απάντησε μάλιστα και στην κριτική που δέχεται από την αξιωματική αντιπολίτευση αποδομώντας – όπως είπε – του δύο μύθους : της δήθεν βίαιης απολιγνιτοποίησης και του δήθεν φθηνού λιγνίτη. Η απολιγνιτοποίηση – είπε- ξεκίνησε εδώ και μία δεκαετία, ενώ η αξιωματική αντιπολίτευση που ασκεί κριτική στην κυβέρνηση υπενθύμισε ο πρωθυπουργός πως «όσο κυβερνούσε η παραγωγή ρεύματος από λιγνίτη μειώθηκε κατά 50% . Είναι λοιπόν τουλάχιστον προκλητικό κάποιοι να χύνουν κροκοδείλια δάκρυα, αυτοί που δεν έκαναν τίποτα για να προετοιμάσουν την επόμενη μέρα του λιγνίτη».

Στόχος του πρωθυπουργού όπως ανέφερε είναι η Ελλάδα να γίνει πρωταγωνίστρια στον τομέα των ΑΠΕ, γνωστοποιώντας ότι θα υιοθετήσεις νέες καινοτόμες τεχνολογίες όπως τα αιολικά στη θάλασσα. «Είμαστε έτοιμοι να καταθέσουμε το σχετικό νομικό πλαίσιο που θα προσδιορίζουμε τον τρόπο αδειοδότησης και υλοποίησης έργων μεγάλης κλίμακας» είπε. Αναφερόμενος δε, στην μεθεπόμενη ημέρα υπογράμμισε την ανάγκη της δημιουργίας ΑΠΕ για την παραγωγή πράσινου υδρογόνου, δεσμευόμενος ότι είναι μία πρωτοβουλια που θα τη στηρίξει προσωπικά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Τέλος, προανήγγειλε τον πρώτο κλιματικό νόμο της Ελλάδας που θα αφορά το πως θα επιτευχθούν οι στόχοι σε σχέση με το 2030 για το 2040, 2050 και εξέφρασε την πεποίθηση πως «μεσα στον επόμενο μήνα θα είμαστε έτοιμοι να εξαγγείλουμε και να παρουσιάσουμε πως αντιλαμβανόμαστε αυτή την πορεία της μείωσης των εκπομπών μας και κυρίως ποιες είναι οι ευκαιρίες που γεννιούνται από αυτή τη μετάβαση».

ΠΗΓΗ: ΣΚΑΙ προσπελάστηκε defence-point.gr

Η κυβέρνηση δεν έχει καμία απολύτως δικαιολογία για την επιμονή της να προχωρήσει στη «βίαιη απολιγνιτοποίηση» . Με αλαζονεία που ποτέ δεν της έλειψε περιφρόνησε τις προειδοποιήσεις ειδικών και επιστημόνων, οι οποίοι έθεταν το απλό ερώτημα: «γιατί τόση βιασύνη , όταν άλλες χώρες της βόρειας Ευρώπης, είχαν προγραμματίσει την απολιγνιτοποίηση τους μέχρι το 2050»! Ο πρωθυπουργός και η κυβέρνηση του δεν απάντησαν ποτέ, γιατί τόση επιμονή στο 2023!

Δεν υπάρχει καμία απολύτως δικαιολογία, όχι γιατί υπήρχε η απαίτηση να προβλέψει τον πόλεμο, αλλά ήταν υποχρεωμένη να εξασφαλίσει ότι η χώρα θα είχε εναλλακτικές λύσεις αν κάτι πήγαινε στραβά. Και πήγε…

Δεν προειδοποιούσαν «αντικυβερνητικοί δημοσιογράφοι» αλλά επιστήμονες στους οποίους ουδείς έκανε τον κόπο να ακούσει.

Στις 11 Μαίου 2021 ο Prof. Dr.-Ing. Nικ. Γ. Ορφανουδάκης, στέλνει στον πρωθυπουργό επιστολή στην οποία εξηγούσε με επιχειρήματα τη ζημιά που θα υποστεί η χώρα από τη “βίαιη απολιγνιτοποίηση”.

Στις 10 Ιουλίου ο κ.Ορφανουδάκης δίνει συνέντευξη στο Militaire.gr .

Στις 18/10 ο κ.Ορφανουδάκης στέλνει και δεύτερη επιστολή στον πρωθυπουργό εξηγώντας του ότι η χώρα θα ζημιωθεί κατά 9 δις από την βίαιη απολιγνιτοποίηση!

Στις 6 Αυγούστου ο Δρ. Κων/νος Αποστόλου-Κατσαρός, γράφει για την ενεργειακή ασφάλεια και ρωτά: «Ποιος ο λόγος για την προωθούμενη βίαιη απολιγνιτοποίηση; Ποιους σκοπούς εξυπηρετεί;»

Στις 7 Αυγούστου 2021 ο Ο Μηχανολόγος-Μηχανικός Διονύσης Παγουλάτος, μιλά στο Militaire.gr ,θέτοντας το ερώτημα: “Γιατί σπεύδουμε πρώτοι να “φορτωθούμε” το βάρος της “πράσινης ανάπτυξης”;

Στις 7 Σεπτεμβρίου ο Δρ Πρόδρομος Εμφιετζόγλου μαζί με τον Παναγιώτη Μακατούνη υπογράφουν άρθρο με τίτλο: “Γιατί οι λιγνιτικές μονάδες είναι απαραίτητες”.

Στις 18 Σεπτεμβρίου ένας ακόμη επιστήμονας ο ο Δρ Μάριος Λεονάρδος, πρώην διευθυντής Στρατηγικού Σχεδιασμού των ορυχείων της ΔΕΗ, μιλά στο Militaire.gr επισημαίνοντας ότι «το έλλειμμα ηλεκτρικής ενέργειας προκαλεί ακρίβεια αλλά και θέματα εθνικής ασφάλειας».

Στις 23 Οκτωβρίου δημοσιεύεται το άρθρο του Σ.Οικονομόπουλου με τίτλο «Η αβάσταχτη επιπολαιότητα της απολιγνιτοποίησης».

Τη 1η Νοεμβρίου ο Δρ Πρόδρομος Εμφιετζόγλου επανέρχεται με άρθρο του χτυπώντας «Καμπανάκι» για την ανεξήγητα βιαστική απολιγνιτοποίηση.

Αυτά είναι μερικά απ ΄ όσα έχει δημοσιεύσει μόνο το Militaire.gr. Κι άλλα μέσα ενημέρωσης έχουν ασχοληθεί με το θέμα. Παρόλα αυτά και σε αυτό το θέμα η κυβέρνηση επέδειξε τη βεβαιότητα ότι έχει το αλάθητο… Είναι η πιο αθώα εξήγηση που θέλουμε να δώσουμε…

Πηγή: militaire.gr

Τον Οκτώβριο 2010 ο τότε Υφυπουργός Ενέργειας Μανιάτης ανακοίνωσε στη Βουλή πως η χρεοκοπημένη Ελλάδα θα αντικαταστήσει το σύνολο των λιγνιτικών μονάδων με μονάδες φυσικού αερίου. Την πολιτική αυτή ακολούθησαν όλες οι μετέπειτα κυβερνήσεις μέχρι το Σεπτέμβριο 2019, όταν ο νυν Πρωθυπουργός ανακοίνωσε την πλήρη απολιγνιτοποίηση της ηλεκτροπαραγωγής τυπικά για το 2028, στην πράξη για το 2023 κι η ΔΕΗ ήθελε να φέρει την ημερομηνία στον Αύγουστο 2021!

Με την πολιτική αυτή οι κυβερνήσεις στα λόγια υπόσχονταν ΑΠΕ και στην πράξη εξάρτησαν την ηλεκτροπαραγωγή απ’ το 100% εισαγόμενο φυσικό αέριο, αφού η τυχαία παραγωγή των ΑΠΕ απαιτεί συνεχή υποστήριξη από κάτι άλλο. Απ’ το καλοκαίρι του 2021 όμως η τιμή του φυσικού αερίου τράβηξε την ανηφόρα και μαζί μ’ αυτήν κι ο πληθωρισμός, που έφθασε το Φεβρουάριο στο 7,2%, επίπεδο που δεν είχαμε δει ξανά στον παρόντα αιώνα. Απ’ τον Οκτώβριο η κυβέρνηση ξεκίνησε να «επιδοτεί» τους λογαριασμούς ρεύματος και αερίου, κυριολεκτικά πετώντας δισεκατομμύρια των φορολογουμένων σ’ ένα πηγάδι δίχως πάτο, αφού σε τίποτα δεν αντιμετωπίζει τις αιτίες της κρίσης.

Κι έπειτα ήρθε η εισβολή των Ρώσων στην Ουκρανία, οι οικονομικές κυρώσεις των Δυτικών και, σε απάντηση στις κυρώσεις, η απαίτηση των Ρώσων να πληρώνονται για το φυσικό αέριο σε ρούβλια. Η άρνηση της Δύσης να πληρώσει σε ρούβλια έφερε στην ΕΕ τον πανικό για το τι θα συμβεί σε περίπτωση διακοπής της ροής του Ρωσικού αερίου, καθώς, παρά τους λεονταρισμούς, δεν υπάρχει εναλλακτική πηγή προμήθειας: το 2021 η Ευρώπη εισήγαγε 155 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα Ρωσικού αερίου κι ο Υπουργός Ενέργειας του Κατάρ, μεγάλου εξαγωγέα υγροποιημένου φυσικού αερίου δήλωσε ξεκάθαρα πως δεν υπάρχει δυνατότητα κάλυψης τέτοιας ποσότητας σε σύντομο διάστημα. Οι ΗΠΑ είπαν πως μπορούν να δώσουν περίπου 15 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα υγροποιημένου αερίου, ποσότητα ικανή να αντικαταστήσει το Ρωσικό υγροποιημένο αέριο, αλλά όχι και το αέριο των αγωγών.

Η έκτακτη κατάσταση που διαμορφώθηκε απαιτεί τολμηρές λύσεις, πέρα από ιδεοληψίες. Έχουμε κρίση εφοδιασμού φυσικού αερίου κι όχι πετρελαϊκή, όπως το 1973, 1979, 2008. Σε περίπτωση διακοπής της ροής του Ρωσικού αερίου κινδυνεύει η ηλεκτροπαραγωγή κι οι διακοπές ρεύματος, για τις οποίες έσπευσε να μας προϊδεάσει κυβερνητικό φερέφωνο, δεν μπορούν ν’ αποτελούν επιλογή. Το μέγα πρόβλημα πολιτικής είναι πως η κυβέρνηση «έβαλε όλα τα’ αυγά σ’ ένα καλάθι», αυτό του φυσικού αερίου, καθώς οι ΑΠΕ έχουν διεθνώς αποδείξει στην πράξη την πλήρη αδυναμία τους να εγγυηθούν ασφάλεια ηλεκτροδότησης. Έχω δημοσιεύσει αρκετά άρθρα για τη μη αξιοπιστία των αιολικών.

Οι εξωφρενικοί λογαριασμοί, που καταφθάνουν στο σύνολο των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων οφείλονται αποκλειστικά στην πολιτική της δήθεν «Πράσινης ανάπτυξης» και το σχεδιασμό της αγοράς ηλεκτρισμού σε επίπεδο ΕΕ. Τρία διαφορετικά χρηματιστήρια εμπλέκονται στη διαμόρφωση των τιμών κι εγγυώνται πως οι τιμές μόνο την ανηφόρα θα τραβούν: το Χρηματιστήριο διαπραγμάτευσης της τιμής του φυσικού αερίου, το Χρηματιστήριο διαπραγμάτευσης της τιμής του δικαιώματος εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου και το Χρηματιστήριο διαπραγμάτευσης της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας.

Η παρέμβαση στην τιμή του φυσικού αερίου δεν είναι απλή υπόθεση, καθώς εμπλέκονται χώρες και συμφέροντα από όλες τις ηπείρους. Η παρέμβαση στην τιμή του δικαιώματος εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου είναι πολύ πιο απλή, καθώς είναι ακριβώς η ΕΕ που, με προηγούμενες παρεμβάσεις της, απέσυρε απ’ την αγορά ποσότητες δικαιωμάτων κι οδήγησε την τιμή λίγο κάτω απ’ τα 100€/τόνο, για αέρα κοπανιστό. Τώρα θα μπορούσε προσωρινά να κάνει μια αντίστροφη κίνηση και να επαναφέρει έστω κάποιες απ’ τις ποσότητες που τεχνητά απέσυρε, για ν’ ανακουφίσει τους καταναλωτές.

Η παρέμβαση στην τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας είναι ακόμα πιο απλή, θα πρέπει άμεσα να αρθούν στρεβλώσεις, που λειτουργούν ως ελατήρια εκτόξευσης της τιμής:

-θα πρέπει να καταργηθεί άμεσα η ρήτρα αναπροσαρμογής, που μπήκε στους λογαριασμούς ηλεκτρισμού και μετέτρεψε πρωτοφανώς και αδιαφανώς την ηλεκτρική ενέργεια στο μοναδικό προϊόν που πρώτα το καταναλώνεις κι έπειτα πληροφορείσαι την τιμή!

-Δεν υπάρχει λόγος η μέση τιμή ημέρας να προσδιορίζεται απ’ την πιο ακριβή μονάδα που μπαίνει στο σύστημα, καθώς η μονάδα αυτή θα είναι πάντα μονάδα αερίου και στις τρέχουσες τιμές θα εκτοξεύει τη μέση τιμή, στην οποία αγοράζουν όλοι οι πάροχοι. Όπως μάλιστα δείχνουν τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης , για το σύνολο του 2023 δεν προβλέπεται επιστροφή των τιμών στα προ πανδημίας επίπεδα.

-Δεν υπάρχει λόγος να προτάσσεται η ένταξη των ΑΠΕ στο σύστημα, καθώς πλέον είναι ώριμη τεχνολογία και δεν έχει ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης. Επιπλέον η μεταβαλλόμενη λειτουργία των αιολικών προκαλεί προβλήματα ευστάθειας του δικτύου και θα πρέπει να επιβαρυνθεί με το κόστος σταθεροποίησης, αντί αυτό να μεταφέρεται στους καταναλωτές.

-Δεν υπάρχει λόγος για εικονικές αγοραπωλησίες ενέργειας («αέρας»), αλλά θα πρέπει να υπάρχουν μόνο συναλλαγές για αγοραπωλησίες πραγματικών ποσοτήτων, με φυσική παράδοση.

-Θα πρέπει άμεσα να μειωθεί η ποσότητα ηλεκτρισμού που διαπραγματεύεται στο χρηματιστήριο, δημιουργώντας αφενός ξεχωριστή αγορά «φορτίου βάσης» (αφορά μονάδες σταθερής κι όχι αυξομειούμενης λειτουργίας), όπως συμβαίνει παντού, αλλά όχι στην Ελλάδα, κι αφετέρου αγορά διμερών συμβολαίων παραγωγών με μεγάλους καταναλωτές, όπως συμβαίνει παντού, αλλά όχι στην Ελλάδα.

Δεν είναι στραβός ο γιαλός της ενεργειακής πολιτικής: η χώρα αρμενίζει στραβά επί χρόνια! Η εκτόξευση της τιμής του ηλιέλαιου και οι ελλείψεις σε μαλακό σιτάρι και ζωοτροφές δείχνουν το μέγα έγκλημα της χωροθέτησης φωτοβολταϊκών σε χωράφια και βοσκοτόπια για ψηφοθηρικούς λόγους, αντί για τις στέγες. Κι αντί οι κυβερνήσεις να φροντίσουν ν’ αντικαταστήσουν κατά προτεραιότητα με ΑΠΕ το πετρέλαιο, που ηλεκτροδοτεί επί χρόνια πανάκριβα τα Μη Διασυνδεμένα Νησιά, βελτιώνοντας τις συνθήκες διαβίωσης των νησιωτών και εξοικονομώντας συνάλλαγμα, φρόντισαν να αντικαταστήσουν τον εγχώριο λιγνίτη, τον για 60 χρόνια δικό μας μαύρο χρυσό, με εισαγόμενο φυσικό αέριο. Αυξάνοντας την ενεργειακή εξάρτηση, αλλά και την εκροή συναλλάγματος.

Στις έκτακτες συνθήκες που διαμορφώθηκαν, η απεξάρτηση απ’ το Ρωσικό αέριο απαιτεί να προωθηθεί άμεσα η εξόρυξη δικών μας υδρογονανθράκων στο Ιόνιο και την Κρήτη. Μέχρι να συμβεί αυτό, απαιτείται η άμεση επαναλειτουργία των λιγνιτωρυχείων που έκλεισε η παρούσα κυβέρνηση, αλλά και των λιγνιτικών μονάδων που έκλεισαν πρόσφατα, (τουλάχιστον Μεγαλόπολη 3, Καρδιά 3 & 4, Αμύνταιο 1 & 2). Οι μονάδες αυτές δεν είναι τυχαίας λειτουργίας, όπως οι ΑΠΕ, και μπορούν άμεσα να δώσουν 1520MW αξιόπιστης και εγχώριας ισχύος στο σύστημα, μειώνοντας αντίστοιχα και άμεσα την κατανάλωση Ρωσικού αερίου. Και να δώσουν και ανάσα στις λιγνιτικές περιοχές, που ματώνουν καθημερινά από αυξημένη ανεργία και μετανάστευση των νέων. Ας μην ανησυχεί κανείς για τις εκπομπές CO2: η Γερμανία καίει σταθερά πάνω από 40 φορές περισσότερο κάρβουνο απ’ την Ελλάδα.

Αν μάλιστα η κυβέρνηση προωθήσει άμεσα ένα γενναίο πρόγραμμα τοποθέτησης φωτοβολταϊκών στις στέγες, στο τέλος του 2022 θα μπορούσαμε να έχουμε μειωμένη συμμετοχή του φυσικού αερίου στο μείγμα ηλεκτροδότησης και να ανησυχούμε λιγότερο για το πώς θα ζεσταθούν το χειμώνα όσοι χρησιμοποιούν φυσικό αέριο. Δυστυχώς όμως, αντί για φωτοβολταϊκά στις στέγες η κυβέρνηση συζητά να καίει πετρέλαιο αντί για φυσικό αέριο, ακόμα και πυρηνικό στη Βουλγαρία. Πρώτα λοιπόν φυσικό αέριο αντί για ΑΠΕ και τώρα πετρέλαιο και πυρηνικά αντί για ΑΠΕ. Κι η χώρα μονίμως έρμαιο των συμφερόντων λίγων.

Η ολλανδική κυβέρνηση ανακοίνωσε σήμερα ότι η επιχείρηση παροχής ενέργειας Onyx Power αποφάσισε να διατηρήσει σε λειτουργία το εργοστάσιό της με καύση άνθρακα στο Ρότερνταμ περισσότερο από ό,τι είχε προηγουμένως προγραμματιστεί.

Η κυβέρνηση είπε ότι η Onyx άλλαξε γνώμη σχετικά με μια συμφωνία που ανακοινώθηκε τον Νοέμβριο, σύμφωνα με την οποία θα έκλεινε το εργοστάσιο μέσα σε λίγους μήνες με αντάλλαγμα μια επιδότηση 212,5 εκατομμυρίων ευρώ.

«Είμαι πολύ απογοητευμένος από αυτή την απόφαση, είναι κακή για το κλίμα», δήλωσε ο ο Ολλανδός υπουργός Κλίματος και Ενέργειας Ρομπ Γέτεν σε επιστολή του προς το κοινοβούλιο.

Η απόφαση έρχεται καθώς η Ολλανδία και άλλες χώρες της ΕΕ αναζητούν εναλλακτικές πηγές ενέργειας αντί των ρωσικών ορυκτών καυσίμων στον απόηχο της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.

Η τοποθεσία του Ρότερνταμ είναι ένα από τα τέσσερα εργοστάσια με καύση άνθρακα στην Ολλανδία, τα οποία πρόκειται να κλείσουν όλα έως το 2030.

Αλλά η κυβέρνηση έχει επίσης υποδείξει ότι ένα από τα τέσσερα εργοστάσια θα πρέπει να κλείσει πολύ πριν από το 2030, καθώς η Ολλανδία αγωνίζεται να επιτύχει τους κλιματικούς στόχους της.

Οι ισχύοντες κανονισμοί περιορίζουν την παραγωγή των μονάδων με καύση άνθρακα στο 35% της παραγωγικής τους ικανότητας.

Η Ολλανδία, έδρα του μεγαλύτερου λιμανιού της Ευρώπης και πολλών μεγάλων βιομηχανιών, συγκαταλέγεται στις χώρες της ΕΕ με τις υψηλότερες κατά κεφαλήν εκπομπές θερμοκηπίου.

Οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2) στη χώρα ήταν 23,9% χαμηλότερες από το 1990 πέρυσι, ενώ η χώρα στοχεύει σε μείωση 55% έως το 2030.

Η Onyx Power ανήκει στην επενδυτική εταιρεία Riverstone Holdings, η οποία το 2019 αγόρασε πολλά εργοστάσια με καύση άνθρακα στη Γερμανία και την Ολλανδία από τη γαλλική εταιρεία κοινής ωφελείας Engie.

Πηγή: ΑΜΠΕ naftemporiki.gr

Η αναφορά του πρωθυπουργού στην προοπτική αξιοποίησης ελληνικών κοιτασμάτων υδρογονανθράκων τάραξε τα λιμνάζοντα ύδατα της ενεργειακής πολιτικής της χώρας. Με την ενεργειακή κρίση να έχει ξεκινήσει πριν ξεσπάσει ο πόλεμος στην Ουκρανία, φαίνεται πως η Ελλάδα ανακαλύπτει, έστω με κάμποσα χρόνια καθυστέρηση, την κοινή λογική. Ταυτόχρονα, όμως, ξεκίνησε εκτεταμένη συζήτηση για τη «συνεκμετάλλευση-συνδιαχείριση» με την Τουρκία.

Του Ζαχαρία Μίχα*

Το θέμα είναι γνωστό στην ιστορία των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Αποτελεί μάλιστα και μια από τις «ιδέες» που προωθούσε ο ευρωατλαντικός παράγοντας με στόχο υποτίθεται την εξεύρεσης λύσης στα προβλήματα με την Τουρκία. Φυσικά, οι διακινητές τέτοιων ιδεών, στηριζόμενοι στην ιδιότητα Ελλάδας και Τουρκίας ως κρατών-μελών του ΝΑΤΟ, «ξεχνούσαν» βολικά να συνυπολογίσουν ότι στο τραπέζι προς μοίρασμα βρίσκονταν πάντα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα, καθώς η πλευρά που ήγειρε αξιώσεις ήταν μία και μοναδική.

Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα αποθεωνόταν ως «χώρα status quo», δηλαδή μια χώρα που προάσπιζε τη σταθερότητα και την ειρήνη, ικανοποιώντας μια ψυχολογική ανάγκη «διεθνούς αποδοχής» του πολιτικού συστήματος. Ως αποτέλεσμα, «ξεχνούσαν» να θέσουν δημόσια το αυτονόητο: Νομιμοποιώντας έμμεσα τις τουρκικές διεκδικήσεις, οι εταίροι και σύμμαχοι δεν εμφανίζονται να αμφισβητούν κι αυτοί το status quo της περιοχής;

Μέθοδος ύπνωσης… το “χώρα status quo”

Οπότε, έμενε η Ελλάδα μόνη της να υπερασπίζεται ένα status quo, το οποίο οι υπόλοιποι επιθυμούσαν να αλλάξουν! Η Τουρκία κινείται στο πλαίσιο του επεκτατισμού-αναθεωρητισμού της. Ο δε ευρωατλαντικός παράγων προβάλει το υποκριτικό σκεπτικό ότι αλλαγές που επέρχονται ειρηνικά ως αποτέλεσμα έκφρασης της κοινής βούλησης δυο εμπλεκομένων χωρών, είναι εξ ορισμού αποδεκτές.

Βέβαια παράλληλα εργάζονταν συστηματικά με σκοπό να διαμορφώσουν αναλόγως την «ελληνική βούληση», καθώς πραγματικό ζητούμενο ήταν η ικανοποίηση του αναθεωρητισμού της Τουρκίας, την οποία δεν επιθυμούσαν να δυσαρεστήσουν για λόγους γεωστρατηγικούς. Άρα, ζητούμενο ήταν να διασφαλιστεί η εθελούσια παραίτηση της Ελλάδας από κυριαρχικά της δικαιώματα. Κι αυτό, πριν καν εγερθεί ζήτημα αμφισβήτησης και της ελληνικής κυριαρχίας από την Τουρκία, με τη μορφή της μετεξέλιξης του τουρκικού επιχειρήματος περί αποστρατιωτικοποίησης των νήσων του ανατολικού Αιγαίου…

Κατά συνέπεια, το ζήτημα που εγέρθηκε αναμενόμενα μετά την αναφορά Μητσοτάκη στους υδρογονάνθρακες, είναι πως αντιμετωπίζει η χώρα το ζήτημα της συνεκμετάλλευσης-συνδιαχείρισης των πλουτοπαραγωγικών πηγών. Ας κάνουμε ένα βήμα τη φορά. Ας χαιρετίσουμε, καταρχήν, την πρωθυπουργική αναφορά που έρχεται με καθυστέρηση δυο δεκαετιών τουλάχιστον. Μια καθυστέρηση, για την οποία ευθύνεται οριζόντια το πολιτικό σύστημα. Έπρεπε να έρθει ο πόλεμος στην Ουκρανία, να ξεφύγει η κατάσταση από κάθε έλεγχο, για να εγκαταλειφθούν τα «πράσινα» ιδεολογήματα και να επικρατήσει η κοινή λογική.

Ο Μητσοτάκης, ο Μεταξάς και η σωστή πλευρά της Ιστορίας

Την απόφαση την πιστώνεται ο Μητσοτάκης, ένας πολιτικός που είχε ταχθεί κατηγορηματικά υπέρ των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ). Παρότι το «αποτύπωμα» ρύπανσης της χώρας σε σχέση με τον παγκόσμιο στόχο δεν ξεπερνούσε το 0,5% η χώρα, διά της κυβέρνησής της, είχε δηλώσει πρόθεση να κάνει «πρωταθλητισμό» στην απολιγνιτοποίηση. Έτσι βεβιασμένα αυτοπαραιτήθηκε από δικαιώματα που διατηρούν για δεκαετίες ακόμα άλλες χώρες-μέλη της ΕΕ, ακόμα και η Γερμανία.

Όσο υπερβολικό κι αν φαίνεται, μοιάζει σαν ο Ιωάννης Μεταξάς να έμενε δέσμιος της προσωπικής του ιδεολογίας και να είχε οδηγήσει την Ελλάδα στο πλευρό των «εθνικοσοσιαλιστών» του Χίτλερ και όχι των «ναυτικών δυνάμεων» πριν τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Άρα, εδώ η Ελλάδα, έστω και την τελευταία στιγμή, θα βρεθεί «στη σωστή πλευρά της Ιστορίας».

Οι δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Άμυνας Ακάρ περί συνεκμετάλλευσης-συνδιαχείρισης, διαψεύστηκαν από τον Έλληνα ομόλογό του, αλλά προφανώς το θέμα δεν κλείνει. Η Τουρκία δεν πρόκειται να παρεκκλίνει από τους πάγιους στόχους της. Οι αλλαγές αφορούν μόνο στο ύφος. Ας μην θεωρήσουμε, όμως, ότι όλα είναι προαποφασισμένα. Το ενεργειακό ζήτημα δεν αφορά παντού τις σχέσεις με τον κακό γείτονα.

Τα πολλά υποσχόμενα κοιτάσματα στη δυτική Ελλάδα και νότια και ανατολικά της Κρήτης έμειναν στο ράφι. Ο δρόμος για τις έρευνες και γεωτρήσεις ναρκοθετήθηκε με περιβαλλοντικά προσχήματα. Έστω και τώρα, είναι μια καλή αρχή να φανεί ότι η κυβέρνηση εννοεί όσα είπε ο πρωθυπουργός. Αυτό αφορά και στα νότια και ανατολικά της Κρήτης, όπου έχει βάλει πόδι η Τουρκία με το παράνομο μνημόνιο που υπέγραψε με την παλαιότερη κυβέρνηση Σάρατζ της Λιβύης.

Ουάσιγκτον, ιδού η ευκαιρία σας…

Η υπόθεση αυτή είναι ευκαιρία για την Ελλάδα να μετρήσει πραγματικούς φίλους και συμμάχους. Στην περιοχή, εξάλλου, εμπλέκονται ευθέως και αμερικανικά και γαλλικά συμφέροντα. Η Ουάσιγκτον έχει τη δυνατότητα, εάν το επιθυμεί, να πιέσει ασφυκτικά Αθήνα και Τρίπολη να απευθυνθούν σε διεθνή δικαιοδοτικό μηχανισμό για τη χάραξη των θαλασσίων τους συνόρων. Αυτός θα κρίνει το ζήτημα του δικαιώματος κλεισίματος του Κόλπου της Σύρτης, αλλά και εκ των πραγμάτων τη νομιμότητα ή όχι του Μνημονίου

Θα κάνουν οι ΗΠΑ το αυτονόητο, ή θα συνεχίσουν να χαϊδεύουν την Τουρκία καλώντας σε διαπραγματεύσεις για άλλον ένα παρανοϊκό τουρκικό ισχυρισμό; Θα αποδεχθεί η Ουάσιγκτον την απόπειρα ετσιθελικής απόσπασης μεριδίου, δηλαδή την αποστέρηση του δικαιώματος της Κρήτης να διαθέτει ΑΟΖ; Άλλη συζήτηση είναι η επήρεια και άλλο η συνολική άρνηση του δικαιώματος.

Το «συλλογικό συμμαχικό» συμφέρον, δεν μπορεί να κατισχύει έναντι του εθνικού. Άρα, θα πρόκειται για ξεκάθαρη μη φιλική ενέργεια απέναντι στην Ελλάδα και μάλιστα από μια σύμμαχο χώρα που έχει λάβει όσες στρατιωτικές διευκολύνσεις ζήτησε στο ελληνικό έδαφος. Δεδομένου ότι η θέση της Ελλάδας είναι αναβαθμισμένη, το ζητούμενο είναι η ελληνική πολιτική ηγεσία να αναλάβει την ευθύνη ενεργού διεκδίκησης, όχι απλά ρητορικής, των δικαιωμάτων που θεωρούνται αυτονόητα για όλες τις άλλες χώρες.

Η συνεκμετάλλευση-συνδιαχείριση επικεντρώθηκε στο παρελθόν στον χώρο του Αιγαίου. Εδώ ενδεχομένως θα είχαν νόημα τα λόγια του Δένδια ότι «δεν θα μετατρέψουμε το Αιγαίο σε Κόλπο του Μεξικού». Βέβαια ο Ακάρ δεν είχε στο μυαλό του μόνο υδρογονάνθρακες, αλλά και τα αλιευτικά δικαιώματα, τα οποία ξεχνούν όσοι έμαθαν με καθυστέρηση να παπαγαλίζουν περί ΑΟΖ. Κλείνοντας τα μάτια π.χ. στον «πόλεμο της τσιπούρας».

Συνεκμετάλλευση σε κοινά κοιτάσματα ναι

Η Ελλάδα δεν έχει κανένα συμφέρον να τρέξει δήθεν προς χάριν της ειρήνης, δηλαδή της επιθυμίας τρίτων, να συζητήσει όρους συνεκμετάλλευσης-συνδιαχείρισης. Κι αυτό όχι μόνο διότι το αντικείμενο είναι ελληνικά δικαιώματα που επιθυμεί να αρπάξει η Τουρκία. Εάν υπήρχε κάποιο κοίτασμα που απλώνεται σε ελληνικά και τουρκικά ύδατα προφανώς υπάρχει αντικείμενο συζήτησης, όπως μεταξύ Κύπρου και Ισραήλ. Εάν επιδειχθεί όμως αδικαιολόγητη βιασύνη, θα βρεθούμε αντιμέτωποι με δυτικές πιέσεις για συνεκμετάλλευση και κοιτασμάτων σε περιοχές όπου η Τουρκία δεν δικαιούται απολύτως τίποτα.

Αν αποφασίσει η Άγκυρα να προσαρμοστεί στοιχειωδώς στο πλαίσιο που ορίζει το διεθνές δίκαιο της θάλασσας τότε υπάρχει περιθώριο συζήτησης. Διότι μόνο αφελείς θα εμπλέκονταν σε συζήτηση με οποιονδήποτε που θα υποστήριζε ότι τα νησιά δεν δικαιούνται θαλασσίων ζωνών πλην χωρικών υδάτων. Πού ακριβώς υπάρχει περιθώριο συμβιβασμού; Και κάτι ακόμα: Δεν θα διαμαρτυρόταν η Ελλάδα εάν ο ευρωατλαντικός παράγοντας ανεχόταν και μόνο τέτοια θέση να τίθεται στο τραπέζι συζήτησης;

Τι άλλαξε και τι όχι

Καταληκτικά, η ιστορία των ελληνοτουρκικών σχέσεων από τη Μεταπολίτευση και μετά, δείχνει ότι εκτός εξαιρέσεων οι ελληνικές κυβερνήσεις ενεπλάκησαν σε διαπραγματεύσεις με την Άγκυρα, ελπίζοντας να βρεθεί ένας συμβιβασμός με την Τουρκία συχνά και με εκπτώσεις στα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα. Εφόσον τόσες δεκαετίες δεν πετύχαμε απολύτως τίποτα, μπορεί κάποιος να εξηγήσει τι έχει αλλάξει, ώστε εάν εφαρμόσουμε την ίδια πολιτική κατευνασμού και διαπραγματεύσεων να περιμένουμε σήμερα άλλο αποτέλεσμα;

Η αλήθεια είναι ότι το γεωστρατηγικό περιβάλλον έχει αλλάξει. Η ελληνική εξωτερική πολιτική έχει εξασφαλίσει περισσότερα ευήκοα ώτα σε σχέση με το παρελθόν. Αυτό όντως συνιστά ποιοτική διαφορά. Με μια όμως προϋπόθεση: Τη συντήρηση της βούλησης για αντίσταση απέναντι σε κάθε τουρκικό παραλογισμό που καταπατά βάναυσα τα δικαιώματα του Ελληνισμού. Μόνη διαφορά ότι τα παράλογα θα κατατίθενται στο τραπέζι με διπλωματικά χαμόγελα αντί των γνωστών αναθεωρητικών κραυγών.

Όπως η ελληνική κινητοποίηση στον Έβρο βοήθησε να αντιληφθεί ο Ερντογάν ότι δεν τον βοηθάει να παριστάνει πως δεν υπολογίζει την Ελλάδα. Γι’ αυτό πρέπει η Ελλάδα να συνεχίσει να αντιστέκεται μέχρι στην Άγκυρα να αντιληφθούν ότι οι εκβιασμοί δεν θα περάσουν και πρέπει να αλλάξουν ρότα. Η Αθήνα δεν θα ανεχθεί να καταγραφεί ως «ειδική περίπτωση» με σκοπό να ικανοποιηθεί η λαιμαργία της Άγκυρας. Ένα μήνυμα που αφορά κυρίως φίλους…

[iEpikaira: Υπάρχουν άραγε περιθώρια αισιοδοξίας για τη στάση του ευρωατλανικού παράγοντα; Περισσότερα ΕΔΩ!]

*Διευθυντής Μελετών στο Ινστιτούτο Αναλύσεων Ασφάλειας και Άμυνας – ΙΑΑΑ/ISDA defence-point.gr