iEpikaira

Edited by iEpikaira*

[Η ανάλυση παρατίθεται παρακάτω και στα ελληνικά.]

Executive Summary

The escalating confrontation between Washington and Tehran is fundamentally reshaping the geopolitical architecture of the Middle East, with cascading effects on regional security and global maritime commerce. Houthi militants in Yemen are actively exploiting strategic maritime chokepoints, amplifying regional instability and laying bare the vulnerabilities of global energy and commercial supply chains. This pressure matrix compels actors like Saudi Arabia and Iraq to recalibrate their security and economic paradigms, forcing a delicate balancing act between mitigating immediate threats and forging long-term strategic alliances.

Αθανάσιος Πλατιάς*

Η αντιπαράθεση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ δεν επικεντρώνεται πλέον στην ελευθερία της ναυσιπλοΐας. Αφορά πλέον το ποιος έχει την εξουσία να ρυθμίζει τη διέλευση, να καθορίζει τους κανόνες πρόσβασης και να αποκομίζει οικονομικά και γεωπολιτικά οφέλη από τον έλεγχο ενός από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα του πλανήτη.

Αυτό είναι πολύ σημαντικότερο από τη συζήτηση που προκάλεσε η πρόταση του αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την επιβολή τέλους 20% στα φορτία που διέρχονται από το Ορμούζ. Ο Αμερικανός πρόεδρος απέσυρε γρήγορα την πρόταση του , ανακοινώνοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επιδιώξουν εμπορικές και επενδυτικές συμφωνίες με τα κράτη του Κόλπου αντί να επιβάλουν άμεσα τέλος διέλευσης στα πλοία. Το εργαλείο πολιτικής άλλαξε· η λογική όμως παρέμεινε. Η αμερικανική προστασία των θαλάσσιων διαδρόμων του Περσικού Κόλπου θα πρέπει, σύμφωνα με αυτή τη λογική, να αποφέρει απτό οικονομικό όφελος στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Την ίδια στιγμή, το Ιράν επιχειρεί να θεσμοθετήσει τη δική του αξίωση επί των Στενών. Η Τεχεράνη επιδιώκει να επιβάλει τις ακολουθούμενες διαδρομές και να αποφασίζει ποια πλοία μπορούν να διέρχονται και πότε. Με άλλα λόγια αντιμετωπίζει τα Στενά ως εργαλείο οικονομικής και γεωπολιτικής επιρροής. Η αντιπαράθεση, συνεπώς, δεν αφορά πλέον το αν τα Στενά θα παραμείνουν ανοικτά. Αφορά ποιος θα τα διατηρεί ανοικτά, με ποιους όρους και με πιο όφελος.

Eδώ και οκτώ περίπου δεκαετίες, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αποτελέσει τον βασικό εγγυητή ενός διεθνούς συστήματος που βασίστηκε στην ελευθερία των θαλασσών.

Η αμερικανική ναυτική ισχύς προστάτευσε όχι μόνο το αμερικανικό εμπόριο και εκείνο των συμμάχων της, αλλά έμμεσα και το εμπόριο τρίτων, ακόμη και στρατηγικών ανταγωνιστών όπως η Κίνα.

Μέσα σε αυτό το γεωπολιτικό πλαίσιο πραγματοποιήθηκε η εντυπωσιακή αύξηση της κινεζικής ισχύος. Η Κίνα εισήγαγε ενέργεια και πρώτες ύλες, εξήγαγε βιομηχανικά προϊόντα και εξελίχθηκε στη μεγαλύτερη εμπορική δύναμη του πλανήτη αξιοποιώντας θαλάσσιες οδούς που προστατεύονταν κυρίως από τον βασικό στρατηγικό της αντίπαλο.

Έτσι δημιουργήθηκε ένα από τα μεγαλύτερα παράδοξα της αμερικανικής θαλάσσιας στρατηγικής. Η Ουάσιγκτον επωμιζόταν το κόστος διατήρησης ανοιχτών των θαλάσσιων διαδρόμων πράγμα που ωφελούσε περισσότερο τον στρατηγικό της αντίπαλο. Ήταν θέμα χρόνου η Ουάσινγκτον να αναρωτηθεί για την σκοπιμότητα αυτής της στρατηγικής. Η πρόταση Τραμπ για επιβολή τέλους 20% έδινε μια πρώτη απάντηση σε αυτό το ερώτημα: όσοι ωφελούνται πρέπει να πληρώνουν.

Παρότι η ιδέα για το τέλος 20% εγκαταλείφθηκε γρήγορα, η αντικατάστασή του από επενδυτικές και εμπορικές δεσμεύσεις των κρατών του Κόλπου υπέρ των ΗΠΑ διατηρεί μέρος της ίδιας λογικής. Η θαλάσσια ασφάλεια δεν αντιμετωπίζεται πλέον από τις ΗΠΑ ως ένα διεθνές δημόσιο αγαθό που αποφέρει μακροχρόνια γεωπολιτικά οφέλη και στηρίζει την αμερικανική πρωτοκαθεδρία. Αντιμετωπίζεται συναλλακτικά, δηλ. ως υπηρεσία για την οποία ο πάροχος δικαιούται οικονομική ανταμοιβή.

Το Ιράν προβάλλει μια διαφορετική, αλλά αντίστοιχη, διεκδίκηση. Η επιχειρηματολογία του στηρίζεται στην γεωγραφία, την εγγύτητα του στα Στενά και την ικανότητα του να παρεμποδίζει την ναυσιπλοΐα. Θεωρεί ότι η γεωγραφική του θέση του, σε συνδυασμό με την στρατιωτική του ικανότητά να διακόπτει κατά το δοκούν τη ναυσιπλοΐα, του παρέχει το δικαίωμα να ρυθμίζει τη διέλευση και να ωφελείται από αυτό.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν δεν ανταγωνίζονται πλέον μόνο για τον έλεγχο ενός στρατηγικού θαλάσσιου περάσματος. Προβάλλουν δύο διαφορετικές αξιώσεις εξουσίας. Η αμερικανική αξίωση στηρίζεται στην ικανότητα παροχής ασφάλειας. Η ιρανική στην ικανότητα άρνησης πρόσβασης (sea denial). Και οι δύο, όμως, μετατρέπουν την ελευθερία της ναυσιπλοΐας από γενικό δικαίωμα σε προνόμιο που δίνεται υπό όρους και προϋποθέσεις.

Αυτό προοιωνίζει την εμφάνιση μιας νέας μορφής εκβιαστικής θαλασσοκρατίας που θα μπορούσε να ονομαστεί προσόδο-θηρική θαλασσοκρατία rent-extracting thalassocracy), δηλ. μιας θαλάσσιας τάξης όπου ο έλεγχος της θάλασσας δεν αποσκοπεί στην προστασία του εμπορίου αλλά στην αποκόμιση προσόδων μέσω ρύθμισης της θαλάσσιας πρόσβασης.

Η ιστορία προσφέρει ένα ενδιαφέρον προηγούμενο. Τον 16ο αιώνα, η Πορτογαλία δεν διέθετε τις ναυτικές δυνάμεις για να ελέγξει κάθε λιμάνι και κάθε θαλάσσια διαδρομή του Ινδικού Ωκεανού. Επέλεξε λοιπόν να συγκεντρώσει τη δύναμή της στα στρατηγικά θαλάσσια περάσματα και να επιβάλει το σύστημα των cartaz. Τα εμπορικά πλοία όφειλαν να διαθέτουν πορτογαλική άδεια που καθόριζε πού μπορούσαν να ταξιδεύουν, τι μπορούσαν να μεταφέρουν και με ποιους μπορούσαν να συναλλάσσονται. Όσα πλοία δεν διέθεταν τέτοια άδεια κινδύνευαν με κατάσχεση ή καταστροφή.

Η Πορτογαλία δεν επεδίωξε να μονοπωλήσει το εμπόριο. Επεδίωξε να γίνει ο αναντικατάστατος ρυθμιστής του. Ελέγχοντας την πρόσβαση στα εμπορικά δίκτυα ωφελήθηκε από συναλλαγές τρίτων. Αυτό ακριβώς επιδιώκουν σήμερα οι ΗΠΑ και το Ιράν.

Το κρίσιμο ερώτημα πλέον είναι ποιος ελέγχει έχει τον έλεγχο αλλά ποιος καθορίζει τους όρους υπό τους οποίους οι άλλοι μπορούν να χρησιμοποιούν την θάλασσα. Η εξέλιξη αυτή έχει τρεις σημαντικές γεωπολιτικές συνέπειες.

Πρώτον, θολώνει τη διάκριση μεταξύ προστασίας και ελέγχου. Η δύναμη που προστατεύει τη ναυσιπλοΐα, που στην μετά το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο είναι οι ΗΠΑ, έχει αρχίσει να θεωρεί ότι αποκτά οικονομικά δικαιώματα επί του εμπορίου που προστατεύει. Ταυτόχρονα, η οποία χώρα τυχαίνει να ελέγχει ένα θαλάσσιο πέρασμα και έχει την ικανότητα να διακόπτει το θαλάσσιο εμπόριο μπορεί να εκβιάσει απαιτώντας οικονομικά ανταλλάγματα για να μην το πράξει.

Δεύτερον, ενθαρρύνει τη δημιουργία ανταγωνιστικών καθεστώτων διέλευσης. Το Ιράν επιδιώκει να καθορίζει τις διαδρομές διέλευσης και τους όρους πρόσβασης σε αυτές. Οι Ηνωμένες Πολιτείες θεωρούν ότι η εμπορική ναυτιλία πρέπει να κινείται υπό τη δική τους προστασία ενώ ταυτόχρονα αποκλείει πλοία που συναλλάσσονται με το Ιράν. Άρα η πρόσβαση στη θάλασσα γίνεται πλέον επιλεκτική.

Τρίτον, δημιουργεί ισχυρά κίνητρα για τη μείωση της θαλάσσιας διέλευσης από το σημαντικότερο ενεργειακό κέντρο του πλανήτη, τον περσικό κόλπο, μέσω των Στενων του Ορμουζ. Η Κίνα δύσκολα μπορεί να αποδεχθεί ότι είτε η Ουάσιγκτον είτε η Τεχεράνη θα καθορίζουν τους όρους υπό τους οποίους εισάγει την ενέργεια που τροφοδοτεί την οικονομία της. Η απάντησή της θα είναι πιθανότατα διαφοροποίηση των προμηθευτών ώστε να μειώσει την εξάρτηση της από τον περσικό κόλπο και ενίσχυση του στόλου της για να μπορεί να προστατεύσει η ίδια τις θαλάσσιες διαδρομές από τις οποίες εξαρτάται. Έτσι παραδόξως οι ΗΠΑ δημιουργούν κίνητρα στην Κίνα να επενδύσει ακόμη περισσότερο στο ναυτικό της δημιουργώντας έτσι θαλάσσιο ανταγωνιστή.

Οι χώρες του Κόλπου θα προσπαθήσουν να μειώσουν την εξάρτηση τους από τα Στενά επενδύοντας σε χερσαίους αγωγούς και, όπου είναι εφικτό, σε λιμάνια που παρακάμπτουν το Ορμούζ. Ωστόσο, οι εναλλακτικές υποδομές δεν εξαλείφουν την τρωτότητα · απλώς τη μεταφέρουν αλλού. Το πετρέλαιο που φθάνει στην Ερυθρά Θάλασσα πρέπει να περάσει από τα Στενά του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ για να κατευθυνθεί προς την Ασία, ενώ η απειλή των Χούθι, δορυφόρου του Ιράν, υπενθυμίζει ότι η παράκαμψη ενός θαλάσσιου περάσματος μπορεί να οδηγήσει στην εξάρτηση από ένα άλλο.

Η αντιπαράθεση επηρεάζει επίσης τη γεωγραφία της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας. Όσο αυξάνεται το γεωπολιτικό κόστος της χρήσης των στενών του Ορμουζ, που δίνει πρόσβαση στις ενεργειακές πηγές του περσικού κόλπου, τόσο ενισχύεται η ανταγωνιστικότητα των χωρών που παράγουν ενέργεια στην λεκάνη του Ατλαντικού — των Ηνωμένων Πολιτειών, του Καναδά, της Βραζιλίας, της Βενεζουέλας, της Γουιάνας και της Νορβηγίας. Αυτό δείχνει ότι η ισχύς του στόλου υποβοηθά τις ΗΠΑ να αξιοποιήσουν την ενεργειακή τους πρωτοκαθεδρία. Έτσι επέρχεται μια ευνοϊκή για τις ΗΠΑ αναδιάταξη των παγκόσμιων ενεργειακών αγορών.

Σε κάθε περίπτωση δημιουργείται ένα αρνητικό προηγούμενο. Αν η παροχή ασφάλειας ή η δυνατότητα άρνησης πρόσβασης θεμελιώνει δικαίωμα είσπραξης προσόδων στα Στενά του Ορμούζ, τότε ανάλογες αξιώσεις είναι βέβαιο ότι θα εμφανιστούν και αλλού. Άλλα παράκτια κράτη θα μπορούσαν να ζητήσουν ανταλλάγματα για τη διατήρηση της ναυσιπλοΐας σε άλλα κρίσιμα στρατηγικά περάσματα όπως για παράδειγμα τα Στενά Μάλακα.

Η ελευθερία της ναυσιπλοΐας δεν θα καταργηθεί από τη μια ημέρα στην άλλη. Όμως διαβρώνεται σταδιακά, αντικαθιστάμενη από αλληλοκαλυπτόμενα συστήματα προστασίας, αδειοδότησης, προνομιακής πρόσβασης και γεωπολιτικής διαπραγμάτευσης. Η θαλάσσια πρόσβαση μετατρέπεται σταδιακά από διεθνές δημόσιο αγαθό σε γεωπολιτικό περιουσιακό στοιχείο. Τα Στενά του Ορμουζ αποτελούν το ένα εργαστήριο όπου σφυρηλατείται μια νέα θαλάσσια τάξη, πιο κλειστή και πιο επιλεκτική. Και αυτό θα έχει ανυπολόγιστες γεωπολιτικές επιπτώσεις.

*ομότιμος καθηγητής Στρατηγικής στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς και Πρόεδρος του Συμβουλίου Διεθνών Σχέσεων ot.gr

Αλέξανδρος Σιουτζούκης

Νέες συνθήκες στη Μέση Ανατολή και ειδικά στον εφοδιασμό των αγορών με πετρέλαιο δημιουργεί η διαφαινόμενη εμπλοκή των ανταρτών Χούθι, στο πλευρό των συμμάχων τους Ιρανών που βρίσκονται και πάλι -για δεύτερη εβδομάδα – σε πολεμική σύγκρουση με τις ΗΠΑ. Μάλιστα, οι απειλές των Χούθι δημιουργούν προβλήματα σε εναλλακτικές διαδομές που θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει η Σαουδική Αραβία όπως το Στενό Μπαμπ αλ-Μαντέμπ.

Δύο πετρελαιοφόρα που μετέφεραν σαουδικό αργό προς την Ασία άλλαξαν πορεία στην Ερυθρά Θάλασσα την Τρίτη, μετά από απειλές από τους Χούθι της Υεμένης, οι οποίοι ευθυγραμμίζονται με το Ιράν, καθώς η διεύρυνση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή διακόπτει τη ναυτιλία μέσω δύο από τα πιο κρίσιμα ενεργειακά στενά του κόσμου.

Οι αλλαγές πορείας έγιναν καθώς οι αμερικανικές δυνάμεις βομβάρδισαν κατά τη διάρκεια της νύχτας στόχους στο νότο και τη δύση του Ιράν, η Τεχεράνη έπληξε αμερικανικές εγκαταστάσεις στο Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και την Ιορδανία και τουλάχιστον ένα δεξαμενόπλοιο χτυπήθηκε στο Στενό του Ορμούζ, στην τελευταία κλιμάκωση της βίας που έχει ουσιαστικά καταστρέψει την προσωρινή ειρηνευτική συμφωνία που υπογράφηκε τον περασμένο μήνα.

Αντάρτες Χουθι, στην πρωτεύουσα Σαναά

Οι Χούθι ανακοίνωσαν τη Δευτέρα ναυτικό αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας, ανοίγοντας ένα πιθανό νέο μέτωπο στον πόλεμο και αυξάνοντας την απειλή για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό και το εμπόριο πέρα από τον Κόλπο.

Τα δύο δεξαμενόπλοια, τα οποία φόρτωσαν αυτή την εβδομάδα σαουδικό αργό με προορισμό την Κίνα και την Ινδία, έκαναν αναστροφή και κατευθύνθηκαν προς τη Διώρυγα του Σουέζ, όπως έδειξαν στοιχεία της LSEG. Ωστόσο, πηγές ανέφεραν ότι το λιμάνι Γιανμπού της Σαουδικής Αραβίας στη Ερυθρά Θάλασσα λειτουργούσε κανονικά.

Η αντίδραση Τραμπ

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντοναλντ Τραμπ, δήλωσε την Τρίτη ότι η Ουάσιγκτον είναι έτοιμη να απαντήσει εάν οι Χούθι υλοποιήσουν την απειλή τους για αποκλεισμό, τονίζοντας ότι, αν προχωρήσουν σε αυτή την κίνηση, οι Ηνωμένες Πολιτείες «θα κάνουν απλώς ό,τι πρέπει».

Παράλληλα, ο Τραμπ δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον δεν ενδιαφέρεται να διαπραγματευτεί με το Ιράν αυτή τη στιγμή, υποστηρίζοντας ότι μια συμφωνία ήταν εφικτή πριν από την τελευταία κλιμάκωση των εχθροπραξιών.

Η τιμή του πετρελαίου

Οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν άνοδο περίπου 2% μετά τις τελευταίες επιθέσεις, αλλά οι ενδείξεις ότι η Τεχεράνη και η Ουάσινγκτον θέλουν να επαναλάβουν τη διπλωματία βοήθησαν στον περιορισμό των αυξήσεων των τιμών .

Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ δήλωσε ότι έπληξε ιρανικά στρατιωτικά κέντρα διοίκησης, ναυτικές δυνατότητες, σημεία εκτόξευσης πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών, καθώς και συστήματα αεράμυνας στον τελευταίο γύρο επιδρομών της.

Εκρήξεις ακούστηκαν γύρω από την πόλη Σιράζ στο νότιο Ιράν, ανέφεραν κρατικά μέσα ενημέρωσης. Οι πόλεις Κοναράκ και Τσαμπαχάρ στη νότια ακτή, η πόλη Χοραμαμπάντ και μια τοποθεσία αμάχων έξω από την πόλη Αμπντάν, αμφότερες στα δυτικά, δέχτηκαν επίθεση, ανέφεραν δημοσιεύματα. Αργότερα, το πρακτορείο ειδήσεων IRNA επικαλέστηκε έναν αξιωματούχο στη Χοραμαμπάντ ο οποίος δήλωσε ότι δεν είχε πραγματοποιηθεί εχθρική επίθεση εκεί.

Πενήντα άμαχοι σκοτώθηκαν και 500 τραυματίστηκαν στις πρόσφατες αμερικανικές επιδρομές στο Ιράν, δήλωσε αξιωματούχος του υπουργείου Υγείας.

Οι επιθέσεις του Ιράν

Το Ιράν εξαπέλυσε νέες επιθέσεις σε όλο τον Κόλπο, όπου οι πρόσφατες επιθέσεις σε εγκαταστάσεις αφαλάτωσης έχουν εγείρει ανησυχίες για ελλείψεις νερού.

Το Κουβέιτ δήλωσε ότι ανταποκρίνεται σε επίθεση με μη επανδρωμένο αεροσκάφος και πυραύλους το απόγευμα της Τρίτης και οι σειρήνες ήχησαν στο Μπαχρέιν.

Οι επιθέσεις σε μονάδες παραγωγής ενέργειας και αφαλάτωσης νερού του Κουβέιτ τη Δευτέρα ανάγκασαν αρκετές μονάδες παραγωγής να τεθούν εκτός λειτουργίας για προληπτικούς λόγους και οι επισκευές βρίσκονται σε εξέλιξη, ανέφεραν οι αρχές.

Η υπηρεσία θαλάσσιας ασφάλειας UKMTO δήλωσε την Τρίτη ότι ένα δεξαμενόπλοιο στο Στενό του Ορμούζ ανέφερε ότι χτυπήθηκε από βλήμα, αναγκάζοντας το πλήρωμά του να εγκαταλείψει το πλοίο και να επιβιβαστεί σε μια σωσίβια λέμβο.

Οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν ανακοίνωσαν επίσης ότι δύο πετρελαιοφόρα τυλίχθηκαν στις φλόγες μετά από εκρήξεις ενώ προσπαθούσαν να διασχίσουν τη νότια ναυτιλιακή οδό του στενού, μέσω της οποίας διέρχεται κανονικά το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Μόνο τέσσερα πλοία μεταφοράς εμπορευμάτων διέσχισαν το στενό τη Δευτέρα, κυρίως χρησιμοποιώντας τη βόρεια ναυτιλιακή λωρίδα κοντά στις ακτές του Ιράν, από επτά την προηγούμενη ημέρα, σύμφωνα με στοιχεία του Kpler.

Το Ιράν ασκούσε πιέσεις στους Χούθι να κλείσουν την πύλη Μπαμπ ελ-Μαντέμπ προς την Ερυθρά Θάλασσα, εάν οι ΗΠΑ συνέχιζαν να επιτίθενται σε ιρανικές ενεργειακές υποδομές, θέτοντας σε κίνδυνο δύο από τις πιο ζωτικές ενεργειακές αρτηρίες του κόσμου, αναφέρει το Reuter.

Ένα πλήρες κλείσιμο του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ θα μπορούσε να μειώσει την παγκόσμια προσφορά πετρελαίου κατά 7%, καθώς θα άφηνε τις περισσότερες εξαγωγές πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας αδύνατες να φύγουν από την περιοχή , προσθέτοντας στη μείωση κατά 10% των ροών πετρελαίου από τον πόλεμο στον Κόλπο.

Η αντίδραση της Σαουδικής Αραβίας

Η Σαουδική Αραβία καταδίκασε τη Δευτέρα τους ισχυρισμούς των Χούθι της Υεμένης, οι οποίοι είναι προσκείμενοι στο Ιράν, ότι το Ριάντ επιβάλλει πολιορκία στον λαό της Υεμένης, αφού η ομάδα ανακοίνωσε ότι θα επιβάλει θαλάσσιο αποκλεισμό στη Σαουδική Αραβία.

Οπως αναφέρει το αραβικό AlJazeera η Σαουδική Αραβία προσπαθούσε να διευκολύνει τη ροή πετρελαίου μέσω εναλλακτικών οδών μέσω της Ερυθράς Θάλασσας και του Στενού Μπαμπ αλ-Μαντέμπ καθώς η επανάληψη της σύγκρουσης ΗΠΑ – Ιράν έχει παγώσει και πάλι τη ναυτιλία μέσω των Στενών του Ορμούζ. Τώρα, αυτή η διαδρομή απειλείται από τους Χούθι.

Το στενό Μπαμπ αλ-Μαντέμπ που συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Άντεν είναι μία από τις σημαντικότερες ναυτιλιακές οδούς στον κόσμο, συμπεριλαμβανομένων των εξαγωγών πετρελαίου παγκοσμίως.

Πηγή: ot.gr

Edited by iEpikaira*

[Η ανάλυση παρατίθεται παρακάτω και στα ελληνικά.]

Executive Summary

The international system is entering a phase of accelerated fragmentation, characterized by the diffusion rather than the linear transfer of power. While traditional great powers continue to dominate the strategic landscape, their capacity to unilaterally dictate outcomes is undergoing progressive erosion. Concurrently, an expanding cohort of regional powers is demonstrating an unprecedented aptitude for exploiting geopolitical vacuums, thereby hastening the transition toward a more competitive and polycentric international order. The structural overextension of revisionist states, particularly in Eastern Europe and the Middle East, is severely constraining their strategic flexibility and accelerating their diplomatic isolation.

«Θα πολεμούσαν οι Ευρωπαίοι, αν έφτανε αυτό το σημείο; Η αποστολή στρατιωτών στο έδαφος δεν θα βοηθούσε την Ουκρανία, αλλά θα μπορούσε να βοηθήσει την Ευρώπη να βρει το θάρρος για πόλεμο», γράφει η Ναταλί Τότσι*, ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας και Αντιπρόεδρος της Ευρωπαΐκής Επιτροπής , κατά την περίοδο 2015-2019, στον τελευταίο Economist.

Το περιοδικό Economist , το βρετανικό μέσο ενημέρωσης που ανήκει στην τραπεζική οικογένεια Ρότσιλντ, πιέζει εδώ και καιρό για πόλεμο εναντίον της Ρωσίας.

Ωστόσο, η εφημερίδα αυτή προβληματίζεται επειδή ο πληθυσμός της (Δυτικής) Ευρώπης δεν έχει κανένα συμφέρον ή επιθυμία να πεθάνει για όσους επωφελούνται από τέτοιες συγκρούσεις.

Διάφορες έρευνες που διεξήχθησαν στην Ευρώπη δείχνουν ότι οι άνθρωποι δεν έχουν κανένα ενδιαφέρον να « υπερασπιστούν τη χώρα τους» όταν προτείνεται αυτή η «άμυνα» να λάβει χώρα πέρα από την ανατολική όχθη του ποταμού Δνείπερου.

Ως εκ τούτου, οι εκδότες κάλεσαν έναν ακαδημαϊκό που χρηματοδοτήθηκε από τις ΗΠΑ για να παράσχει ιδέες σχετικά με το πώς θα μπορούσαν να παρακινηθούν οι Ευρωπαίοι να πάνε σε πόλεμο.

Η Nαταλί Τότσι, καθηγήτρια στη Σχολή Προηγμένων Διεθνών Σπουδών Ευρώπης του Πανεπιστημίου Johns Hopkins, αποδέχτηκε την πρόσκληση ( αρχειοθετημένο ):

«Οι Ευρωπαίοι ηγέτες κατανοούν ότι η σύγκρουση είναι πιο κοντά από ποτέ, εξ ου και η απότομη αύξηση των αμυντικών προϋπολογισμών, όπως αποδεικνύεται από την πρόσφατη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα…

Από την μεγάλης κλίμακας εισβολή της Ρωσίας το 2022, οι Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν συχνά εκφράσει τον θαυμασμό τους για την ανθεκτικότητα της Ουκρανίας. Αλλά υπάρχει κάτι άλλο πίσω από αυτόν τον ευρωπαϊκό θαυμασμό: ο φόβος της μη επίδειξης της ίδιας αποφασιστικότητας. Δεν είναι ότι οι Ευρωπαίοι δεν έχουν ένα συγκεκριμένο ουσιώδες θάρρος που δείχνουν οι Ουκρανοί. Αυτή η κατάσταση καταλήγει στις θεμελιωδώς διαφορετικές δυσκολίες, τόσο σωματικές όσο και ψυχολογικές, που αντιμετωπίζουν τα έθνη σε πόλεμο και εκείνα σε ειρήνη. Μπορεί το πνεύμα που είναι απαραίτητο για την αποτροπή του πολέμου να επικαλεστεί η Ευρώπη χωρίς να συμμετάσχει πλήρως στον πόλεμο»;

Η απάντηση της κας Τότσι, όπως θα δούμε, είναι « όχι! »

Ακολουθεί κάποια « πολιτικοεπιστημονική » φλυαρία για την « άθλια » κατάσταση των πληθυσμών που δεν θέλουν να πεθάνουν σε έναν μακρινό πόλεμο που καθόλου δεν τους συμφέρει.

Η λύση, λοιπόν, είναι να αγνοήσουμε τη βούληση του λαού και να παρατείνουμε τον πόλεμο μέχρι να γίνει προσωπικά σχετικός με όσους δεν εμπλέκονται ακόμη:

«Ένας τρόπος για να σκληρυνθούν οι πληθυσμοί είναι να αναπτυχθούν δυνάμεις στην Ουκρανία. Για μήνες, ένας ευρωπαϊκός συνασπισμός εθελοντών αναπτύσσει σχέδια για την ανάπτυξη μιας « δύναμης διαβεβαίωσης » στην Ουκρανία μετά από μια εκεχειρία. Αυτές οι συζητήσεις δεν έχουν οδηγήσει πουθενά επειδή δεν διαφαίνεται καμία εκεχειρία».

Ρώσοι αξιωματούχοι δεν έχουν αφήσει καμία αμφιβολία ότι οποιεσδήποτε ξένες δυνάμεις στην Ουκρανία, είτε πρόκειται για « δυνάμεις καθησυχασμού » (καθησυχασμός εναντίον τι ακριβώς;), είτε με οποιαδήποτε άλλη μορφή, θα θεωρηθούν εχθρικές και καταδικασμένες να καταστραφούν.

Αλλά η επίτευξη της καταστροφής των στρατευμάτων μας, φαίνεται να πιστεύει η κα Τότσι, είναι ακριβώς αυτό που χρειάζεται για να εμπλέξει την υπόλοιπη ήπειρο σε έναν πόλεμο εναντίον της μόνης ευρωπαϊκής υπερδύναμης (εξοπλισμένης με πυρηνικά όπλα):

«Μια ευρωπαϊκή δύναμη διαβεβαίωσης δεν θα έφερνε επομένως πολλά στην Ουκρανία. Αλλά η ανάπτυξή της τώρα, πριν από μια υποθετική κατάπαυση του πυρός, θα μπορούσε να ωφελήσει την Ευρώπη ενθαρρύνοντας τους πολίτες να αναπτύξουν μια νοοτροπία που τους προετοιμάζει καλύτερα για τον πόλεμο . Ναι, θα έθετε σε κίνδυνο τους Ευρωπαίους στρατιώτες – μια τέτοια απόφαση θα εξόργιζε το Κρεμλίνο – αλλά η ήπειρος είναι ήδη βυθισμένη σε μια υβριδική σύγκρουση, ακόμη και αν πολλοί αρνούνται να την αναγνωρίσουν».

Επομένως, θα πρέπει να θέσουμε τους « στρατιώτες μας σε κίνδυνο », δηλαδή να τους σκοτώσουμε, κάτι που θα « ωφελήσει την Ευρώπη » (Για ποιο « όφελος », συγκεκριμένα, μιλάμε;).

Και η πρόκληση ενός αιματηρού πολέμου με πολλούς νεκρούς και τραυματίες δεν έχει σημασία… επειδή είμαστε ήδη βυθισμένοι στην προπαγάνδα που ονομάζεται « υβριδικός » πόλεμος; (Η Τότσι πιθανώς εννοεί εκείνες τις « υβριδικές » επιθέσεις ρωσικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών πάνω από την Κοπεγχάγη , τις οποίες, όπως ανέφερε αργότερα ο Economist , κανείς δεν είδε ποτέ):

Τον Ιούνιο, η δανική αστυνομία έκλεισε την έρευνά της, δηλώνοντας ότι δεν ήταν σε θέση να επιβεβαιώσει ότι υπήρχαν drones, πόσο μάλλον να προσδιορίσει ποιος τα είχε στείλει.

Ποιο ακριβώς είναι, για την κυρία Τότσι, το « όφελος » από το να σκοτώνονται αδέρφια ( αρχειοθετημένο );

«Αν Ευρωπαίοι στρατιώτες ήταν σταθμευμένοι στην Ουκρανία, αυτό θα έφερνε την πραγματικότητα πιο κοντά στο ευρωπαϊκό κοινό. Και ίσως ένα κλάσμα του θάρρους, της ταπεινότητας και της δημιουργικότητας της Ουκρανίας θα μπορούσε να επηρεάσει άλλες ευρωπαϊκές κοινωνίες. Τα ευρωπαϊκά στρατεύματα δεν θα κινδύνευαν από καθαρή γενναιοδωρία, αλλά για να βοηθήσουν στην προετοιμασία για τον πόλεμο – και να αποτρέψουν την εξάπλωσή του στην υπόλοιπη ήπειρο».

Ω – η αποστολή Γερμανών, Γάλλων και Ιταλών στρατιωτών στην Ουκρανία για να σκοτώσουν Ρώσους « ίσως » θα έφερνε πίσω μια « πραγματικότητα » που δεν υπάρχει σήμερα; Θα εμπόδιζε τον πόλεμο « να εξαπλωθεί στην υπόλοιπη Ευρώπη »;

Άρα, Γερμανοί, Γάλλοι και Ιταλοί στρατιώτες που στάλθηκαν για να σκοτώσουν Ρώσους στρατιώτες στην Ουκρανία θα αποτρέψουν, αντί να προκαλέσουν, τη Ρωσία από το να στείλει Oreshniks, ή ακόμα και μεγαλύτερους πυρηνικούς πυραύλους, στο Βερολίνο, το Παρίσι ή τη Ρώμη; (Εάν πιστεύετε ένα τέτοιο επιχείρημα, επικοινωνήστε με τον χορηγό της κας Tότσι.)

Αυτό προφανώς δεν θα ισχύει.

Αλλά η αποτροπή ενός ευρύτερου ευρωπαϊκού πολέμου δεν είναι, όπως γράφει η κα Τότσι « κατόπιν πρόσκλησης » του The Economist , ο πραγματικός στόχος ενός τέτοιου εγχειρήματος.

Η ανησυχία της είναι « να ενθαρρύνει τους πολίτες να αναπτύξουν μια νοοτροπία που θα τους προετοιμάσει καλύτερα για τον πόλεμο ». Για να το πετύχουμε αυτό, λέει, θα πρέπει να προκαλέσουμε έναν πόλεμο που θα μας κατακλύσει όλους.

* Φιλότουρκη εμφανώς, αφού φαντάζεται « Το Ευρωπαϊκό Μέλλον της Τουρκίας: Στα παρασκήνια της επιρροής της Αμερικής στις σχέσεις ΕΕ-Τουρκίας» .

Πηγή: https://lesakerfrancophone.fr/the-economist-declenchons-une-guerre-pour-que-les-europeens-sy-habituent απόδοση anixneuseis.gr

Επιμέλεια: Νίκος Μιχαλόπουλος

Η φωτιά που άναψαν πριν 5 μήνες ΗΠΑ και Ισραήλ απειλεί να κάψει όλη την Μέση Ανατολή.

Οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης, που υποστηρίζονται από το Ιράν, ανακοίνωσαν την επιβολή θαλάσσιου αποκλεισμού κατά της μεγάλη αντιπάλου τους, της Σαουδικής Αραβίας, αφού είχε προηγηθεί ανταλλαγή πυρών μεταξύ των δύο πλευρών την περασμένη εβδομάδα για πρώτη φορά έπειτα από χρόνια.

Οι Χούθι «κηρύσσουν θαλάσσιο αποκλεισμό κατά του εγκληματικού σαουδαραβικού εχθρού, βάσει της αρχής “οφθαλμόν αντί οφθαλμού”, με άμεση ισχύ από την έκδοση της παρούσας ανακοίνωσης», δήλωσε σήμερα ο στρατιωτικός εκπρόσωπός τους, Γιαχία Σαρί, δηλώνοντας επίσης ότι η συνεχιζόμενη λειτουργία του αποκλεισμού του αεροδρομίου της Σαναά στην Υεμένη από την Σαουδική Αραβία «είναι απαράδεκτη και δεν μπορεί να γίνει ανεκτή».

Ο Σαρί δεσμεύτηκε να απαντήσει «στον αποκλεισμό με αποκλεισμό και σε κάθε κλιμάκωση με κλιμάκωση».

Οι Χούθι κατηγόρησαν τη Σαουδική Αραβία για τα πλήγματα στο αεροδρόμιο της Σαναά την περασμένη εβδομάδα και ανταπέδωσαν στοχοποιώντας το Διεθνές Αεροδρόμιο Άμπχα της Σαουδικής Αραβίας.

«Οι Ένοπλες Δυνάμεις της Υεμένης επιβεβαιώνουν την πλήρη ετοιμότητά τους για όλες τις επιλογές και για κάθε ανόητη ενέργεια που θα διαπράξει ο απερίσκεπτος σαουδαραβικός εχθρός», δήλωσε ο Σαρί.

«Καλούμε τον λαό του μεγάλου έθνους μας να συνεχίσει τη γενική κινητοποίηση και τη γενική πρόσκληση στα όπλα, να είναι πλήρως προετοιμασμένος για όλα τα ενδεχόμενα και τις εξελίξεις και να ενισχύσει τα μέτωπα με μαχητές».

Στο ίδιο μήκος κύματος είχαμε αργότερα και δηλώσεις του ηγέτη των Χούθι Μαχντί αλ Μασάτ

Ο επικεφαλής του κυβερνητικού οργάνου της διοίκησης των Χούθι, δήλωσε ότι η πρόσφατη επίθεση στο Διεθνές Αεροδρόμιο της Σαναά αποκάλυψε ότι η Σαουδική Αραβία βρίσκεται πίσω από την πολυετή πολιορκία του λαού της Υεμένης.

Σε σειρά δηλώσεων που μεταδόθηκαν από το al-Masirah, το τηλεοπτικό δίκτυο των Χούθι, ο αλ Μασάτ απέρριψε κάθε είδους πολιτικούς και επικοινωνιακούς ελιγμούς, επαναλαμβάνοντας ότι η Σαουδική Αραβία δεν έχει άλλη επιλογή παρά να τερματίσει την πολιορκία του λαού της Υεμένης, προσθέτοντας ότι η επίθεση στο αεροδρόμιο αποτέλεσε μια απερίσκεπτη και καταδικαστέα ενέργεια.

Πως οδηγηθήκαμε σε νέο μέτωπο Σαουδικής Αραβίας – Ανταρτών Χούθι;

Σύμφωνα με τον ανταποκριτή του Al Jazeera στην Υεμένη, Γιούσεφ Μάουρι, το εμπάργκο των Χούθι είναι μια σημαντική στρατιωτική κίνηση, η οποία αναδεικνύει τη σοβαρότητα της κατάστασης.

Την περασμένη εβδομάδα το αεροδρόμιο της πρωτεύουσας του Σαναά δέχθηκε επίθεση και η διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση ανέλαβε την ευθύνη για το πλήγμα, το οποίο εμπόδισε την προσγείωση ιρανικής πτήσης στο αεροδρόμιο της Σαναά. Το αεροσκάφος εκτράπηκε σε άλλο αεροδρόμιο που βρίσκεται υπό τον έλεγχο της κυβέρνησης των Χούθι.

Οι Χούθι κατηγορούν τη Σαουδική Αραβία ότι βρίσκεται πίσω από την επίθεση στο αεροδρόμιο της Σαναά.

Οι Χούθι έχουν καταστήσει απολύτως σαφές εδώ και τις τελευταίες τρεις εβδομάδες ότι, εάν συνεχιστεί ο αποκλεισμός του Διεθνούς Αεροδρομίου της Σαναά, θα απαντήσουν με εντατικοποίηση των στρατιωτικών επιχειρήσεων εναντίον της σαουδαραβικής κυβέρνησης.

Το ευρύτερο ζήτημα σύμφωνα με τον ανταποκριτή του Al Jazeera είναι ότι πιστεύουν επίσης πως η Σαουδική Αραβία και οι σύμμαχοί της διεξάγουν μια συντονισμένη προσπάθεια για την επιβολή πολιορκίας στην Υεμένη μέσω αέρα και θάλασσας. Σύμφωνα με την τελευταία στρατιωτική ανακοίνωση, σε έναν αποκλεισμό θα απαντήσουν με αποκλεισμό.

Οι Χούθι αυτονομούνται και βλέπουν τον θαλάσσιο αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας ως «ευκαιρία».

Οι Χούθι φαίνεται να χρησιμοποιούν την ανακοίνωση του θαλάσσιου αποκλεισμού κατά της Σαουδικής Αραβίας για να «αναδιαμορφώσουν τους κανόνες του παιχνιδιού», σε μια περίοδο που οι περιφερειακές δυνάμεις βρίσκονται υπό πίεση, εκτιμά ο Ζέιντον Αλκινάνι, ιδρυτικός διευθυντής του Arab Perspectives Institute.

«Δεν έγινε καμία αναφορά στο Ιράν», γεγονός που υποδηλώνει ότι οι Χούθι ενεργούν για να εκμεταλλευτούν αυτό που θεωρούν ως ένα παράθυρο ευκαιρίας, ενώ τόσο η Σαουδική Αραβία όσο και οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι επικεντρωμένες στο Ιράν. «Το αντιμετωπίζουν ως μια ευκαιρία να αναδιαμορφώσουν τους κανόνες που τους είχαν επιβληθεί στο παρελθόν», δήλωσε ο αναλυτής.

Οι διαπραγματεύσεις με τους Χούθι θα μπορούσαν να είναι «ευκολότερες» από τις συνομιλίες που αφορούν είτε τις Ηνωμένες Πολιτείες είτε το Ιράν, τα οποία εξακολουθούν να βρίσκονται σε άμεση αντιπαράθεση.

«Από την οπτική των Χούθι, αυτοί ελέγχουν την Υεμένη, η οποία βρίσκεται στη σφαίρα επιρροής του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC)», ανέφερε ο Αλκινάνι, προσθέτοντας ότι πλέον θα είχε νόημα να διεξαχθούν απευθείας διαπραγματεύσεις με τους Χούθι.

Οι επιθετικές ενέργειες της Σαουδικής Αραβίας έγιναν σε συντονισμό με τις ΗΠΑ

Σύμφωνα με δημοσιεύματα ο Ντόναλντ Τραμπ είχε τηλεφωνική επικοινωνία την Παρασκευή με τον Σαουδάραβα διάδοχο του θρόνου Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, σε μια συνομιλία που πολλοί εκτιμούν ότι στόχευε στην εξασφάλιση της έγκρισης του Τραμπ για όσα σχεδίαζε ο μπιν Σαλμάν σχετικά με τους Χούθι στην Υεμένη.

Στόχος ήταν να εκτιμηθεί η κατάσταση και να συντονιστεί ο τρόπος με τον οποίο τυχόν σαουδαραβικές ενέργειες κατά των Χούθι θα μπορούσαν να χρειαστούν αμερικανική διπλωματική υποστήριξη, αλλά ενδεχομένως και στρατιωτική υποστήριξη. Επομένως, οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι βέβαιο ότι λαμβάνουν όλα αυτά τα δεδομένα υπόψη.

[iEpikaira: Ο κίνδυνος διάχυσης του πολέμου είναι πλέον ορατός με την είσοδο των ιρανικών proxies αλλάζει επίπεδο η γενικότερη κατάσταση!]

Πηγή: militaire.gr

Βασιλική μου ομορφιά

και ακριβή μου μνήμη…

που ’θελες άνθη λευτεριάς

κι όχι σκλαβιάς αγρίμι…

Σου έχτισαν μια φυλακή,

συρματόπλεκτη, σκαιή…

Κι από παράθυρο μικρό,

κρυφοκοιτάς πια τη ζωή…

Λυπημένη μου γη,

μαραμένο μου άνθος…

Γκρίζα πλέγματα γύρω

κι η σκιά σου στο βάθος…

Πόσα χρόνια σου έκλεψαν

κι η ζωή στεναγμός…

Πόσα χρόνια, μα ξέρεις…

θα ’ρθει ο λυτρωμός…

Πολιτεία του διωγμού,

του μύρου και του στεναγμού…

Αλαργινό μου χελιδόνι,

του άδικου κατατρεγμού…

Τον ήλιο σου τον καθαρό,

πλέγματα τον σκιάσαν

κι οι δρόμοι σου αδειάσαν,

ζητώντας ουρανό…

Τα σπίτια σου τα όμορφα,

ερήμωσαν και σιώπησαν…

τα γέλια των παιδιών με τη σιγή “συμφώνησαν”

αφού σκιές εχθρών παράνομα αλώνιζαν…

Τα πρόσωπά τους σκυθρωπά,

στα πλέγματα αντικριστά…

μα η ψυχή γερή στεριά,

μιλάει με τη λευτεριά…

Η συνέχεια: gaziasanthi

Κυπριακή Δημοκρατία, διαπραγματεύσεις, βιώσιμο κράτος, σταθερότητα και ειρηνικές σχέσεις: Η Διεθνής και Ευρωπαϊκή Νομιμότητα χρήζει να είναι «κόκκινη διαπραγματευτική γραμμή» https://wp.me/p3OqMa-4ac

Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΗΦΑΙΣΤΟΣ

Εν μέσω μεγάλων στρατηγικών ανακατατάξεων πολλά ζητήματα όπως το Κυπριακό και η εφαρμογή των προνοιών του διεθνούς δικαίου στο Αιγαίο βρίσκονται στην πιο κρίσιμη φάση των τελευταίων δεκαετιών. Αναφορικά με πρωτοβουλίες περί το Κυπριακό κρίθηκε σκόπιμο να υπάρξει μια ακόμη παρέμβαση, η παρούσα. Απευθυνόμενος στον ΓΓ του ΟΗΕ και στον νέο αντιπρόσωπο της ΕΕ για τις διαπραγματεύσεις του κυπριακού, τονίστηκε ότι για αντικειμενικούς νομικούς, θεσμικούς, πολιτικούς και στρατηγικούς λόγους, αφενός τα Ηνωμένα Έθνη χρήζει να προσεγγίσουν το μείζον αυτό ζήτημα με όρους συμβατούς με τις υψηλές αρχές του διεθνούς δικαίου και με τις πρόνοιες του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ και αφετέρου, η ΕΕ συνεκτιμώντας ότι η Κυπριακή Δημοκρατία (ΚΔ) είναι πλήρες κράτος-μέλος, χρήζει να υιοθετήσει θέσεις συμβατές με την διεθνή και ευρωπαϊκή νομιμότητα. Αυτονόητα, πριν άλλα κράτη και οι διεθνείς θεσμοί τηρήσουν μια τέτοια στάση επιτάσσεται οι θέσεις αυτές να αποτελέσουν κόκκινη διαπραγματευτική γραμμή της Ελληνικής πλευράς. Αντίστοιχα και ανάλογα με τις επιστολές στον ΓΓ του ΟΗΕ και στον νέο αντιπρόσωπο της ΕΕ κ Raffaele Fitto γράφτηκε και αναρτήθηκε σημείωμα στην Αγγλική γλώσσα (https://wp.me/p3OqMa-49U) το οποίο κοινοποιήθηκε στους Ευρωβουλευτές και πολλούς αξιωματούχους της ΕΕ. Κρίθηκε αναγκαίο να επισυναφθούν δύο αρχεία. Τα δύο αυτά αρχεία μαζί με συνοδευτικό εισαγωγικό σημείωμα έχουν επίσης αποσταλεί στον ΓΓ του ΟΗΕ, στον νέο αντιπρόσωπο της ΕΕ και στους Ευρωβουλευτές.

Το πρώτο αφορά την μελέτη για την διεθνή και ευρωπαϊκή νομιμότητα του διεθνούς Συμβουλίου Εμπειρογνωμόνων (μεταφρασμένο στα Αγγλικά, Ελληνικά, Γαλλικά και Γερμανικά). Το δεύτερο, του υπογράφοντος είναι δοκίμιο γραμμένο στην αγγλική γλώσσα που δημοσιεύτηκε στο τεύχος 11 του περιοδικού της Εταιρείας Διεθνών Σχέσεων και Διεθνούς Δικαίου. Στο τέλος του παρόντος σημειώματος, θα παρατεθούν τίτλοι και σύνδεσμοι σε συναφή αναρτημένα δοκίμια και άρθρα γραμμένα στην Ελληνική γλώσσα.

Μόνος σκοπός των διαπραγματεύσεων στις οποίες την πρωτοβουλία έχουν ο ΟΗΕ και η ΕΕ είναι ο τερματισμός των παράνομων τετελεσμένων της παράνομης Τουρκικής εισβολής του 1974. Μόνο ο τερματισμός των παράνομων τετελεσμένων μπορεί να οδηγήσει σε ειρηνικές σχέσεις, σταθερότητα, ασφάλεια και βιωσιμότητα του Κυπριακού κράτους στο μέλλον. Σημειώνεται το πολύ θετικό γεγονός ότι διόλου τυχαία τα παράνομα τετελεσμένα δεν αναγνωρίστηκαν επί 52 χρόνια, ότι η προσπάθεια νομιμοποίησής τους με σχέδιο το 2004 απορρίφθηκε από την Κυπριακή Κοινωνία και ότι η ΚΔ το 2004 έγινε πλήρες κράτος-μέλος της ΕΕ με σαφή επιβεβαίωση στην Πράξη Προσχώρησης ότι εντάσσεται όλη η Επικράτειά της. Όπως ρητά ορίστηκε στην Πράξη Προσχώρησης: Μετά την ένταξη «η ΕΕ είναι έτοιμη ναπροσαρμόσει τους όρους επίλυσης του Κυπριακού ζητήματος στην βάση των αρχών που δημιούργησαν την ΕΕ, και η ένταξη θα αποβεί προς όφελος όλων των πολιτών της ΚΔ διευκολύνοντας έτσι την αποκατάσταση της ειρήνης». Το Κοινοτικό κεκτημένο εφαρμοσμένο στην Κύπρο οδηγεί σε ειρήνη, σταθερότητα και βιώσιμο κράτος. Αυτή την πολύτιμη θέση της ΕΕ πόσο και πως η Ελληνική πλευρά την αξιοποιούν διαπραγματευτικά για να επιτευχθεί βιώσιμη διευθέτηση του Κυπριακού; Επειδή η Ελλάδα και η ΚΔ είναι κράτη-μέλη της ΕΕ πότε και πως απαίτησαν το Ευρωπαϊκό κεκτημένο να αποτελέσει επίσημη θέση της ΕΕ για να «προσαρμόσει τους όρους επίλυσης του Κυπριακού ζητήματος στην βάση των αρχών που δημιούργησαν την ΕΕ, και η ένταξη θα αποβεί προς όφελος όλων των πολιτών της ΚΔ διευκολύνοντας έτσι την αποκατάσταση της ειρήνης»; Το ίδιο ερώτημα τίθεται, βεβαίως, για τα κράτη-μέλη της ΕΕ και τους θεσμούς της.

Το πρώτο συνημμένο αρχείο τιτλοφορείται «A principled basis for a just and lasting Cyprus settlement in the light of International and European Law» / «Πλαίσιο Αρχών για μια δίκαιη λύση και βιώσιμη λύση του Κυπριακού με γνώμονα το Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο». Γράφτηκε από το «Διεθνές Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων» που δημιουργήθηκε από την «Πανελλήνια Επιτροπή για Ευρωπαϊκή Λύση του Κυπριακού» και στα συνέδρια συμμετείχαν 7 εξαιρετικοί ειδικοί επιστήμονες από το εξωτερικό και 5 Έλληνες ερευνητές και αναλυτές στα επίμαχα πεδία. Πρόεδρος ήταν ο αείμνηστος πλέον Συνταγματολόγος καθηγητής Γιώργος Κασιμάτης. Ως συμμετέχων στην Πανελλήνια Επιτροπή αναφέρω ότι προηγήθηκε βασανιστική συζήτηση για την πρόσκληση των σημαντικότερων επιστημόνων της Ευρώπης στα υπό συζήτηση ζητήματα. Μια ακόμη σημαντική πτυχή, είναι ότι ενώ την ίδια εποχή είχαμε έξωθεν αθέατες χρηματοδοτήσεις για την υποστήριξη του σχεδίου που θα καταργούσε την ΚΔ και θα δημιουργούσε ένα προβληματικό κρατίδιο, η κάλυψη των εξόδων πρόσκλησης και φιλοξενίας των επιστημόνων του εξωτερικού έγινε από Έλληνες συμπεριλαμβανομένων των Ελλήνων πανεπιστημιακών που διέθεσαν για τον σκοπό αυτό τους μισθούς τους. Όσον αφορά την Έκθεση πιο συγκεκριμένα, διευκρινίζεται ότι πρόκειται για μια αξιολογικά ουδέτερη περιγραφή και ερμηνεία των νομικών και θεσμικών πτυχών του Κυπριακού ζητήματος. Η Έκθεση-ανάλυση είναι διαχρονικής σημασίας απολύτως αναγκαία και χρήσιμη για κάθε ενδιαφερόμενο να αντιληφθεί ποιες είναι οι προϋποθέσεις για ένα ειρηνικό και βιώσιμο κράτος στην Κύπρο. Στο συνέδριο συμμετείχε και ένας από τους πλέον ειδικούς στο θέμα του εγκλήματος πολέμου των εποίκων, του Alfred de Zayas, ο οποίος στην συνέχεια έγραψε ένα εξαιρετικό δοκίμιο: «The Anan planand the implication of Turkish settlers in Northern Cyprus» https://wp.me/P3OqMa-MM.

Το δεύτερο συνημμένο άρθρο είναι του υποφαινόμενου γραμμένο στα Αγγλικά και δημοσιευμένο στον τόμο 11, 2024-5 του περιοδικού της Εταιρείας Διεθνούς Δικαίου και Διεθνών Σχέσεων με τίτλο «Republic ofCyprus: International and European Rule of Law as a Cornerstone of Peace, Stability and a Viable State» («Κυπριακή Δημοκρατία: Διεθνής και Ευρωπαϊκή Νομιμότητα ως ακρογωνιαίος λίθος Ειρήνης, Σταθερότητας και Βιώσιμου Κράτους»). Είναι αναρτημένο και στην διεύθυνση https://wp.me/p3OqMa-3u9 ενώ όπως αναφέρθηκε πιο πάνω στο τέλος του παρόντος σημειώματος παρατίθενται περισσότερα συναφή αναρτημένα δοκίμια και άρθρα γραμμένα στην Ελληνική γλώσσα. Στο δοκίμιο αυτό, μεταξύ άλλων, υπογραμμίζει την μεγάλη σημασία του γεγονότος ότι επειδή η ΚΔ έγινε πλήρες κράτος-μέλος της ΕΕ παρέχονται πολύτιμες προϋποθέσεις για επίτευξη συμφωνίας για ένα βιώσιμο κράτος οι πρόνοιες του οποίου θα είναι συμβατές με το Ευρωπαϊκό νομικό και πολιτικό κεκτημένο. Αυτό εξάλλου ήταν και το κύριο επιχείρημα όταν επί δεκαετίες ο υποφαινόμενος σε βιβλίο και σε εκατοντάδες δοκίμια και άρθρα υποστήριξε την ένταξη της ΚΔ στην ΕΕ. Επιπλέον, στο άρθρο αυτό, μεταξύ άλλων, γίνεται περιγραφή και ερμηνεία σημαντικών πτυχών που αφορούν την διεθνή νομιμότητα όπως ορίζεται από τον Καταστατικό Χάρτη του ΟΗΕ, τον ακριβή ρόλο του Συμβουλίου Ασφαλείας, τις Υψηλές Αρχές του Διεθνούς Δικαίου και συγκεκριμένων αποφάσεων του ΣΑ του 1974, 1975 και 1983 για την παράνομη Τουρκική εισβολή και τα παράνομα τετελεσμένα του 1974. Ρητά αναγνωρίζεται η ΚΔ ως το μόνο κράτος στην Κύπρο και ρητά γίνεται σαφές ότι οι διαπραγματεύσεις δεν πρέπει να επηρεαστούν από τα παράνομα τετελεσμένα και δεν θα αποτελέσουν προϋπόθεση συμφωνίας (βλ. πιο κάτω παράθεση μερικών αποσπασμάτων των αποφάσεων του ΣΑ).

Στο σημείο αυτό, χρήζει να αναφερθεί ότι όταν παραβιάζεται η διεθνής τάξη ο ακριβής ρόλος του ΟΗΕ, του ΣΑ, του ΓΓ και των αντιπροσώπων του; Απάντηση: Όπως ρητά αναφέρεται στον Καταστατικό Χάρτη του ΟΗΕ, ο ρόλος του σημαντικού αυτού διεθνούς οργανισμού και ο ρόλος των αντιπροσώπων του είναι η αποκατάσταση της διεθνούς τάξης χωρίς καμιά δικαιοδοσία υποδείξεων για το εσωτερικό καθεστώς. Επειδή ο ρόλος του ΣΑ συνίσταται στη διαφύλαξη της διεθνούς τάξης και της διεθνούς ασφάλειας, και επειδή εξ αντικειμένου δεν έχει δικαιοδοσία για το εσωτερικό καθεστώς των κυρίαρχων κρατών-μελών, οι μόνες ισχύουσες αποφάσεις είναι οι αποφάσεις του 1974,1975,1983, 1984 και μη ισχύουσες όσες μεταγενέστερα καλούν για καθεστώς «διζωνικής, δικοινοτικής και ομοσπονδίας» και μάλιστα με «πολιτική ισότητα» σε διχαστική εθνική βάση που αναπόδραστα πρώτον, νομιμοποιεί τον επιτιθέμενο και τα τετελεσμένα και δεύτερον, δημιουργεί ένα μη βιώσιμο κράτος υπό τουρκική επικυριαρχία που αναπόφευκτα οδηγεί σε διενέξεις και πόλεμο.

Πιο συγκεκριμένα, το ΣΑ δεν έχει δικαιοδοσία να καταγράφει τις υποχωρήσεις του θύματος που επειδή ο ΟΗΕ και το ΣΑ παρά τις προαναφερθείσες αποφάσεις μέχρι και το 1984 δεν μερίμνησε να ληφθούν μέτρα αποκατάστασης της διεθνούς τάξης. Το γεγονός ότι η ΚΔ επί δεκαετίες μετά το 1984 προσέρχεται σε διαδοχικές διαπραγματεύσεις όπου με το «πιστόλι των παράνομων στρατευμάτων στον κρόταφο» υποχρεώνεται να συζητά και να υποχωρεί και το γεγονός ότι μολαταύτα μετά από μισό αιώνα δεν δέχθηκε να τις επικυρώσει με νέα Συνθήκη, απαιτείται να συνεκτιμάται δεόντως.

Σε κάθε περίπτωση, αυτές τις υποχωρήσεις η κυπριακή κοινωνία τις απέρριψε στο δημοψήφισμα του 2004, και όπως ήδη τονίστηκε πιο πάνω, πριν και μετά το 2004 δεν προχώρησε στην επικύρωσή τους με Συνθήκη. Αυτό σημαίνει, αφενός, ότι το μόνο αναγνωρισμένο κράτος συνεχίζει να είναι η ΚΔ, και αφετέρου, ότι όπως ορίζει ο Καταστατικός Χάρτης του ΟΗΕ η μόνη αρμοδιότητα του ΣΑ και των αντιπροσώπων του ΟΗΕ είναι η αποκατάσταση της διεθνούς νομιμότητας. Για το εσωτερικό καθεστώς της ΚΔ είναι αναρμόδιο και στερούνται δικαιοδοσίας. Αρμόδιοι είναι οι νόμιμοι πολίτες του Κυπριακού κράτους.

Με συντομία και για να γίνει πιο κατανοητή η σημασία των ψηφισμάτων του του ΣΑ του 1974, 1975, 1983 και 1984, ο πολύ σημαντικός ρόλος του ΟΗΕ και τα όρια της δικαιοδοσίας του ΣΑ όταν οι αποφάσεις του είναι συμβατές με τον Καταστατικό Χάρτη, θα παραθέσουμε μερικά σημεία που αφορούν την διεθνή νομιμότητα (η έμφαση δική μας).

Απόφαση 353 ΣΑ 20 Iουλίου 1974: υπενθυμίζοντας το ψήφισμα του 186 (1964): «Kαλεί όλα τα Kράτη να σέβονται την κυριαρχία, ανεξαρτησία και εδαφική ακεραιότητα της Kύπρου … τερματισμό της ξένης στρατιωτικής επέμβασης στην KΔ .. αποχώρηση χωρίς καθυστέρηση από την KΔ του ξένου στρατιωτικού προσωπικού ..»

Ψήφισμα 360 (1974) 16 Aυγούστου 1974: Καλεί για «…διαπραγματεύσεις που ζητεί στο ψήφισμα 353 (1974), των οποίων [διαπραγματεύσεων] το αποτέλεσμα δεν θα πρέπει να παρεμποδισθεί ή να προδικασθεί από την απόκτηση πλεονεκτημάτων σαν αποτέλεσμα των στρατιωτικών επιχειρήσεων».

Ψήφισμα 367 (1975) 12 Mαρτίου 1975: Καλεί «… για άλλη μια φορά όλα τα κράτη να σέβονται την κυριαρχία, ανεξαρτησία, εδαφική ακεραιότητα και το αδέσμευτο της KΔ και τα καλεί επειγόντως, όπως και τα ενδιαφερόμενα μέρη, να απέχουν από οποιαδήποτε ενέργεια η οποία δυνατόν να θέσει σε κίνδυνο την κυριαρχία, ανεξαρτησία, εδαφική ακεραιότητα και το αδέσμευτο, καθώς επίσης και από οποιαδήποτε απόπειρα διχοτόμησης της νήσου ή ένωσής της με οποιανδήποτε άλλη χώρα. … Εκφράζει τη λύπη του για τη μονομερή απόφαση της 13ης Φεβρουαρίου 1975 η οποία διακηρύττει ότι τμήμα της ΚΔ θα καταστεί «Oμόσπονδο Tουρκικό Kράτος» … τα τετελεσμένα δεν προδικάζουν «την τελική πολιτική διευθέτηση του προβλήματος της Kύπρου …».

Ψήφισμα 541 (1983) 18 Nοεμβρίου 1983: «Aνησυχώντας για τη διακήρυξη των τουρκοκυπριακών αρχών που εκδόθηκε στις 15 Nοεμβρίου 1983, η οποία φέρεται να δημιουργεί ένα ανεξάρτητο κράτος στη βόρεια Kύπρο, Θεωρώντας ότι αυτή η Διακήρυξη είναι ασυμβίβαστη με τη Συνθήκη του 1960 αναφορικά με την εγκαθίδρυση της Kυπριακής Δημοκρατίας και τη Συνθήκη Eγγυήσεως του 1960, Θεωρώντας ως εκ τούτου ότι η προσπάθεια δημιουργίας μιας «Tουρκικής Δημοκρατίας της Bόρειας Kύπρου» είναι άκυρη και θα συμβάλει σε επιδείνωση της κατάστασης στην Kύπρο, Eπαναβεβαιώνοντας τα ψηφίσματά του 365 (1974) και 367 (1975),1ον. Aποδοκιμάζει τη Διακήρυξη των τουρκοκυπριακών αρχών της δήθεν απόσχισης τμήματος της Kυπριακής Δημοκρατίας. 2ον. Θεωρεί την πιο πάνω διακήρυξη σαν νομικά άκυρη και ζητά την ανάκληση της. 3ον. Zητεί την επείγουσα και αποτελεσματική εφαρμογή των ψηφισμάτων 365 (1974) και 367 (1975), …6ον. Kαλεί όλα τα κράτη να σέβονται την κυριαρχία, ανεξαρτησία, εδαφική ακεραιότητα και το αδέσμευτο της Kυπριακής Δημοκρατίας.

Ψήφισμα 550 (1984) 11 Mαΐου 1984: «Aνησυχώντας σοβαρά λόγω των περαιτέρω αποσχιστικών ενεργειών στο κατεχόμενο τμήμα της Kυπριακής Δημοκρατίας, οι οποίες παραβιάζουν το ψήφισμα 541 (1983), δηλαδή, της δήθεν ανταλλαγής πρεσβευτών μεταξύ της Tουρκίας και της νομικά άκυρης «Tουρκικής Δημοκρατίας της Bόρειας Kύπρου» και της μελετώμενης διεξαγωγής «συνταγματικού δημοψηφίσματος» και «εκλογών», καθώς και λόγω άλλων ενεργειών ή απειλών για ενέργειες που αποσκοπούν στην περαιτέρω παγίωση του δήθεν ανεξάρτητου κράτους και τη διαίρεση της Kύπρου. Aνησυχώντας βαθιά λόγω των πρόσφατων απειλών για εποικισμό των Bαρωσίων από άτομα άλλα από τους κατοίκους τους, 2. Kαταδικάζει όλες τις αποσχιστικές ενέργειες, περιλαμβανομένης της δήθεν ανταλλαγής πρεσβευτών μεταξύ της Tουρκίας και της τουρκοκυπριακής ηγεσίας, κηρύσσει αυτές παράνομες και άκυρες και ζητά την άμεση ανάκλησή τους. 3. Eπαναλαμβάνει την έκκλησή του προς όλα τα κράτη να μην αναγνωρίσουν το δήθεν κράτος της «Tουρκικής Δημοκρατίας της Bόρειας Kύπρου» που εγκαθιδρύθηκε με τις αποσχιστικές ενέργειες και τα καλεί να μη διευκολύνουν ή με οποιοδήποτε τρόπο βοηθήσουν την προαναφερθείσα αποσχιστική οντότητα. 5. Θεωρεί τις απόπειρες για εποικισμό οποιουδήποτε τμήματος των Bαρωσίων από άτομα άλλα από τους κατοίκους τους ως απαράδεκτες και ζητά τη μεταβίβαση της περιοχής αυτής στη διοίκηση των Hνωμένων Eθνών».

Το γεγονός ότι η Ελληνική πλευρά παρά την ύπαρξη τόσο σημαντικών ψηφισμάτων του ΣΑ δέχθηκε να συζητεί νομιμοποίηση των παράνομων τετελεσμένων με αποτέλεσμα να οδηγηθούμε σε συζητήσεις για «διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία με πολιτική ισότητα» δύο κρατιδίων (τέτοιο κράτος δεν υπάρχει πουθενά στον πλανήτη – έχουμε γράψει σχετικές μελέτες περί αυτού) η ΚΔ αντιμετωπίζει κίνδυνο κατάργησής της και δημιουργία συνθηκών αστάθειας και πολεμικών συγκρούσεων. Επιπλέον, όχι μόνο αυτά επαναφέρουν τις λογικές του απορριφθέντος σχεδίου Αναν αλλά παραμερίζουν και το ευρωπαϊκό νομικό κεκτημένο (acquis Communautaire). Μετά από πέντε δεκαετίες άγονων συζητήσεων και διαπραγματεύσεων, όσον αφορά τις θέσεις και στάσεις της Ελληνικής πλευράς (ΚΔ και Ελλαδικού κράτους), έχουν σαν αποτέλεσμα τα εξής:

1ον. Αφήνει το ΣΑ να καταγράφει τις υποχωρήσεις σε συνομιλίες υπό συνθήκες εκβιασμού λόγω παρουσίας παράνομων στρατευμάτων και να καλεί σε νέες διαπραγματεύσεις σε αυτή την βάση μη εκπληρώνοντας έτσι τον ρόλο του ως θεματοφύλακα της διεθνούς τάξης και υπερβαίνοντας έτσι την δικαιοδοσία του εις βάρος της ΚΔ (επειδή ακριβώς αναφέρεται στο εσωτερικό καθεστώς ενός κράτους μέλους).

2ον. Δεν απαιτεί από το ΣΑ να ζητά σε κάθε νέα διαπραγμάτευση θέμα συζήτησης η βάση συνομιλιών να είναι αποκλειστικά η αποκατάσταση της διεθνούς νομιμότητας σύμφωνα με τα ψηφίσματα που αφορούν την διεθνή τάξη του 1974,1975, 1983, 1984,

3ον. Δέχεται να γίνεται λόγος για «διαπραγματευτικό κεκτημένο» που νομιμοποιεί τα παράνομα τετελεσμένα και οδηγεί στην δημιουργία ενός μη βιώσιμου κρατιδίου που αναπόδραστα θέτει σε κίνδυνο την διεθνή σταθερότητα και την διεθνή ασφάλεια, και βασικά και ουσιαστικά επικυρώνει την Τουρκική επικυριαρχία επί της Κύπρου.

Για την αντίκρουση τυχόν αμφισβήτησης των προαναφερθέντων επαρκεί η ανάγνωση του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ που ορίζει και οριοθετεί τον ρόλο και την δικαιοδοσία του ΣΑ. Στο Άρθρο 2 του Κεφαλαίου Ι παράγραφος 7 ρητά δηλώνεται ότι το ΣΑ αφορά την διεθνή τάξη όπως ορίζεται από τις Συνθήκες και ότι (το ΣΑ ή αντιπρόσωποι του ΟΗΕ) δεν έχουν το δικαίωμα να ορίζουν το εσωτερικό καθεστώς των κρατών-μελών. Η αναφορά στο Κεφάλαιο 7 και την διεθνή ασφάλεια σχετίζονται με την Κύπρο όπου το ίδιο το ΣΑ όρισε επανειλημμένα ποιοι παραβίασαν την κυριαρχία της ΚΔ θέτοντας σε κίνδυνο την διεθνή ασφάλεια και ρητά αποφάσισε ότι τα παράνομα τετελεσμένα δεν μπορούν να αποτελέσουν βάση διαπραγματεύσεων εις βάρος του θύματος. Επειδή η σημασία του τελευταίου ζητήματος που αφορά το λεγόμενο δήθεν διαπραγματευτικό κεκτημένο και τον ρόλο του ΣΑ είναι μεγάλης σημασίας, θα μπορούσαμε να αναφερθούμε περαιτέρω ή να υπενθυμίσουμε ξανά μερικές ακόμη συγκεκριμένες πτυχές του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ. Στο Κεφάλαιο Ι Άρθρο 2 του Χάρτη του ΟΗΕ διαβάζουμε:

Ο Οργανισμός εδράζεται πάνω στις αρχές της κυρίαρχης ισότητας μεταξύ των κρατών-μελών (του ΟΗΕ) «… τα μέλη στις διεθνείς τους σχέσεις θα απέχουν από την απειλή ή την χρήση βίας που εκδηλώνεται εναντίον της εδαφικής ακεραιότητας ή της πολιτικής ανεξαρτησίας οποιουδήποτε κράτους» … Καμιά διάταξη αυτού του Χάρτη δε θα δίνει στα Ηνωμένα Έθνη το δικαίωμα να επεμβαίνουν σε ζητήματα που ανήκουν ουσιαστικά στην εσωτερική δικαιοδοσία οποιουδήποτε κράτους και δε θα αναγκάζει τα Μέλη να υποβάλλουν τέτοια θέματα για ρύθμιση σύμφωνα με τους όρους αυτού του Χάρτη. Η αρχή όμως αυτή δεν πρέπει να εμποδίζει την εφαρμογή των εξαναγκαστικών μέτρων που προβλέπονται από το Κεφάλαιο 7.

Στεκόμαστε λοιπόν στο Κεφάλαιο 7 άρθρο 39 και την διεθνή ασφάλεια. Οι ειδοποιοί διαφορές είναι μεγάλης σημασίας, ιδιαίτερα στην περίπτωση αυτή όπου όλες οι νομικές, πολιτικές και θεσμικές πτυχές είναι ξεκάθαρες: Στο άρθρο 39 αναφέρεται ότι «το ΣΑ θα ορίζει την ύπαρξη απειλής κατά της διεθνούς ασφάλειας που απορρέει από κάθε απειλή, διατάραξη της ειρήνης και επιθετικές πράξεις, ούτως ώστε να κάνει προτάσεις ή να αποφασίσει μέτρα σύμφωνα με τα άρθρα 41 και 42 για την διατήρηση της διεθνούς ειρήνης και ασφάλειας». Ως προς αυτό, ακριβώς, η ΚΔ είναι απόλυτα νομιμοποιημένη να απορρίψει τις υποχωρήσεις που έγιναν υπό καθεστώς στρατιωτικού εκβιασμού και να επισημάνει τα όρια της δικαιοδοσίας του ΣΑ όσον αφορά την διεθνή ασφάλεια. Αυτά τα όρια ορίζονται ρητά, όπως ήδη τονίστηκε αλλά αξίζει να υπογραμμιστεί ξανά, από τις αποφάσεις του ΣΑ 1974,1975,1983,1984, οι οποίες, ως προς την παρανομία και τους κινδύνους για την διεθνή ασφάλεια με ξεκάθαρο τρόπο ζητά εμφατικά τον τερματισμό των παράνομων τετελεσμένων της Τουρκικής εισβολής τα οποία θέτουν σε κίνδυνο τόσο την ακεραιότητα και κυριαρχία ενός κράτους μέλους όσο και την διεθνή ασφάλεια.

Τουτέστιν, τα περί δήθεν «διαπραγματευτικού κεκτημένου» που νομιμοποιεί την παρανομία εις βάρος του θύματος της παράνομης χρήσης βίας αφενός αντιβαίνουν στον ρόλο του ΣΑ/ΟΗΕ και αφετέρου δεν οδηγούν στην αποκατάσταση της διεθνούς τάξης αλλά στην αποδοχή ως τετελεσμένου της παράνομης διατάραξής της και οδηγούν σε μεγάλους κινδύνους για την διεθνή σταθερότητα και την διεθνή ασφάλεια. Εξ αντικειμένου, και αυτά ισχύουν για κάθε κράτος σε αντίστοιχη περίπτωση όταν υπερασπίζεται την Επικράτειά του, οι μόνες νομικά, πολιτικά και στρατηγικά ορθολογιστικές και νομιμοποιημένες θέσεις της ΚΔ και της Ελλάδας, είναι, οι εξής:

1) Εφαρμογή των ψηφισμάτων του ΣΑ που αφορούν την παράνομη διατάραξη της διεθνούς τάξης και την δημιουργία κινδύνων για την διεθνή ασφάλεια εκ μέρους της Τουρκίας.

2) Απόρριψη κάθε παρότρυνσης του ΣΑ, αντιπροσώπων του ή αντιπροσώπων τρίτων κρατών για αποδοχή των παράνομων τετελεσμένων επειδή αυθαίρετα και λανθασμένα θεωρούν ως δήθεν «διαπραγματευτικό κεκτημένο» τις υποχωρήσεις του θύματος που προσερχόταν με το πιστόλι των παράνομων τουρκικών στρατευμάτων στον κρόταφο. Νομιμοποιημένα απαιτείται έτσι κάθε νέα διαπραγμάτευση να αρχίζει από μηδενική βάση, δηλαδή τις αποφάσεις 1974,1975,1983,1984 και του acquis Communautaire, καθότι πλέον η ΚΔ είναι πλήρες μέλος της ΕΕ.

3) Ως κράτος-μέλος της ΕΕ, η ΚΔ αλλά και η Ελλάδα απαιτούν, λοιπόν, να αποσυρθούν όλες οι παροτρύνσεις αποδοχής των παράνομων τετελεσμένων και ορίζουν ως κόκκινη γραμμή σε διαπραγματεύσεις επίλυσης του κυπριακού ζητήματος την πλήρη εφαρμογή της διεθνούς και ευρωπαϊκής νομιμότητας.

4) Μια ορθολογιστική στρατηγική που θα δημιουργούσε προϋποθέσεις ειρηνικής επίλυσης του Κυπριακού ζητήματος με όρους διεθνούς νομιμότητας απαιτεί ισορροπία δυνάμεων και αυτό σημαίνει πλήρη στρατιωτική παρουσία της Ελλάδας στην Κύπρο (ΕΑΧ), με υπενθύμιση ότι αφενός είναι εγγυήτρια και αφετέρου είναι η Μητρόπολη του ενός δέκατου του Ελληνισμού που αποτελεί και το 82% της Κύπρου.

Καταληκτικά, για ένα ακόμη λόγο, εάν δεν υιοθετηθεί άμεσα μια ορθολογιστική προσέγγιση οι άλλοι αντιλαμβάνονται ότι η Ελληνική πλευρά αποδέχεται την κατάλυση της ΚΔ και την ένταξή της στα πεδία της Τουρκικής επικυριαρχίας. Θεωρείται έτσι αναλώσιμη και εν μέσω ανελέητων στρατηγικών ανακατατάξεων οδηγείται στην Κλίνη του Προκρούστη των στρατηγικών παιγνίων και των συναλλαγών οι οποίες, όπως είναι γνωστό αλλά και όπως καθημερινά καταμαρτυρείται, διεξάγονται στην βάση ρευστών εξισορροπητικών πρακτικών με όρους στρατηγικών σκοπιμοτήτων και τίποτα άλλο.

Καταληκτικά, επισημαίνεται εμφαντικά ότι η Τουρκία είναι ένα αναθεωρητικό κράτος. Τα πιο πάνω για την διεθνή και ευρωπαϊκή νομιμότητα είναι η μια όψη του νομίσματος. Η άλλη όψη είναι η ισορροπία δυνάμεων μεταξύ Ελλάδας-Τουρκίας και η θεμιτή, νόμιμη και νομιμοποιημένη πλήρης εξισορρόπηση της Τουρκικής στρατιωτικής παρουσίας στην Κύπρο όπου πέραν του ότι βρίσκεται το ένα δέκατο του Ελληνισμού το Ελληνικό κράτος είναι εγγυήτρια δύναμη. Ασφαλώς, κάτι τέτοιο απαιτεί αξιόπιστη εθνική στρατηγική που ενισχύει και διασφαλίζει τέτοιες προϋποθέσεις εξισορρόπησης με διπλωματία και ισχυρή παρουσία εντός των συμμαχιών και των διεθνών θεσμών στους οποίους συμμετέχουν η Ελλάδα και η Κύπρος. Ακολουθούν μερικές παρεμβάσεις —υπάρχουν αναρίθμητες αντίστοιχες δημοσιεύσεις σε βιβλία και άρθρα— οι οποίες περιγράφουν λεπτομερέστερα τις προϋποθέσεις αξιόπιστης στρατηγικής και σταθεροποίησης των σχέσεων με άλλα κράτη με όρους διεθνούς και ευρωπαϊκής νομιμότητας.

Πηγή: militaire.gr

Του Ιωάννη Μπαλτζώη*

Ποιος πρόεδρος επιθυμεί να καταστήσει την χώρα του όχι περιφερειακή δύναμη, αλλά παγκόσμια που θα εξάγει πολιτική, εφαρμόζοντας κάθε μέσο, τρόπο, απειλές, πολιτικό και διπλωματικό «μπούλιγκ», τον στρατιωτικό καταναγκασμό εναντίον πάντων των γειτόνων του;

Ποιος στην χώρα του καταργεί την δημοκρατία, εκκαθαρίζει τον κρατικό μηχανισμό, καταπιέσει, φυλακίζει, διαλύει με άνομες πράξεις την αντιπολίτευση, φιμώνει τον Τύπο, διώκει τις μειονότητες, για να καθιερωθεί ο πρωταθλητής του πολιτικού Ισλάμ, που έχει εφαρμόσει στην επικράτειά του;

Ποιος προκαλεί τις ΗΠΑ, απειλεί με πλήρη καταστροφή το Ισραήλ, ανταγωνίζεται την Ρωσία, εκβιάζει ποικιλοτρόπως την Ευρώπη, καλύπτει τις τρομοκρατικές οργανώσεις της περιοχής, βοηθώντας το ISIS, την Χαμάς, την Χεζμπολάχ, καταδιώκοντας και γενοκτονώντας τους Κούρδους σε όλη την Μέση Ανατολή, στέλνει μισθοφόρους στην Λιβύη, στην Συρία, καταλαμβάνοντας το βόρειο τμήμα της, πολεμάει τους Αρμένιους στον Καύκασο, βοηθάει την Ουκρανία στον πόλεμο με την Ρωσία, για να στεφθεί ηγέτης της ισλαμικής διεθνούς;

Ποιος φιλοδοξεί να γίνει ο νέος Σουλτάνος, φιλοδοξεί να μεταβληθεί σε νέο Χαλίφη, επιδιώκει να ανασυστήσει την Οθωμανική Αυτοκρατορία, εις βάρος των γειτονικών κρατών του, ακολουθώντας τους νέο-οθωμανικούς οραματισμούς και μεγαλοϊδεατισμούς, αναπολώντας το μεγαλείο του παρελθόντος, για να θεωρηθεί μεγάλη δύναμη στο γεωπολιτικό πλανητικό ανταγωνισμό;

Ποιος είναι ο πρόεδρος της χώρας που έχει εισβάλει σε τρεις χώρες, την Κύπρο το 1974, με κατοχή επί 52 έτη του 38%, το Ιράκ με επανειλημμένες επιχειρήσεις κατά των Κούρδων, την Συρία με διαρκείς επιχειρήσεις από το 2016 (Ασπίδα του Ευφράτη, Κλάδος Ελαίας, Πηγή Ειρήνης) και διατήρηση στρατιωτικής παρουσίας, διαθέτει βάσεις στην Κύπρο, Συρία, Ιράκ, Κατάρ, Σομαλία, Λιβύη, Αλβανίας;

Ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ενθουσιάζεται με την ιδέα να γίνει ο νέος Ατατούρκ, μεγαλύτερος του πρώτου, ακόμη και με την δαιμονοποίησή του, τρέφεται με αυτήν, την διεκδικεί. Η στρατηγική του εκφοβισμού, της πρόκλησης, της απειλής, του εκφοβισμού και παράλληλα της αδράνειας και αφωνίας της καταρρέουσας Ε.Ε., των κρατών στην Μέση Ανατολή, της περιοδικής αδιαφορίας των ΗΠΑ, της Κίνας και της Ρωσίας ενισχύει το σύστημα εκφοβισμού και καταπίεσης.

Αυτά τα ερωτήματα θα έπρεπε να προβληματίζουν την Ευρώπη , τις ΗΠΑ, το ΝΑΤΟ, όλο τον ελεύθερο κόσμο, αλλά τα συμφέροντα επιβάλλουν φιλικές σχέσεις, συνεργασίες, αμυντικές συμφωνίες και συνέργειες.

Ό Ερντογάν αποφάσισε να προσδώσει νομική υπόσταση στο δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», μια παράνομη τουρκική χαρτογραφία, για να κάνει το Αιγαίο, το Ελληνικό Αρχιπέλαγος, θάλασσα ειδικού επιχειρησιακού καθεστώτος, όπου κάθε δραστηριότητα θα προϋποθέτει τη δική της άδεια. Το νομοσχέδιο μια πολιτική κίνηση, μεθοδευμένη και καλά σχεδιασμένη επιθετική πολιτική, αποσκοπεί στην κυριολεξία υφαρπαγή μιας θαλάσσιας περιοχής, που ανήκει σε άλλο κράτος και είναι παγκόσμιο παράδοξο. Η πρόθεση αυτή του Ερντογάν είναι στην πράξη μια επιθετική ενέργεια, ένας ασύμμετρος υβριδικός πόλεμος, που απαιτείται άμεση και σκληρή αντίδραση. Πως αντιδρά η Ελλάδα; Με ύποπτη αφωνία και εξοργιστική αδράνεια, δέσμια των φοβικών συνδρόμων της και ανίκανων πολιτικών ηγεσιών, θυμίζοντας μας τους στίχους του ποιήματος του Βάρναλη «Οι Μοιραίοι»

Δειλοί, μοιραίοι κι άβουλοι αντάμα,

προσμένουμε, ίσως, κάποιο θάμα!

*Αντγος (ε.α.), M.Sc. του ΕΚΠΑ στην Γεωπολιτική, πρόεδρος ΕΛΙΣΜΕ. Δημοσιεύτηκε στην Αμυντική Βίβλο 2026-2027, militaire.gr

Ημερολογιακά τραγικός Ιούλιος και Αύγουστος 1974

Φανούλα Αργυρού

Το δίδυμο Τζέιμς Κάλαχαν και Μπουλέντ Ετζεβίτ. Αρχ. Μακάριος.

Μέρος Α΄

Φεβρουάριος 1974 – Η τουρκική κυβέρνηση απαιτεί συνταγματικά «ομόσπονδο σύστημα» για να μη θεωρηθεί ποτέ ξανά η τουρκική κοινότητα ως μειονότητα (σύμφωνα με το σχέδιο Δρος Νιχάτ Ερίμ, Νοέμβριος 1956).

2 Ιουλίου – Ο Αρχ. Μακάριος στέλνει την περίφημη επιστολή/τελεσίγραφο στον Πρόεδρο της Ελλάδας, Φαίδωνα Γκιζίκη, αγνοώντας τις έντονες προτροπές να μην το κάνει από τον πνευματικό του πατέρα, ηγούμενο Κύκκου Χρυσόστομο (και αργότερα Μακαριότατο Αρχιεπίσκοπο Κύπρου Χρυσόστομο Α’) και τον επιχειρηματία Γιώργο Χαραλάμπους (πεθερό του πολιτικού Γιαννάκη Μάτση)*.

10 Ιουλίου – Υπόμνημα προς Φόρεϊν Όφις από την κυπριακή Κυβέρνηση «Ανεφάρμοστη η ομοσπονδία».

Μια εβδομάδα πριν από το πραξικόπημα, ο Αρχ. Μακάριος, που γνώριζε ότι θα γινόταν πραξικόπημα, έστειλε τον Γεώργιο Τομπάζο (προϊστάμενο της ΚΥΠ και στενό του συνεργάτη) στην Τσεχοσλοβακία και έφερε όπλα για να το ανατρέψει…

15 Ιουλίου – Πραξικόπημα εναντίον Αρχ. Μακαρίου.

16 Ιουλίου – Οι βρετανικές στρατιωτικές υπηρεσίες ενημερώνουν το Φόρεϊν Όφις για προετοιμασίες, αυτές υπογραμμίζουν τη συμπαιγνία με την Τουρκία. Ταυτόχρονα, οι Τούρκοι ζητούν συνάντηση με τη βρετανική Κυβέρνηση, η οποία αποδέχεται, και ενημερώνουν για τις προθέσεις τους για εισβολή. Την ίδια μέρα ο Μακάριος ζητά από τους Βρετανούς προστασία, μεταφέρεται στο Ακρωτήρι με τη συνοδεία του και αμέσως στη Μάλτα για Λονδίνο, βάσει άκρως μυστικού σχεδίου, που είχαν προνοητικά ετοιμάσει οι Βρετανοί από νωρίς…

17 Ιουλίου – Ο Μακάριος φθάνει στην Αγγλία. Βλέπει τον Πρωθυπουργό Χάρολντ Γουίλσον στο 10 Ντάουνινγκ Στριτ, στις 2.30 μ.μ. Διακατέχεται από επικίνδυνες ψευδαισθήσεις. Βασίζεται πάνω στις Βρετανία, Τουρκία και ΗΠΑ για να πείσουν την Ελλάδα να αποσύρει τους Έλληνες αξιωματικούς από την Κύπρο. Ο Γουίλσον εισηγείται ότι τα γεγονότα είχαν χαρακτηριστικά εισβολής. Ο Μακάριος συμφωνεί και υπόσχεται πως έτσι θα μιλήσει στα Ηνωμένα Έθνη: ότι η Ελλάδα έκανε εισβολή… Στις 5.45 μ.μ. βλέπει τον Υπ. Εξωτερικών Τζέιμς Κάλαχαν στο Φόρεϊν Όφις και εξηγεί ότι «δεν ήθελε να έχει στρατό. Οι Έλληνες είχαν πει ότι χρειαζόταν στρατός από φόβο τουρκικής εισβολής. Ήταν ξεκάθαρο ότι υπήρχε μεγαλύτερος κίνδυνος από την Ελλάδα». Ο Κάλαχαν ρωτάει «κατά πόσον θα υπήρχε κατανόηση στην Κύπρο να δουλέψουμε (Βρετανοί) στενά με τους Τούρκους στην τρέχουσα κατάσταση». «Μπορούσαμε να πούμε ότι αυτό γίνεται με τη δική μου συναίνεση», η απάντηση Μακαρίου.

17 Ιουλίου – Η Μόσχα κατηγορεί «κάποιους κύκλους του ΝΑΤΟ» για το πραξικόπημα και ζητά αποχώρηση όλων των Ελλήνων στρατιωτικών, όπως ο Μακάριος, η Τουρκία και η Βρετανία… (διαφωνεί ο Κίσινγκερ).

Ο Μπουλέντ Ετζεβίτ φθάνει στο Λονδίνο με την κουστωδία του και παίρνει το πράσινο φως να εισβάλει, φτάνει να μην ενοχλήσει τις Βρετανικές Βάσεις. Και οι Βρετανοί δέχονται να εμποδίσουν την Ελλάδα να στείλει βοήθεια στην Κύπρο, για να μπορέσει να εκτελεστεί το τουρκικό έγκλημα, ενώ ο Ετζεβίτ τούς ενημερώνει μέχρι πού θα τραβήξει τη γραμμή Αττίλα…

(Δύο χρόνια αργότερα ο Κάλαχαν ομολόγησε τη συμπαιγνία, συμφώνησαν με την τουρκική θέση, η συνταγματική τάξη είχε καταρρεύσει το 1964 και έπρεπε ν’ αντικατασταθεί. Και έκτοτε προσπαθούν να επιβάλουν τα δύο κράτη που απαιτούν οι Τούρκοι μέσω δικοινοτικής, διζωνικής ομοσπονδίας)**.

18 Ιουλίου – Ο Μακάριος αναχωρεί για Νέα Υόρκη, 11.00 π.μ. Φθάνει στο Λονδίνο ο απεσταλμένος του Αμερικανού ΥΠΕΞ, Χ. Κίσινγκερ, Τζόζεφ Σίσκο και έχει δύο συναντήσεις με τον Ετζεβίτ, ο οποίος ζητά δύο αυτόνομες προσωρινές Κυβερνήσεις… Ο Σίσκο βρίσκει τις απαιτήσεις μαξιμαλιστικές, διχοτομικές. Ο Κίσινγκερ διαφωνεί με τη απόφαση των Βρετανών (να αφήσουν να προχωρήσει η εισβολή), δεν υποστηρίζει την αποχώρηση των Ελλήνων αξιωματικών εκείνη τη στιγμή, γιατί θα δημιουργείτο επικίνδυνη αλλαγή στο ισοζύγιο δυνάμεων (εις βάρος των Ελλήνων), θεωρεί τον Μακάριο ανδρείκελο των Τούρκων (προφανώς έχοντας ενημερωθεί για τη «συναίνεσή» του προς Κάλαχαν) και προειδοποιεί τους Βρετανούς ότι ίσως να δεσμεύονταν πέραν του δέοντος, χωρίς να υπολογίζουν τις μακροπρόθεσμες συνέπειες της πολιτικής τους (την οποία, δυστυχώς, όμως, ακολούθησε εφόσον το Κυπριακό ήταν βρετανικό ζήτημα και όχι αμερικανικό και λόγω ειδικής σχέσεις ΗΠΑ/ΗΒ…).

18-19 Ιουλίου – Ο Μακάριος είδε την τουρκική αντιπροσωπία (το επεδίωξε η τελευταία κατ’ εντολήν Ετζεβίτ για να προλάβουν τον Μακάριο να μην καταφερθεί εναντίον της Τουρκίας). «Ο Μακάριος είχε πέσει στη θάλασσα και αναζητούσε σανίδα σωτηρίας. Έβλεπε την Τουρκία σαν δύναμη σωτηρίας. Έπρεπε λοιπόν να εκμεταλλευτούμε την αδυναμία του, πράγμα που έγινε», έγραψε στα απομνημονεύματά του ο Φαρούκ Αχμέτ Μπαρουτσιού, υπεύθυνος για την Κύπρο στο τουρκικό ΥΠΕΞ. «Ο Μακάριος ξεγελάστηκε. Χάρηκε πάρα πολύ από την πρωτοβουλία και παρακάλεσε την τουρκική αντιπροσωπία να διαβιβάσει στην τουρκική κυβέρνηση τα αισθήματα ευγνωμοσύνης και υποχρέωσής του» («Σημερινή», 12.7.1993, σελ. 5).

19 Ιουλίου – Το Φόρεϊν Όφις υπολογίζει ότι εντός 48 ωρών η τουρκική εισβολή θα εξασφαλίσει σημαντικά τους στόχους της. Την ίδια μέρα που ο Μακάριος μιλά στα Ηνωμένα Έθνη και κατηγορεί την Ελλάδα 7 φορές για εισβολή, κι ότι ο κίνδυνος από την Ελλάδα είναι μεγαλύτερος από αυτόν από την Τουρκία, δίνει και το λανθασμένο μήνυμα ότι τάχα κινδυνεύουν και οι Τουρκοκύπριοι, όχι μόνο οι Ελληνοκύπριοι… (Πράγμα που διαψεύδεται από τους ίδιους τους Τουρκοκύπριους μέσω του Βρετανού Υπ. Αρμοστή στη Λευκωσία από τις 18 Ιουλίου).

(Ολόκληρη η ομιλία στα Ελληνικά, στο βιβλίο «7 Προεδρικά Πορτραίτα», Κώστα Ν. Χατζηκωστή).

20 Ιουλίου – Ξεκινά η πρώτη τουρκική βάρβαρη εισβολή. Την ίδια μέρα υψηλόβαθμoς του Φόρεϊν Όφις ενημερώνει την Υπ. Αρμοστεία της Αυστραλίας ότι η Βρετανία μυστικά δεν θα είχε αντίρρηση αν τουρκικές στρατιωτικές δυνάμεις κατελάμβαναν περίπου το 1/3 του νησιού πριν συμφωνήσουν σε κατάπαυση του πυρός…

Την ίδια μέρα, πρώτη μέρα της 1ης εισβολής, «Chicago Tribune» και «New York Times» έγραψαν ότι οι Τούρκοι βομβάρδισαν με «Φάντομ» Φ-4 το Ψυχιατρείο Αθαλάσσας δολοφονώντας ασθενείς***…

Καταπάτησαν τη γη μας, βίασαν 800 και πλέον αδελφές μας, έκαψαν, έσφαξαν, λεηλάτησαν και ξερίζωσαν τον μισό πληθυσμό του νησιού μας. Στις 15 Αυγούστου (δεύτερη εισβολή) βομβάρδισαν ξανά το Ψυχιατρείο Αθαλάσσας…

Αλήθεια, Μακαριότατε, ο κίνδυνος από την Ελλάδα ήταν μεγαλύτερος από αυτόν από την Τουρκία;..

(Πηγές: Βρετανικό Εθνικό Αρχείο, βιβλίο «Διζωνική vs Δημοκρατία 1955-2019»).

*«Μόνον ένας τρελός…», 23.12.2018

1974 – Ευθύνες Μακαρίου, Χένρι Κίσινγκερ, πλαστά έγγραφα και οι μισές αλήθειες, 26.7.2020

**Οι πραγματικές προθέσεις του Λονδίνου, 10.9.2015

***Αθαλάσσα: 43 χρόνια ντροπής, 20.7.2017

Αθαλάσσα: 48 χρόνια ντροπής, 8.8.2022

*Ερευνήτρια/δημοσιογράφος simerini.sigmalive.com

*Την επόμενη Κυριακή το Β’ Μέρος

Βρετανική “Evening Standard”, 20.7.1974, «Η Τουρκία εισβάλλει».

Το έγγραφο της Αυστραλίας, που φανέρωσε τη βρετανο-τουρκική συμπαιγνία να αρπάξει η Τουρκία το 1/3 του νησιού!

Όταν οι Τούρκοι βομβάρδισαν το Ψυχιατρείο Αθαλάσσας - Σουηδικό ντοκουμέντο, 17.9.2025.

Μετά την επίσκεψη του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, στην Ουκρανία και τις δηλώσεις που έκανε ότι η Κριμαία ανήκει στον «τουρκικό κόσμο», η Ρωσία αποφάσισε να περιορίσει την εισαγωγή φρούτων από την Τουρκία.

Σύμφωνα με την Moskovskiy komsomolets, η Μόσχα αποφάσισε να περιορίσει την εισαγωγή προϊόντων με πυρηνόκαρπα από πέντε Τούρκους εξαγωγείς από τις 18 Ιουλίου 2026.

«Από τις 18 Ιουλίου 2026, η Rosselkhoznadzor θα εισαγάγει προσωρινούς περιορισμούς στην εισαγωγή προϊόντων με πυρηνόκαρπα από πέντε Τούρκους εξαγωγείς στη Ρωσία», αναφέρει η δήλωση.

Η απόφαση ελήφθη σε σχέση με τη συστηματική ανίχνευση οργανισμών που υπόκεινται σε καραντίνα για τις χώρες μέλη της Ευρασιατικής Οικονομικής Ένωσης σε προϊόντα με πυρηνόκαρπα που εισάγονται στη Ρωσία από την Τουρκία, ανέφερε η Rosselkhoznadzor.

Διευκρινίζεται ότι οι προσωρινοί περιορισμοί εισήχθησαν βάσει του Άρθρου VII της Διεθνούς Σύμβασης για την Προστασία των Φυτών και του Ομοσπονδιακού Νόμου αριθ. 206-FZ της 21ης ​​Ιουλίου 2014, «Περί Καραντίνας Φυτών».

Ωστόσο, η απόφαση δεν διαφεύγει της προσοχής, των εξελίξεων της επίσκεψης του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών, ο οποίος τιμήθηκε από τον πρόεδρο της Ουκρανίας με κρατικό μετάλλιο και της συνάντησης που είχε ο Χακάν Φιντάν με τον ηγέτη των Τουρκοτατάρων της Κριμαίας στο Κίεβο.

—