iEpikaira

Edited by iEpikaira*

[Σημ.: Η ανάλυση παρατίθεται παρακάτω και στα ελληνικά.]

Executive Summary

The intensifying US-Iran friction in the Strait of Hormuz—marked by interdiction operations and targeted maritime strikes—constrains Tehran's macroeconomic resilience and tactical flexibility. Yet, this high-friction posture simultaneously exposes the systemic vulnerability of critical global energy chokepoints and tests the durability of US-led security coalitions in the Persian Gulf. These regional friction points are occurring alongside a broader structural shift: the hardening of European defense architecture, China’s dual-track pivot toward domestic consumption rebalancing and deep-tech indigenization, and the increasing veto power of domestic political constraints over great-power statecraft.

Του Κώστα Ράπτη

Είναι εφικτός ο τετραγωνισμός του κύκλου; Σύμφωνα με τη "μέθοδο Τραμπ", είναι! Η προσπάθεια του Αμερικανού προέδρου να "αποδράσει" από τις κυρώσεις που ο ίδιος είχε θεσπίσει εναντίον της Τουρκίας κατά την προηγούμενη προεδρική θητεία του, ώστε να επιτύχει τώρα την αναβάθμιση του φίλου του (και μόνου εναπομείναντος στρατιωτικά αξιόπιστου συμμάχου του στην ευρύτερη περιοχή) Ταγίπ Ερντογάν, προχωρά, σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, με ευρηματικές "λύσεις".

Το "αγκάθι" των ρωσικών αντιπυραυλικών-αντιαεροπορικών συστημάτων S-400 που έχει προμηθευτεί, παρά τις αντιρρήσεις των συμμάχων της, η Τουρκία παρακάμπτεται διά... της πωλήσεώς τους σε τρίτο μέρος, ώστε να καταστεί δυνατή η άρση των κυρώσεων του αμερικανικού νόμου CAATSA και να απεμπλακεί το ζήτημα της επανόδου της γείτονος στο πρόγραμμα συμπαραγωγής των μαχητικών F-35.

Σύμφωνα με χθεσινό δημοσίευμα της τουρκικής εφημερίδας "Hürriyet", υπογραφόμενο από τον αρθρογράφο Αμπντουλκαντίρ Σελβί, το ερώτημα δεν είναι πλέον "τι θα απογίνουν οι S-400", αλλά τι απέγιναν, διότι έχει συμφωνηθεί ήδη η πώλησή τους σε χώρα του Περσικού Κόλπου, πιθανότατα το (στενά συνδεόμενο ούτως ή άλλως με την Άγκυρα) Εμιράτο του Κατάρ ή ενδεχομένως τα ΗΑΕ.

Η εξέλιξη αναμενόταν, μέχρι την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές, να αποσαφηνιστεί με επίσημη ανακοίνωση εντός της ημέρας.

Ο αρθρογράφος της "Hürriyet" σημειώνει ότι το προσωπικό που θα χειριζόταν τους S-400 είχε εκπαιδευτεί στη Ρωσία και ότι η Τουρκία έχει τη δυνατότητα να θέσει τα συστήματα σε λειτουργία, ωστόσο υποστηρίζει ότι μέχρι σήμερα δεν υπήρχαν σαφείς πληροφορίες για την τύχη τους.

"Ενεργοποιήθηκαν οι S-400; Ή παραμένουν στα κουτιά τους; Ή μήπως στάλθηκαν σε άλλη χώρα; Το θέμα των S-400 παραμένει απόλυτο αίνιγμα", σημείωνε ο Σελβί χαρακτηριστικά.

Όμως το σενάριο της πώλησης είναι σαν το αυγό του Κολόμβου, ικανοποιώντας όλες τις πλευρές: χωρίς να προσβάλλεται η Ρωσία, η Τουρκία βγάζει υλικό κέρδος από την πώληση και αποκαθιστά τις σχέσεις της με την Ουάσινγκτον, ενώ ο ίδιος ο Τραμπ θα είναι σε θέση να ισχυρισθεί ότι ενισχύεται, σε καιρούς απειλητικών εντάσεων με το Ιράν, η άμυνα ενός σημαντικού συμμάχου στον Περσικό Κόλπο.

Κατά τον επίσης Τούρκο δημοσιογράφο Γιουνούς Πακσόι, ο οποίος ειδικεύεται σε θέματα ΗΠΑ, για την άρση των κυρώσεων CAATSA αρκεί ο Αμερικανός πρόεδρος να ενημερώσει σχετικά το Κογκρέσο μέσω επιστολής, στην οποία θα βεβαιώνει ότι οι S-400 δεν είναι σε λειτουργική κατάσταση και δεν βρίσκονται πλέον στην κατοχή της Τουρκίας, η οποία από την πλευρά της θα δεσμεύεται ότι δεν θα αναπτύξει αντίστοιχες συναλλαγές με τη Ρωσία στο μέλλον. Εάν πάντως τα μέλη του Κογκρέσου δεν πειστούν, η διαδικασία μπορεί να οδηγηθεί σε ψηφοφορία.

Σύμφωνα με τον Σελβί, το Κατάρ φέρεται να αντιμετώπισε ζήτημα εμπιστοσύνης προς τα αμερικανικά συστήματα Patriot, καθώς, όπως υποστηρίζει, αυτά δεν ενεργοποιήθηκαν κατά την περσινή επίθεση του Ισραήλ εναντίον στόχου της Χαμάς επί καταριανού εδάφους, επειδή το εβραϊκό κράτος ήταν καταχωρισμένο στο λογισμικό τους ως φιλική χώρα.

Εάν πάντως οι σχετικές πληροφορίες επιβεβαιωθούν, το αποτέλεσμα των διαβουλεύσεων του Τραμπ με τον Ερντογάν στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ αυτή την εβδομάδα στην Άγκυρα θα συνιστά πλήρη εκπλήρωση της τουρκικής shopping list, καθώς, εκτός από τη διαφαινόμενη επίλυση του "γόρδιου δεσμού" των S-400 και των F-35, η Τουρκία έχει ήδη εξασφαλίσει την παροχή αμερικανικών κινητήρων για το κατασκευαζόμενο τουρκικό μαχητικό πέμπτης γενιάς KAAN, ενώ ταυτοχρόνως προχώρησε σε υπογραφή αμυντικής συμφωνίας με τη Βρετανία.

Αποδεικνύεται έτσι ότι, παρά τη "λυκοφιλία" με τον Πούτιν ή τις κορόνες προς κατανάλωση της αραβικής και ισλαμικής κοινής γνώμης, η χώρα του Ερντογάν παραμένει στενά συνδεδεμένη προς τους δυτικούς σχεδιασμούς, αναμένοντας να επωφεληθεί καταλλήλως από τον ρόλο που μπορεί να παίξει σε κινήσεις στρατηγικής πλαγιοκόπησης τόσο της Ρωσίας όσο και του Ιράν, από τον Εύξεινο Πόντο μέχρι την Κεντρική Ασία.

Οι δεσμεύσεις των Ευρωπαίων για Ουκρανία και εξοπλισμούς

Οι φανταχτερές έως ευθέως προσβλητικές δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου για τους Ευρωπαίους συμμάχους του είναι η μία όψη του νομίσματος – όχι απαραίτητα η πιο σημαντική. Διότι, αν κάτι έδειξε η Σύνοδος της Άγκυρας, είναι ότι το "ΝΑΤΟ των ονείρων του Ντόναλντ Τραμπ" είναι ήδη εδώ, με την πλήρη συναίνεση των υποτίθεται προσβεβλημένων.

Οι δεσμεύσεις των ατλαντικών εταίρων για διάθεση 70 δισ. στη συνεχιζόμενη στήριξη της Ουκρανίας, αλλά και για διοχέτευση 50 δισ. σε εξοπλιστικά προγράμματα, χαρακτηρίσθηκαν ήδη από την εμφανώς ερεθισμένη Μόσχα ως "ανεύθυνες αποφάσεις οι οποίες θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε καταστροφή" και εστιάζουν στη "στρατιωτικοποίηση της ευρωπαϊκής ηπείρου". Και πάντως, διαψεύδουν τη φιλολογία περί διευρυνόμενου χάσματος ανάμεσα στις δύο ακτές του Ατλαντικού.

Το "νέο ΝΑΤΟ" είναι περισσότερο ιεραρχημένο και "συναλλακτικό". Πρόκειται για μια σχετικώς χαλαρή συσσωμάτωση, όπου οι επιμέρους χώρες συμμετέχουν σε ένα προσωπικό "χρηματιστήριο" του Αμερικανού προέδρου, βλέποντας τις "μετοχές" τους να ανεβαίνουν ή να πέφτουν κατά τον βαθμό στον οποίο επιδεικνύουν την απαιτούμενη συμμόρφωση με τις προτεραιότητές του. Και οι προτεραιότητες αυτές έχουν να κάνουν με τη μετάθεση ολοένα και περισσότερων βαρών (εξαιρουμένης της αμερικανικής πυρηνικής ασπίδας), για την ευρωπαϊκή ασφάλεια και τη στήριξη της Ουκρανίας, στους ίδιους τους κατοίκους της Γηραιάς Ηπείρου, την ώρα που η Αμερική θα επικεντρώνεται στις εξωευρωπαϊκές της προκλήσεις.

Όμως τα δυσκολότερα ερωτήματα θα πρέπει στην πραγματικότητα να τα θέσουν οι Ευρωπαίοι στους εαυτούς τους. Συμβαδίζει η (από ένα σημείο και πέρα αυτοεκπληρούμενη) πολιτική της έντασης και της στρατιωτικοποίησης με τις πραγματικές δυνατότητες της Γηραιάς Ηπείρου σε αυτή τη φάση – δεδομένης ιδίως της προϊούσας αποβιομηχάνισης και της απώλειας τεχνολογικού πλεονεκτήματος, από την οποία κρίνονται πολλά και ως προς τη στρατιωτική υπεροχή; Αποτελεί η εξοπλιστική φρενίτιδα πραγματική επένδυση στο μέλλον; Και πώς θα υλοποιηθεί εν μέσω των σοβαρών δημοσιονομικών και πολιτικών εμποδίων που εγείρει η επικρατούσα στενότητα, αλλά και η απροθυμία του εύπορου Βορρά να προχωρήσει σε αποφασιστικότερο συμμερισμό βαρών;

Ήδη η Ιταλίδα πρωθυπουργός, Τζιόρτζια Μελόνι, τόνισε ότι η χώρα της επιδιώκει να τηρήσει τις δεσμεύσεις για τις αμυντικές δαπάνες, με γνώμονα τη βιωσιμότητα και τον καθορισμό των προτεραιοτήτων και των ρυθμών σύμφωνα με τις εθνικές ανάγκες. Όπως σημείωσε, τα κονδύλια που επενδύονται στην άμυνα πρέπει να κατευθύνονται σε ιταλικές βιομηχανίες και στην ενίσχυση της τεχνολογικής έρευνας.

Πηγή: capital.gr

Σε νέα και πιο ώριμη φάση εισέρχεται ο Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου (Vertical Corridor), καθώς για πρώτη φορά στην συνάντηση των Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς στην Αθήνα συμμετέχουν και τις χώρες της δυτικής πλευράς του διαδρόμου, όπως η Σλοβακία και η Ουγγαρία, διευρύνοντας σημαντικά τη γεωγραφική εμβέλεια της πρωτοβουλίας.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση εισέρχεται στον τελευταίο κύκλο προετοιμασίας πριν από την πλήρη διακοπή των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου στο τέλος του 2027 με τις χώρες της ΝΑ και της Κεντρικής Ευρώπης να επισπεύδουν τις κινήσεις τους για να διασφαλίσουν εναλλακτικές πηγές τροφοδοσίας, γράφει στο Energia.gr o Αδάμ Αδαμόπουλος.

Η σημερινή ευρεία τεχνική συνάντηση σηματοδοτεί ουσιαστικά τη μετάβαση από τον πολιτικό σχεδιασμό στην υλοποίηση του έργου. Στόχος πλέον δεν είναι μόνο ο καλύτερος συντονισμός των χωρών που συμμετείχαν μέχρι σήμερα, αλλά η επέκταση του Κάθετου Διαδρόμου σε ολόκληρη τη διαδρομή του, από τους ελληνικούς τερματικούς σταθμούς LNG έως την Κεντρική Ευρώπη.

Η εξέλιξη ακολουθεί το θετικό αποτέλεσμα των ετήσιων δημοπρασιών δέσμευσης δυναμικότητας της 6ης Ιουλίου 2026 (δείτε σχετική ειδησεογραφία στο energia.gr, εδώ και εδώ) που αποτέλεσαν το πρώτο εμπορικό κρίσιμο τεστ του νέου μοντέλου λειτουργίας του Διαδρόμου.

Στο σημείο διασύνδεσης Σιδηροκάστρου προσφέρθηκαν περίπου 100 GWh ημερήσιας εξαγωγικής δυναμικότητας, ενώ δεσμεύθηκε ποσοστό άνω του 45% της διαθέσιμης χωρητικότητας για τα επόμενα τέσσερα έτη αερίου. Μεταξύ των μεγαλύτερων χρηστών ήταν η Metlen, η οποία εξασφάλισε 20 GWh/ημέρα, καθώς και η Atlantic SEE LNG Trade, που σε συνεργασία με τη ΔΕΠΑ Εμπορίας έκλεισε 13 GWh/ημέρα, ποσότητα που αντιστοιχεί σε περίπου 4,7 TWh ετησίως.

Η ανταπόκριση της αγοράς θεωρείται ιδιαίτερα ενθαρρυντική, καθώς για πρώτη φορά οι ενεργειακές εταιρείες δεσμεύθηκαν να «κλειδώσουν» δυναμικότητα για χρονικό ορίζοντα τεσσάρων ετών, παρέχοντας ουσιαστική εμπορική επιβεβαίωση ότι ο Κάθετος Διάδρομος μπορεί να λειτουργήσει ως μόνιμη οδός τροφοδοσίας της Νοτιοανατολικής και της Κεντρικής Ευρώπης με μη ρωσικό φυσικό αέριο.

Η δέσμευση άνω του 45% της προσφερόμενης δυναμικότητας στις πρώτες ετήσιες δημοπρασίες αποτελεί ισχυρή ένδειξη ότι οι προμηθευτές προετοιμάζονται ήδη για την περίοδο μετά το 2027, όταν η Ε.Ε. θα τερματίσει πλήρως τις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου. Παράλληλα, επιβεβαιώνει τον αναβαθμισμένο ρόλο της Ελλάδας ως βασικής πύλης εισόδου LNG για τις αγορές της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας, της Μολδαβίας, της Ουκρανίας και πλέον της Κεντρικής Ευρώπης, ενισχύοντας τόσο τη γεωπολιτική όσο και την εμπορική σημασία των ελληνικών υποδομών φυσικού αερίου.

Στη σημερινή συνάντηση, που πραγματοποιείται σε υβριδική μορφή, συμμετέχουν οι Διαχειριστές Συστημάτων Μεταφοράς από την Ελλάδα, τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Σερβία, [τα Σκόπια], την Ουκρανία, καθώς και, για πρώτη φορά, η Σλοβακία και η Ουγγαρία, ενώ εξετάζεται και η ένταξη ακόμη μίας χώρας.

Πρόκειται για μια εξέλιξη με ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς μέχρι σήμερα ο σχεδιασμός επικεντρωνόταν κυρίως στον ανατολικό άξονα του Κάθετου Διαδρόμου. Η συμμετοχή των χωρών της δυτικής πλευράς μετατρέπει σταδιακά το έργο σε έναν ενιαίο περιφερειακό ενεργειακό διάδρομο που θα συνδέει την Ελλάδα με τις αγορές της Κεντρικής Ευρώπης.

Το αυξανόμενο ενδιαφέρον συνδέεται άμεσα με την ευρωπαϊκή στρατηγική για τον πλήρη τερματισμό των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου έως το τέλος του 2027. Το επόμενο έτος θεωρείται καθοριστικό τόσο για την ολοκλήρωση των απαραίτητων υποδομών όσο και για τη διαμόρφωση των νέων εμπορικών ροών φυσικού αερίου.

Μετά την ισχυρή πολιτική στήριξη που έχει εξασφαλίσει το έργο, οι Διαχειριστές περνούν πλέον στην πιο απαιτητική φάση της τεχνικής προετοιμασίας. Στην Αθήνα θα εξεταστούν οι ανάγκες των δικτύων μεταφοράς, οι απαιτούμενες πιέσεις λειτουργίας, η διαθέσιμη δυναμικότητα, οι ανάγκες για νέους σταθμούς συμπίεσης, τυχόν νέα τμήματα αγωγών, αλλά και οι αναβαθμίσεις που απαιτούνται στις υφιστάμενες υποδομές. Στόχος είναι να καταρτιστεί ένας κοινός τεχνικός οδικός χάρτης, ο οποίος θα προσδιορίζει με ακρίβεια τις επενδύσεις και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησής τους σε κάθε χώρα.

Η γενική εκτίμηση είναι ότι δεν απαιτούνται εκτεταμένες νέες επενδύσεις, καθώς ο βασικός κορμός του Κάθετου Διαδρόμου έχει ήδη διαμορφωθεί. Οι παρεμβάσεις αφορούν κυρίως σε ενισχύσεις υφιστάμενων διασυνδέσεων, πρόσθετους σταθμούς συμπίεσης καθώς και σε καλύτερο συγχρονισμό των εθνικών συστημάτων μεταφοράς.

Η σημερινή συνάντηση αποτελεί την αφετηρία μιας σειράς τεχνικών διαβουλεύσεων που θα συνεχιστούν τους επόμενους μήνες. Εφόσον υπάρξει συμφωνία στα τεχνικά ζητήματα, στόχος είναι τον Σεπτέμβριο να υπογραφεί Μνημόνιο Συνεργασίας (MoU) μεταξύ των Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Φυσικού Αερίου, πιθανότατα στο περιθώριο της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης.

Το Μνημόνιο δεν θα αφορά στις κυβερνήσεις αλλά στους ίδιους τους Διαχειριστές, οι οποίοι θα αναλάβουν να υλοποιήσουν το κοινό τεχνικό σχέδιο για τη λειτουργία του Κάθετου Διαδρόμου ως ενιαίου ευρωπαϊκού συστήματος μεταφοράς φυσικού αερίου.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η στάση της Σερβίας. Παρότι δεν δεσμεύεται από την ευρωπαϊκή απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου, το Βελιγράδι εμφανίζεται αποφασισμένο να ενταχθεί στον Κάθετο Διάδρομο και να αποκτήσει πρόσβαση σε εναλλακτικές πηγές τροφοδοσίας μέσω της Ελλάδας.

Η επιλογή αυτή ερμηνεύεται όχι μόνο ως ενεργειακή αλλά και ως γεωπολιτική, καθώς ενισχύει τη διασύνδεση της Σερβίας με την ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου και διευρύνει περαιτέρω το ρόλο του Κάθετου Διαδρόμου στα Δυτικά Βαλκάνια.

Είναι χαρακτηριστικό ότι ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, έκανε ειδική αναφορά στη σημασία της συνεργασίας των Διαχειριστών, μιλώντας, χθες, από το βήμα του συνεδρίου του Economist. Όπως επισήμανε, όταν ξεκίνησε το εγχείρημα πολλοί αμφισβητούσαν ότι θα μπορούσε να προχωρήσει μέσα στο αυστηρό ευρωπαϊκό ρυθμιστικό πλαίσιο.

«Κάθε χώρα και κάθε διαχειριστής ξεκίνησε έχοντας τις δικές του προτεραιότητες. Σταδιακά όμως δημιουργήθηκε μια πραγματική συμμαχία, η οποία παρουσιάστηκε από κοινού στα ευρωπαϊκά όργανα με τη στήριξη των κυβερνήσεων. Έτσι καταφέραμε να δημιουργήσουμε ένα εμπορικά βιώσιμο προϊόν», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο υπουργός υπογράμμισε ότι η σημερινή συνάντηση αποτελεί ακόμη ένα βήμα στην ωρίμανση του έργου, την ώρα που η Ευρωπαϊκή Ένωση διαμορφώνει το νέο κανονιστικό πλαίσιο για την οριστική απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο.

Όπως τόνισε, το βασικό ζητούμενο δεν είναι αν θα ολοκληρωθεί πλέον ο στόχος, αλλά πώς θα διασφαλιστεί η μετάβαση χωρίς να τεθεί σε κίνδυνο η ασφάλεια εφοδιασμού των κρατών-μελών. Σε αυτό το νέο ενεργειακό περιβάλλον, ο Κάθετος Διάδρομος αναδεικνύεται σε ένα από τα σημαντικότερα έργα ενεργειακής ασφάλειας της Νοτιοανατολικής και της Κεντρικής Ευρώπης.

Πηγή: defence-point.gr

Ολόκληρη η επιστολή Τραμπ στο Κογκρέσο – Δηλώνει επανέναρξη του πολέμου με το Ιράν

Γράφει ο ΝΙΚΟΣ ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ

Ο Πρόεδρος Τραμπ έστειλε στις 10 Ιουλίου επιστολή η οποία απευθυνόταν στον Ρεπουμπλικανό γερουσιαστή Τσακ Γκράσλεϊ, Πρόεδρο pro tempore της Γερουσίας, ενημερωνοντας το Σώμα ότι ξεκίνησε πάλι η «στρατιωτική δράση» κατά του Ιράν.

«Σας γράφω για να σας ενημερώσω σχετικά με τη στρατιωτική δράση που άρχισε στις 7 Ιουλίου 2026 κατά της κυβέρνησης της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν», ξεκινάει η επιστολή, η οποία βρέθηκε και παρατίθεται παρακάτω μεταφρασμένη

Να θυμίσουμε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ είχε ενημερώσει το Κογκρέσο την Παρασκευή 1η Μαΐου ότι η σύγκρουση μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν έχει τερματιστεί, ακριβώς καθώς η προθεσμία των 60 ημερών του Νόμου περί Πολεμικών Εξουσιών για την έγκριση του Κογκρέσου έληγε αργότερα μέσα σε εκείνη την ημέρα.

Εκείνη την επιστολή του Προέδρου Τραμπ μπορείτε να την διαβάσετε ΕΔΩ

Ο Τραμπ ανακοίνωσε επίσης τη Δευτέρα 13 Ιουλίου, ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες επανέφεραν τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμένων και πλοίων κάτι που αποτελεί πράξη πολέμου.

Ο κύριος λόγος που ο Ντόναλντ Τραμπ αποφάσισε να ενημερώσει επισήμως τους βουλευτές ότι η χώρα βρίσκεται για ακόμη μία φορά σε πόλεμο με το Ιράν, ήταν η προσπάθεια του να δώσει στην κυβέρνησή ένα νέο χρονικό περιθώριο 60 ημερών για να χρησιμοποιεί τις ένοπλες δυνάμεις στην περιοχή, χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου.

Ο Πρόεδρος Τραμπ μετρούσε συνεχείς κοινοβουλευτικές ήττες σε γερουσία και Βουλή των Αντιπροσώπων για τον πόλεμο με το Ιραν, καθώς στις τελευταίες ψηφοφορίες ένας αριθμός Ρεπουμπλικάνων τον εγκατέλειψε στο θέμα του πολέμου.

Τώρα παραμένει ασαφές πώς θα αντιδράσουν οι Ρεπουμπλικανοί βουλευτές.

Ο Ρεπουμπλικανός Τόμας Μάσι, επικριτής του πολέμου κατά του Ιράν και του Ισραήλ, δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι ο πόλεμος «ουδέποτε σταμάτησε» και υποστήριξε ότι η κυβέρνηση δεν συμμορφώνεται με το όριο των 60 ημερών που προβλέπει ο Νόμος περί Πολεμικών Εξουσιών.

«Κυριολεκτικά προσπαθούν να τον παρακάμψουν προσποιούμενοι ότι μπορείς να σταματήσεις και να ξαναρχίσεις τον πόλεμο, επανεκκινώντας έτσι το χρονόμετρο», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Ο Δημοκρατικός Άνταμ Σιφ δήλωσε ότι «οποιοσδήποτε ισχυρισμός της κυβέρνησης Τραμπ ότι διαθέτει άλλες 60 ημέρες για να ενεργεί χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου δεν έχει κανένα έρεισμα στον νόμο», δηλώνοντας επίσης ότι κατέθεσε νέο ψήφισμα περί πολεμικών εξουσιών, το οποίο ζητεί την αποχώρηση των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων από τις εχθροπραξίες με το Ιράν .

Ακολουθεί η επιστολή του Προέδρου Τραμπ προς τον Πρόεδρο της Γερουσίας Τσακ Γκράσλεϊ, μεταφρασμένη στα Ελληνικά

Λευκός Οίκος

Ουάσιγκτον

10 Ιουλίου 2026

Αγαπητέ κύριε Πρόεδρε,

Σας γράφω για να σας ενημερώσω σχετικά με τη στρατιωτική δράση που άρχισε στις 7 Ιουλίου 2026 κατά της κυβέρνησης της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν.

Σας είχα προηγουμένως ενημερώσει για τις αλλαγές στη διάταξη των δυνάμεων των Ηνωμένων Πολιτειών στη Μέση Ανατολή ως απάντηση στις απειλές από το Ιράν, συμπεριλαμβανομένης, πιο πρόσφατα, της εξαμηνιαίας περιοδικής ενημέρωσης που υπέγραψα στις 11 Ιουνίου 2026, καθώς και των ενημερώσεων της 12ης Ιουνίου 2026 και της 29ης Ιουνίου 2026 σχετικά με τη στρατιωτική δράση που άρχισε στις 9 Ιουνίου 2026, στις 26 Ιουνίου 2026 και στις 28 Ιουνίου 2026, όλες σύμφωνα με το Ψήφισμα περί Πολεμικών Εξουσιών (Δημόσιος Νόμος 93-148).

Όπως είχε προηγουμένως γνωστοποιηθεί στο Κογκρέσο, διέταξα την κατάπαυση του πυρός στις 7 Απριλίου 2026. Στη συνέχεια, η κατάπαυση του πυρός παρατάθηκε για περίοδο δύο εβδομάδων. Κατά τη διάρκειά της, η κυβέρνησή μου συμμετείχε σε παραγωγικές, καλόπιστες προσπάθειες για την επίτευξη διπλωματικής λύσης όσον αφορά την κακόβουλη συμπεριφορά του Ιράν και για να τερματιστεί η απειλή που αυτό συνιστά για τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους και εταίρους μας.

Οι προσπάθειες αυτές οδήγησαν στην υπογραφή από εμένα Μνημονίου Κατανόησης (MOU) με την κυβέρνηση της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν στις 17 Ιουνίου 2026. Το Μνημόνιο Κατανόησης απαιτεί από την κυβέρνηση της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν να προβεί στις απαραίτητες ρυθμίσεις, καταβάλλοντας τις βέλτιστες δυνατές προσπάθειές της, ώστε να διασφαλιστεί η ασφαλής διέλευση των εμπορικών πλοίων από τον Περσικό Κόλπο προς τη Θάλασσα του Ομάν. Παρά τη δέσμευση αυτή, το Ιράν επιτέθηκε σε αρκετά εμπορικά πλοία υπό ουδέτερη σημαία που διέρχονταν από τα Στενά του Ορμούζ μεταξύ 6 και 7 Ιουλίου 2026.

Κατόπιν εντολής μου, οι Ένοπλες Δυνάμεις των Ηνωμένων Πολιτειών αντέδρασαν, αρχίζοντας στις 7 Ιουλίου 2026, με αμυντικά πλήγματα κατά στόχων εντός του Ιράν, συμπεριλαμβανομένων εγκαταστάσεων εκτόξευσης πυραύλων, αντιαεροπορικής άμυνας, στρατιωτικών ναυτικών μέσων, υποδομών στρατιωτικής υποστήριξης και δυνατοτήτων διοίκησης και ελέγχου.

Οι χερσαίες δυνάμεις των Ηνωμένων Πολιτειών δεν συμμετέχουν στα πλήγματα αυτά. Τα πλήγματα αυτά είναι περιορισμένα, αναλογικά, σχεδιασμένα και εκτελεσμένα κατά τρόπο που αποσκοπεί στην ελαχιστοποίηση των απωλειών αμάχων. Εστιάζονται σε στρατιωτικές δυνατότητες που συνιστούν απειλή για τις τις Ένοπλες Δυνάμεις των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή, προστατεύοντας την επικράτεια των Ηνωμένων Πολιτειών, προωθώντας τα συμφέροντα εθνικής ασφάλειας των Ηνωμένων Πολιτειών, διασφαλίζοντας την ασφαλή διέλευση των εμπορικών πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ και υπερασπιζόμενοι τους περιφερειακούς συμμάχους και εταίρους μας.

Οι Ένοπλες Δυνάμεις των Ηνωμένων Πολιτειών παραμένουν σε θέση να αναλάβουν περαιτέρω δράση, εφόσον αυτό είναι αναγκαίο και ενδεδειγμένο, για την αντιμετώπιση περαιτέρω απειλών και επιθέσεων κατά των Ηνωμένων Πολιτειών ή των συμμάχων και εταίρων τους, καθώς και για να διασφαλίσουν ότι η κυβέρνηση της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν θα πάψει να αποτελεί απειλή για τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους και εταίρους μας.

Διέταξα αυτή τη στρατιωτική δράση σύμφωνα με την ευθύνη μου να προστατεύω τους Αμερικανούς και τα συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό, καθώς και προς προάσπιση των συμφερόντων εθνικής ασφάλειας και εξωτερικής πολιτικής των Ηνωμένων Πολιτειών. Ενήργησα κατ’ εφαρμογή της συνταγματικής μου εξουσίας ως Αρχιστράτηγος και ως επικεφαλής της εκτελεστικής εξουσίας για τη διεξαγωγή των εξωτερικών σχέσεων των Ηνωμένων Πολιτειών.

Υποβάλλω την παρούσα έκθεση στο πλαίσιο της προσπάθειάς μου να διατηρώ το Κογκρέσο πλήρως ενημερωμένο, σύμφωνα με το Ψήφισμα περί Πολεμικών Εξουσιών (Δημόσιος Νόμος 93-148).

Εκτιμώ την υποστήριξη του Κογκρέσου στις στρατιωτικές αυτές ενέργειες.

Με εκτίμηση,

Donald Trump

Προς:

Τον Αξιότιμο Charles Grassley

Πρόεδρο pro tempore της Γερουσίας

Πηγή: militaire.gr

Η ραγδαία επαναπροσέγγιση Άγκυρας-Καΐρου και η υπογραφή εξοπλιστικών συμφωνιών ανατρέπουν τις ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο

Ένα ακόμη καθοριστικό βήμα για την πλήρη εξομάλυνση των σχέσεών τους με ιδιαίτερο ελληνικό ενδιαφέρον, πραγματοποίησαν η Τουρκία και η Αίγυπτος, με την υπογραφή Μνημονίου Αμυντικής Συνεργασίας στην Άγκυρα. Η εξέλιξη αυτή έρχεται να επισφραγίσει τη σταδιακή επαναπροσέγγιση των δύο χωρών κατά την τελευταία τριετία, αφήνοντας οριστικά πίσω τους τη μακρά περίοδο διπλωματικής ψυχρότητας.

Την ίδια ώρα όμως γεννά ερωτήματα η εξέλιξη για το κατά πόσο έχει “θωρακιστεί” η στενή σχέση που προβάλει με κάθε ευκαιρία η ελληνική διπλωματία με την Αίγυπτο.

Στο πλαίσιο της επίσημης επίσκεψής του, ο Αιγύπτιος Υπουργός Άμυνας και αρχιστράτηγος των Ενόπλων Δυνάμεων της χώρας, Αντιστράτηγος Άσραφ Σαλέμ Ζαχέρ, έγινε δεκτός με στρατιωτικές τιμές από τον Τούρκο ομόλογό του, Γιασάρ Γκιουλέρ. Οι δύο υπουργοί είχαν συνομιλίες κεκλεισμένων των θυρών και υπέγραψαν το μνημόνιο κατανόησης, το οποίο έρχεται σε συνέχεια των πρόσφατων συμφωνιών για το θαλάσσιο εμπόριο, την ασφάλεια στη ναυσιπλοΐα και τον συντονισμό της ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα.

Συμμαχία και στην αμυντική βιομηχανία

Παράλληλα, ο Αιγύπτιος αξιωματούχος συναντήθηκε με τον επικεφαλής της Διεύθυνσης Αμυντικής Βιομηχανίας της Τουρκίας, Χαλούκ Γκοργκούν, με τον οποίο υπέγραψαν Επιστολή Πρόθεσης (LoI) για τη στενότερη σύμπραξη των δύο κρατών στον εξοπλιστικό τομέα. Όπως γνωστοποίησε ο κ. Γκοργκούν μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα Χ, στο επίκεντρο βρέθηκαν οι προοπτικές κοινής ανάπτυξης αμυντικών δυνατοτήτων:

«Σε αυτό το πλαίσιο, υπογράψαμε μια Επιστολή Πρόθεσης που θα καθορίσει το πλαίσιο της συνεργασίας μας κατά την επόμενη περίοδο. Πιστεύω ότι η περαιτέρω συνεργασία μεταξύ Τουρκίας και Αιγύπτου στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας θα συμβάλει στην περιφερειακή ασφάλεια και την ανάπτυξη αμοιβαίων δυνατοτήτων».

Πηγή: dimokratia.gr

Η DP World σχεδιάζει εναλλακτικό κόμβο στη Φουτζάιρα για να “ξεμπερδεύει” με τα προβλήματα στα Στενά του Ορμούζ

Σε τροχιά υλοποίησης μπαίνει η κατασκευή ενός νέου λιμανιού και τερματικού σταθμού εμπορευματοκιβωτίων στην ανατολική ακτή των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ΗΑΕ), σύμφωνα με αποκλειστικό δημοσίευμα των Financial Times. Την υλοποίηση του έργου έχει αναλάβει ο κολοσσός διαχείρισης λιμένων DP World, με ξεκάθαρο στόχο να παρακαμφθούν τα Στενά του Ορμούζ και να θωρακιστεί η εφοδιαστική αλυσίδα της περιοχής απέναντι στις συνεχιζόμενες εντάσεις με το Ιράν.

Η εφημερίδα, επικαλούμενη πηγές με γνώση των σχεδιασμών, αναφέρει ότι η εταιρεία βρίσκεται σε προχωρημένες συνομιλίες με κυβερνητικούς αξιωματούχους για την ανάπτυξη ενός ολοκαίνουργιου λιμανιού πολλαπλών χρήσεων στην παράκτια ζώνη της Φουτζάιρα, καθώς και για την προσθήκη ενός νέου σταθμού στο ήδη υπάρχον λιμάνι του εμιράτου. Η στρατηγική αυτή κίνηση θα επιτρέψει στα εμπορεύματα να διακινούνται εκτός των Στενών του Ορμούζ και στη συνέχεια να μεταφέρονται οδικώς προς το Ντουμπάι, το Αμπού Ντάμπι και τις υπόλοιπες χώρες του Κόλπου.

Η ανάγκη για μια εναλλακτική διαδρομή έγινε επιτακτική μετά τα αντίποινα του Ιράν στις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις, που οδήγησαν στο κλείσιμο των Στενών. Το γεγονός αυτό προκάλεσε καθίζηση της τάξης του 90% με 95% στην κίνηση του Τζεμπέλ Άλι, που αποτελεί τη ναυαρχίδα των λιμανιών της περιοχής.

Σύμφωνα με ανώτερο στέλεχος της DP World που μίλησε στους Financial Times, το φιλόδοξο έργο έχει ήδη εγκριθεί και η κατασκευή του θα μπορούσε να ολοκληρωθεί μέσα στους επόμενους 18 μήνες, αν και η τελική δομή και η χρηματοδότηση δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί. Πάντως, αξιωματούχοι του Κόλπου ξεκαθαρίζουν ότι η μερική μεταφορά δραστηριοτήτων στα ανατολικά δεν πρόκειται να εκτοπίσει το Τζεμπέλ Άλι, το οποίο διαθέτει τεράστιες υποδομές και ελεύθερη οικονομική ζώνη.

Πηγή: dimokratia.gr

Edited by iEpikaira*

[Σημ.: Η ανάλυση παρατίθεται παρακάτω και στα ελληνικά.]

Executive Summary

The global security environment is currently defined by a sharp escalation in direct geopolitical confrontation, most acutely in the Middle East. Hardline U.S. power projection—manifesting as a renewed naval blockade and targeted kinetic strikes against Iran—has triggered asymmetric retaliation, imperiling energy transit through the Strait of Hormuz. This acute crisis occurs alongside a structural intensification of economic statecraft, where sanctions and currency weaponization constrain the strategic bandwidth of competing powers, notably Russia and China. Concurrently, national power is increasingly tethered to technological primacy; supremacy in semiconductors and artificial intelligence is actively restructuring the global hierarchy, prominently elevating South Korea's geopolitical leverage.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα κατασκευάζουν κρυφά μια στρατιωτική βάση στο αεροδρόμιο της Μπερμπέρα, η οποία θα χρησιμοποιηθεί από τα ΗΑΕ, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, όπως γράφει η γαλλική εφημερίδα «Le Monde».

Το δημοσίευμα της Le Monde ανέφερε ότι η κατασκευή της βάσης βρίσκεται σε εξέλιξη στο αεροδρόμιο Berbera, περίπου επτά χιλιόμετρα δυτικά της πόλης-λιμάνι Μπερμπέρα, καθώς η Σομαλιλάνδη ενισχύει τους δεσμούς της με το Ισραήλ και προσπαθεί να κερδίσει διεθνή αναγνώριση.

Η Le Monde ανέφερε ότι το έργο αυτό απέκτησε ιδιαίτερη δυναμική μετά την αναγνώριση της Σομαλιλάνδης από το Ισραήλ σεις 26 Δεκεμβρίου 2025, μια κίνηση στην οποία αντέδρασε έντονα η σομαλική κυβέρνηση, καθώς και οι ανησυχίες που εξέφρασαν οργανισμοί και χώρες της περιοχής.

Δορυφορικές εικόνες

Η Le Monde ανέφερε ότι δορυφορικές εικόνες έδειξαν εκτεταμένες κατασκευές και ανασκαφές σε τουλάχιστον τρεις τοποθεσίες νότια του διαδρόμου προσγείωσης-απογείωσης στο αεροδρόμιο Berbera, μεταξύ Οκτωβρίου 2025 και Μαρτίου 2026.

Η εφημερίδα ανέφερε ότι τουλάχιστον 18 βαθιές σήραγγες είχαν σκαφτεί στο αμμώδες έδαφος της περιοχής.

Μια ευρωπαϊκή πηγή ασφαλείας, την οποία επικαλέστηκε η Le Monde, δήλωσε ότι οι υπόγειες κατασκευές που κατασκευάζονται φαίνεται να είναι αποθήκες πυρομαχικών, όπλων ή δεξαμενών καυσίμων.

Οι φωτογραφίες δείχνουν επίσης δοχεία που τοποθετήθηκαν στις τρύπες πριν ξαναγεμιστούν με χώμα, σύμφωνα με το ρεπορτάζ.

Ένας στρατιωτικός εμπειρογνώμονας, τον οποίο επικαλείται η Le Monde, δήλωσε ότι το έργο εκτελείται από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και ο στόχος είναι η δημιουργία αποθέματος όπλων και στρατιωτικού εξοπλισμού.

Υπάλληλος στο αεροδρόμιο Berbera δήλωσε επίσης στην εφημερίδα ότι το Άμπου Ντάμπι εκτελεί αυτό το έργο προς το συμφέρον του Ισραήλ και των Ηνωμένων Πολιτειών.

Τα ΗΑΕ υπέγραψαν αμυντική συμφωνία με τη διοίκηση της Σομαλιλάνδης το 2017, η οποία περιελάμβανε στρατιωτική χρήση του αεροδρομίου Berbera. ‘Εκτοτε, το Άμπου Ντάμπι έχει ενισχύσει την οικονομική και ασφαλιστική του επιρροή στην Μπερμπέρα, ειδικά στο λιμάνι, το οποίο λειτουργεί η DP World με έδρα το Ντουμπάι.

Αεράμυνα

Η Le Monde ανέφερε ότι οι επίγειες θέσεις που φαίνονται σε δορυφορικές εικόνες θα μπορούσαν να υποδηλώνουν σχέδια εγκατάστασης συστημάτων αεράμυνας.

Η εφημερίδα επικαλέστηκε ανάλυση του Διεθνούς Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών, η οποία ανέφερε ότι οι δομές που παρατηρήθηκαν πιθανότατα σχετίζονται με προετοιμασίες αεράμυνας.

Η Le Monde ανέφερε ότι η κατασκευή είναι παρόμοια με αυτή που παρατηρείται στο αεροδρόμιο Μποσάσο στην αυτόνομη πολιτεία Πούντλαντ στη Σομαλία, όπου τα Αραβικά Ηνωμένα Εμιράτα έχουν επίσης στρατιωτική παρουσία.

Μάλιστα, η εφημερίδα πρόσθεσε ότι τα ΗΑΕ ανέπτυξαν ραντάρ ισραηλινής κατασκευής EL/M-2084 στο Μποσάσο τον Μάρτιο του 2025, μια ένδειξη των αυξανόμενων δεσμών ασφαλείας μεταξύ Άμπου Ντάμπι και Τελ Αβίβ στην αφρικανική περιοχή.

Ο στρατηγικός στόχος της Τουρκίας δεν είναι η συμμετοχή της στο SAFE και η εξασφάλιση πωλήσεων οπλικών συστημάτων τουρκικής κατασκευής, αλλά να κατορθώσει να καθίσει στο τραπέζι όπου λαμβάνονται οι αποφάσεις για την άμυνα και ασφάλεια της Ε.Ε.

Σάββας Καλεντερίδης

Ο νέος επιχειρησιακός σχεδιασμός του ΝΑΤΟ, με την ίδρυση της Ναυτικής Διοίκησης στα Στενά του Βοσπόρου και του Στρατηγείου με το πολυεθνικό σώμα στρατού στα Αδανα, αναθέτει στην Τουρκία την ευθύνη επιτήρησης και συντονισμού των επιχειρήσεων στον Εύξεινο Πόντο, στον Νότιο Καύκασο και στην ανατολική Μεσόγειο.

Αυτό, σε συνδυασμό με το μέγεθος των ενόπλων δυνάμεων και την εκπεφρασμένη πολιτική βούληση για τη διάθεση στρατευμάτων για νατοϊκές αποστολές, μετατρέπει την Τουρκία από περιφερειακό σε κεντρικό κράτος-μέλος της Συμμαχίας και ενισχύει την ήδη ισχυρή θέση της στους μηχανισμούς του ΝΑΤΟ.

Το ίδιο διάστημα που συμβαίνουν αυτά, οι ΗΠΑ θέτουν σε εφαρμογή το σχέδιο μείωσης της εμπλοκής τους στην άμυνα της Ευρώπης, μεταφέροντας τις ευθύνες στα ευρωπαϊκά κράτη-μέλη. Πρώτο πρακτικό βήμα είναι το γεγονός ότι η Ευρώπη επωμίζεται το κύριο βάρος της χρηματοδότησης του πολέμου και της οικονομικής στήριξης της Ουκρανίας. Η απόφαση των ΗΠΑ να μειώσουν την παρουσία και τη συμβολή τους στην άμυνα της Ευρώπης σηματοδοτεί μια δραματική αλλαγή, που υποχρεώνει τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες τους και να προχωρήσουν σε πρωτοφανή εξοπλιστικά προγράμματα.

Σε όλη αυτήν τη διαδικασία η Τουρκία διεκδικεί ρόλο που θα την κατατάσσει ανάμεσα στους πρωταγωνιστές στο ευρωπαϊκό σκέλος του ΝΑΤΟ. Ομως, ο βασικός στόχος της δεν περιορίζεται σε αυτό. Ο στόχος της είναι να καθίσει στο τραπέζι της λήψεως αποφάσεων που σχετίζονται με την υπό οικοδόμηση νέα αρχιτεκτονική άμυνα και ασφάλεια της Ε.Ε. Δεν είναι καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι ο Ερντογάν αφιέρωσε το μεγαλύτερο μέρος των δηλώσεων που έκανε πριν από την είσοδό του στην αίθουσα του Συμβουλίου Κορυφής του ΝΑΤΟ στο θέμα αυτό. Απευθυνόμενος στους Ευρωπαίους συμμάχους του ΝΑΤΟ, ο πρόεδρος Ερντογάν επισήμανε τον στόχο της Τουρκίας, που είναι η συμμετοχή της στα αμυντικά σχέδια της Ε.Ε.

Μάλιστα, τονίζοντας το μέγεθος των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων, είπε ότι «ως η χώρα με τον μεγαλύτερο χερσαίο στρατό στην Ευρώπη, προσπαθούμε να διαθέσουμε τις δυνατότητές μας στη Συμμαχία όταν χρειαστεί». Επίσης, ο Τούρκος πρόεδρος αναφέρθηκε στη διαδικασία εξέλιξης της Συμμαχίας ως εξής: «Θα ήθελα να επιστήσω ιδιαίτερη προσοχή σε αυτά τα δύο σημεία προκειμένου να επιτύχουμε τον στόχο 3.0 του ΝΑΤΟ το συντομότερο δυνατό. Πρώτον, η έμφαση θα πρέπει να δοθεί στην άρση των περιορισμών στην αμυντική συνεργασία μεταξύ των συμμάχων, ιδίως στην αμυντική βιομηχανία.

Χαιρετίζω το γεγονός ότι αυτό το μήνυμα τονίστηκε τόσο από αξιωματούχους της βιομηχανίας όσο και από κυβερνητικούς αξιωματούχους στο φόρουμ της αμυντικής βιομηχανίας. Δεύτερον, ως Ευρωπαίοι σύμμαχοι, αναλαμβάνοντας παράλληλα μεγαλύτερη ευθύνη στην ηπειρωτική άμυνα, πρέπει επίσης να αποφεύγουμε μέτρα που θα μπορούσαν να αποδυναμώσουν την ακεραιότητα της Συμμαχίας και των διατλαντικών σχέσεων. Εδώ, θα ήθελα ειδικότερα να απευθυνθώ στους συμμάχους μας που είναι μέλη της Ε.Ε. Το μέγιστο όφελος στις προσπάθειες ασφαλείας της Ενωσης μπορεί να επιτευχθεί μόνο αποφεύγοντας την περιττή επικάλυψη με το ΝΑΤΟ.

Σπατάλη περιορισμένων πόρων

Ενώ ένα μοντέλο συνεργασίας που υπαγορεύεται από τη λογική είναι εφικτό, ο αποκλεισμός συμμάχων που δεν είναι μέλη της Ε.Ε. θα οδηγήσει σε σπατάλη περιορισμένων πόρων και σε μια τεχνητή διαίρεση στην Ευρώπη που δεν επιθυμούμε καθόλου. Είναι επίσης σαφές ότι αυτή η στάση δεν εξυπηρετεί την υποδομή της διατλαντικής αμυντικής βιομηχανίας που επεσήμανε ο γ.γ.». Στο σημείο αυτό θα πρέπει να επισημάνουμε ότι ο στρατηγικός στόχος της Τουρκίας δεν είναι η συμμετοχή της στο SAFE και η εξασφάλιση πωλήσεων οπλικών συστημάτων τουρκικής κατασκευής. Αυτό είναι το έλασσον. Το μείζον είναι να κατορθώσει η Τουρκία να καθίσει στο τραπέζι που λαμβάνονται οι αποφάσεις για την άμυνα και ασφάλεια της Ε.Ε.

Η Τουρκία αντιμετώπισε με μεγάλο προβληματισμό την άμεση ανταπόκριση τεσσάρων κρατών-μελών της Ε.Ε. στην έκκληση του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας για αμυντική συνδρομή, ενεργοποιώντας ατύπως το Αρθρο 42 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ενωση, που αφορά τη θέσπιση της Κοινής Πολιτικής Ασφάλειας και Αμυνας, το οποίο, με βάση την παράγραφο 7, είναι η θεμελιώδης ρήτρα αμοιβαίας άμυνας της Ε.Ε: εάν ένα κράτος-μέλος δεχθεί ένοπλη επίθεση, υποχρεώνει τις υπόλοιπες χώρες να του παράσχουν κάθε δυνατή βοήθεια και συνδρομή.

Η Τουρκία το τελευταίο πράγμα που θα ήθελε να δει είναι την Ε.Ε. να αναπτύσσει τη δική της άμυνα και ασφάλεια και, σε περίπτωση που κινηθεί κατά της Ελλάδας, να δει απέναντί της τα κράτη-μέλη της Ε.Ε., τα οποία έσπευσαν να συνδράμουν την Ελλάδα. Αυτό το στρατηγικό πλεονέκτημα που έχουν αποκτήσει η Κύπρος και η Ελλάδα, με τη συμμετοχή στην Ε.Ε., προσπαθεί να εξουδετερώσει η Τουρκία, θέτοντάς το ως στρατηγικό στόχο. Αυτός είναι ένας μεγάλος κίνδυνος για τη Λευκωσία και την Αθήνα, και για να τον αποτρέψουμε, θέλει σκληρή δουλειά.

Πηγή: dimokratia.gr

«Θα είμαστε ο Φύλακας των Στενών», δηλώνει ο Αμερικανός πρόεδρος — «Θα συναντήσει ισχυρή αντίσταση», απαντά άμεσα η Τεχεράνη

Μια νέα, εξαιρετικά σοβαρή εστία έντασης ανοίγει ξανά στη Μέση Ανατολή μετά την αιφνιδιαστική ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ για την άμεση ενεργοποίηση ναυτικού αποκλεισμού στα Στενά του Ορμούζ. Ο Αμερικανός πρόεδρος, μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα Truth Social, κατέστησε σαφές ότι η Ουάσινγκτον αναλαμβάνει πλέον τον ρόλο του απόλυτου εγγυητή της ασφάλειας στον στρατηγικό αυτό θαλάσσιο διάδρομο, διεκδικώντας μάλιστα και οικονομικά ανταλλάγματα από τη διεθνή ναυσιπλοΐα.

Συγκεκριμένα, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε: «Το Στενό του Ορμούζ είναι ΑΝΟΙΧΤΟ και θα παραμείνει ΑΝΟΙΧΤΟ, με ή χωρίς το Ιράν. Επαναφέρουμε τον “ΙΡΑΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ”, ο οποίος ονομάζεται έτσι επειδή εμποδίζει μόνο τα πλοία ή τους πελάτες του Ιράν να εισέρχονται ή να εξέρχονται. Όλες οι άλλες χώρες θα έχουν δίκαιη και ελεύθερη πρόσβαση στο Στενό. Οι ΗΠΑ θα είναι, από εδώ και στο εξής, γνωστές ως “Ο ΦΥΛΑΚΑΣ ΤΟΥ ΣΤΕΝΟΥ ΤΟΥ ΟΡΜΟΥΖ”».

Παράλληλα, ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι η διεθνής κοινότητα οφείλει να καλύψει το κόστος των στρατιωτικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ, επιβάλλοντας ένα πρωτοφανές τέλος προστασίας: «Ως τέτοιες, και για λόγους ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ, θα αποζημιώνονται, με ποσοστό 20% επί όλων των μεταφερόμενων φορτίων, για κάθε κόστος που είναι απαραίτητο για την εκπλήρωση του καθήκοντος της παροχής ασφάλειας και προστασίας σε αυτό το ιδιαίτερα ασταθές τμήμα του κόσμου. Η διαδικασία και η οργάνωση θα ξεκινήσουν αμέσως».

Σε παλαιότερη τοποθέτησή του, μάλιστα, είχε συμπληρώσει πως οι ΗΠΑ θα λειτουργήσουν ως «φύλακες-άγγελοι» της περιοχής, αποκτώντας τον πλήρη έλεγχο των Στενών.

Η οργισμένη απάντηση της Τεχεράνης

Η αντίδραση του Ιράν υπήρξε άμεση, απορρίπτοντας οποιαδήποτε προσπάθεια των ΗΠΑ να αμφισβητήσουν την κυριαρχία του στην περιοχή. Το Σώμα των Φρουρών της Επανάστασης έσπευσε να χαρακτηρίσει τα Στενά ως «δικό μας έδαφος», ξεκαθαρίζοντας ότι δεν πρόκειται να επιτραπεί καμία «παράνομη παρέμβαση».

Σε επίσημο ανακοινωθέν που μεταδόθηκε από τα κρατικά μέσα ενημέρωσης του Ιράν, υπογραμμίζεται: «Οποιαδήποτε προσπάθεια των ενόπλων δυνάμεων των ΗΠΑ να κάνουν διευθετήσεις για τη διέλευση μέσω του στενού, εκτός των διαδρομών που έχει ορίσει η Τεχεράνη και χωρίς συντονισμό με τις ένοπλες δυνάμεις του Ιράν, θα συναντήσει ισχυρή αντίσταση».

Πηγή: dimokratia.gr

Edited by iEpikaira*

[Σημ.: Η ανάλυση παρατίθεται παρακάτω και στα ελληνικά.]

Executive Summary

Direct US strikes against Iranian military targets, alongside Iranian retaliatory actions against Gulf states, have severely constrained Tehran's strategic options and heightened the risk of regional conflagration, especially around the Strait of Hormuz. Concurrently, in Eastern Europe, Ukraine's effective asymmetric tactics continue to degrade Russia's military and energy infrastructure, underscoring the operational impact of sustained Western military and diplomatic support.

Beyond these active theaters, key US allies confront internal economic pressures and external diplomatic friction, which could diminish their capacity for collective security contributions. Japan faces rising government borrowing costs, while the United Kingdom's economic output is constrained by internal inefficiencies. Spain, in turn, faces direct trade threats from the United States over NATO spending and its position on Iran, indicating potential alliance friction. Against this backdrop, India solidifies its long-term strategic position through substantial investments in advanced technologies like AI, signaling enhanced technological autonomy and economic resilience.

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΗΛΑΚΑΣ

Υπάρχουν περίοδοι στην Ιστορία κατά τις οποίες οι εξελίξεις ακολουθούν μια σχετικά προβλέψιμη πορεία. Και υπάρχουν «στιγμές» όπου αλλάζουν ταυτόχρονα σχεδόν όλα: οι ισορροπίες ισχύος, η τεχνολογία, η οικονομία, ακόμη και ο τρόπος με τον οποίο λειτουργούν τα κράτη. Όλα δείχνουν ότι βρισκόμαστε ήδη σε μία από αυτές τις περιόδους.

Μέσα σε λίγα μόλις χρόνια:

-Η τεχνητή νοημοσύνη (με ταχύτητα φωτός) εξελίσσεται από τεχνολογικό εργαλείο σε παράγοντα οικονομικής και γεωπολιτικής ισχύος.

-Η Ευρώπη εγκαταλείπει σταδιακά το μοντέλο της «ήπιας δύναμης» και αναγκάζεται να επενδύσει στην άμυνα, στη βιομηχανία και στην τεχνολογική της αυτονομία.

-Οι Ηνωμένες Πολιτείες μεταφέρουν ολοένα και μεγαλύτερο μέρος της στρατηγικής τους προσοχής στον ανταγωνισμό με την Κίνα.

-Το Πεκίνο επιδιώκει να μετατρέψει την οικονομική του ισχύ σε παγκόσμια πολιτική επιρροή.

-Η Μέση Ανατολή ανασυντάσσεται μέσα από νέες συμμαχίες και συγκρούσεις

-Η ανατολική Μεσόγειος αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη στρατηγική σημασία για την ενέργεια, τις θαλάσσιες μεταφορές και την ασφάλεια.

Την ίδια στιγμή, η κλιματική κρίση παύει να αποτελεί αποκλειστικά περιβαλλοντικό ζήτημα καθώς οι συνέπειές της επηρεάζουν την αγροτική παραγωγή, τη διαχείριση του νερού, τις μεταναστευτικές ροές, την ενεργειακή ασφάλεια, ακόμη και την επιχειρησιακή λειτουργία των ενόπλων δυνάμεων. Παράλληλα, το δημογραφικό εξελίσσεται σε έναν αθόρυβο αλλά αμείλικτο αντίπαλο για πολλές ευρωπαϊκές κοινωνίες, ανάμεσά τους και η ελληνική.

 

Καθεμία από αυτές τις εξελίξεις, από μόνη της, θα αρκούσε για να απασχολεί επί χρόνια μια κυβέρνηση και για την αντιμετώπισή τους θα απαιτούνταν στρατηγικοί σχεδιασμοί και υιοθέτηση πολιτικών που η υλοποίησή τους υπερβαίνει κατά πολύ μια κυβερνητική θητεία.

Το νέο τοπίο

Το γεγονός ότι όλες αυτές οι εξελίξεις συμβαίνουν ταυτόχρονα υποδηλώνει ότι ζούμε μια περίοδο κατακλυσμιαίων αλλαγών, των οποίων τις συνέπειες είναι δύσκολο να συνειδητοποιήσουμε.

Δεν πρόκειται, προφανώς, για μία ακόμη κρίση που θα περάσει ούτε για μια πρόσκαιρη αναστάτωση της διεθνούς πολιτικής. Πρόκειται για μια μετάβαση από έναν κόσμο που γνωρίζαμε σε έναν κόσμο που ακόμη διαμορφώνεται.

Σε τέτοιες ιστορικές μεταβάσεις, τα κράτη που προετοιμάζονται εγκαίρως αποκτούν πλεονεκτήματα που διαρκούν για δεκαετίες. Εκείνα που καθυστερούν αναγκάζονται αργότερα να προσαρμόζονται στις αποφάσεις των άλλων.

Το παράδοξο με την Ελλάδα είναι ότι δεν παρακολουθεί αυτήν τη μετάβαση από «μακριά», βρίσκεται στο κέντρο της. Είναι κράτος – μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ σε μια περίοδο όπου και οι δύο οργανισμοί επαναπροσδιορίζουν τον ρόλο τους. Βρίσκεται στην πιο ασταθή γειτονιά της Ευρώπης, δίπλα σε μια Τουρκία που, ανεξάρτητα από τις διακυμάνσεις των διμερών σχέσεων, διεκδικεί εδώ και χρόνια μια σταθερή στρατηγική ενίσχυσης της γεωπολιτικής της επιρροής σε βάρος ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων.

Οι προκλήσεις

Η Ελλάδα, ταυτόχρονα, καλείται να αντιμετωπίσει το μεγαλύτερο δημογραφικό πρόβλημα της μεταπολεμικής ιστορίας της, να μετασχηματίσει το παραγωγικό της μοντέλο, και να προσαρμοστεί σε μια εποχή όπου το συγκριτικό πλεονέκτημα των οικονομιών δεν θα είναι το φθηνό εργατικό δυναμικό, αλλά η ταχύτητα με την οποία μετατρέπουν τη γνώση και την τεχνητή νοημοσύνη σε παραγωγική ισχύ.

Από αυτήν την οπτική γωνία βάσιμα μπορεί κάποιος να υποστηρίξει ότι η Ελλάδα εισέρχεται ίσως στη σημαντικότερη δεκαετία μετά τη Μεταπολίτευση. Και θα περίμενε κανείς ότι τα ζητήματα / προβλήματα που μόλις συνοψίσαμε θα αποτελούσαν κεντρικά ζητήματα της πολιτικής συζήτησης / αντιπαράθεσης ειδικά στην τρέχουσα, παρατεταμένη όπως όλα δείχνουν, προεκλογική περίοδο. Κι όμως, αυτό που ακούμε είναι απλώς ένας επικοινωνιακός θόρυβος.

Η μπάλα στην εξέδρα…

Η κυβέρνηση επιχειρεί να φρενάρει τη φθορά της και υπερασπίζεται το έργο της. Η κατακερματισμένη αντιπολίτευση αναζητά δρόμο και (εκλογικό ή μετεκλογικό) σχήμα που θα τη φέρει στην εξουσία. Και ως εκ τούτου η καθημερινή πολιτική αντιπαράθεση εξελίσσεται με γενικεύσεις και περιστρέφεται γύρω από τα τρέχοντα. Την ακρίβεια, την εγκληματικότητα, την αποτελεσματικότητα του κράτους, τις δημοσκοπήσεις, τα ποσοστά των κομμάτων, τις επόμενες συνεργασίες, τους ανασχηματισμούς και τις επόμενες εκλογές.

Όλα αυτά είναι απολύτως θεμιτά. Σε μια δημοκρατία οι κυβερνήσεις κρίνονται και οι αντιπολιτεύσεις διεκδικούν την εξουσία. Το πρόβλημα δεν είναι ότι υπάρχει πολιτική σύγκρουση. Το πρόβλημα είναι το αντικείμενο και ο χρονικός ορίζοντας αυτής της σύγκρουσης. Σχεδόν ολόκληρο το πολιτικό σύστημα δείχνει να μην μπορεί να δει μακρύτερα από την ημερομηνία των εκλογών και μια κυβερνητική θητεία.

Η Ιστορία, όμως, δεν γράφεται με ορίζοντα τετραετίας:

-Οι εκλογές έχουν ημερομηνία.

-Οι γεωπολιτικές ανατροπές δεν έχουν.

-Οι δημοσκοπήσεις αλλάζουν κάθε μήνα.

-Οι δημογραφικές τάσεις χρειάζονται δεκαετίες για να αντιστραφούν. Οι κυβερνήσεις σκέφτονται συχνά μέχρι την επόμενη κάλπη.

Τα κράτη που επιβιώνουν σχεδιάζουν για την επόμενη γενιά.

Και εδώ ακριβώς βρίσκεται το μεγάλο ελληνικό παράδοξο: 

Η χώρα βρίσκεται μπροστά σε αποφάσεις που θα τη δεσμεύσουν για πολλές δεκαετίες, όμως η δημόσια συζήτηση παραμένει εγκλωβισμένη σχεδόν αποκλειστικά στην επόμενη εκλογική αναμέτρηση.

Συζητούμε ποιος θα κυβερνήσει το 2027, χωρίς να μας απασχολεί τι χώρα θέλουμε να υπάρχει το 2035. Ξεχνάμε ότι οι αποφάσεις που θα διαμορφώσουν εκείνη την Ελλάδα λαμβάνονται τώρα.Το εκπαιδευτικό σύστημα που σχεδιάζεται σήμερα θα καθορίσει το ανθρώπινο δυναμικό της επόμενης δεκαετίας.

Οι επενδύσεις που πραγματοποιούνται ή αναβάλλονται σήμερα θα διαμορφώσουν την παραγωγική βάση της χώρας για πολλά χρόνια.

Οι επιλογές στην άμυνα, στην ενέργεια, στις υποδομές, στην τεχνολογία, στη διαχείριση του νερού και στη δημογραφική πολιτική δεν είναι αποφάσεις μιας κυβερνητικής θητείας. Είναι αποφάσεις μιας γενιάς.

Είναι προφανές ότι οι μείζονες αποφάσεις για όλα αυτά τα ζητήματα θα ληφθούν από την επόμενη κυβέρνηση. Αυτό που δεν είναι προφανές (για την ακρίβεια απουσιάζει παντελώς) είναι οι τεκμηριωμένες θέσεις των πολιτικών δυνάμεων πάνω στα συγκεκριμένα αυτά ζητήματα, ώστε να προκύψει μία επί της ουσίας συζήτηση για τις επιλογές που υπάρχουν. Αντ’ αυτού έχουμε «κοκορομαχίες» με στόχο τα επικοινωνιακά βραβεία των δημοσκοπήσεων, για τον καταλληλότερο…

«Στενός» ορίζοντας

Εδώ ακριβώς βρίσκεται ίσως η βαθύτερη αδυναμία του ελληνικού πολιτικού συστήματος: η απροθυμία / αδυναμία του να αναζητήσει λύσεις και να διαμορφώσει στρατηγικές στην πορεία της χώρας για τις δυο επόμενες δεκαετίες, διάστημα κατά το οποίο θα διαμορφωθεί ένας «νέος κόσμος».

Στην Ελλάδα αλλάζουν συχνά οι κυβερνήσεις, οι υπουργοί, οι προτεραιότητες του κράτους, ακόμα και μέσα στην ίδια κυβερνητική θητεία. Αυτό που σπανίζει είναι η συνέχεια. Η αίσθηση ότι, ανεξάρτητα από το ποιος κυβερνά, η χώρα ακολουθεί μια σταθερή πορεία προς έναν συγκεκριμένο προορισμό. Κι αυτό ίσως να μην αποτελούσε σοβαρό πρόβλημα πριν από είκοσι ή τριάντα χρόνια. Σήμερα όμως τα δεδομένα έχουν αλλάξει.

Δεν υπάρχει χρόνος

Για πρώτη φορά μετά το 1974 η Ελλάδα δεν έχει την πολυτέλεια να αφήσει τον χρόνο να δουλέψει υπέρ της. Η φράση αυτή ίσως ακούγεται υπερβολική, αλλά δεν είναι.

Για περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες η Ελλάδα οικοδόμησε τη στρατηγική της μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον όπου η κατεύθυνση του δυτικού κόσμου έμοιαζε δεδομένη. Η ένταξη στην ΕΟΚ και αργότερα στην Ευρωζώνη, η συμμετοχή στο ΝΑΤΟ, η στενή σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες και η πρόσδεση στον ευρωπαϊκό πυρήνα στηρίζονταν στην παραδοχή ότι οι ισχυροί εταίροι και σύμμαχοι διέθεταν την οικονομική ισχύ, την πολιτική συνοχή και τη στρατηγική πυξίδα για να διαμορφώνουν τις διεθνείς εξελίξεις. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι ελληνικές κυβερνήσεις δεν ασχολήθηκαν ποτέ πραγματικά για να διαμορφώσουν μια ολοκληρωμένη, αυτόνομη, μεγάλη στρατηγική. Αρκούσε η προσαρμογή της χώρας στις επιλογές ενός συστήματος που φαινόταν σταθερό και προβλέψιμο.

Σήμερα, όμως, το ευρωατλαντικό σύστημα εμφανίζεται αποσταθεροποιημένο και οι ηγέτιδες δυνάμεις του βρίσκονται σε μια περίοδο βαθιάς αναζήτησης. Οι παραδοσιακοί «οδηγοί» του δυτικού κόσμου δεν προσφέρουν πλέον έτοιμες απαντήσεις· αναζητούν και οι ίδιοι τον δρόμο τους.

Ο χρόνος, ωστόσο, πιέζει. Κάθε χρόνος που περνά χωρίς σοβαρή αντιμετώπιση του δημογραφικού καθιστά το πρόβλημα δυσκολότερο. Κάθε χρόνος καθυστέρησης στην παραγωγική ανασυγκρότηση μειώνει την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας. Κάθε χρόνος που η τεχνητή νοημοσύνη ενσωματώνεται αλλού και όχι εδώ διευρύνει το τεχνολογικό χάσμα. Κάθε χρόνος χωρίς επενδύσεις στην καινοτομία, στην έρευνα και στις δεξιότητες δημιουργεί μια οικονομία που θα εξαρτάται όλο και περισσότερο από τεχνολογία που παράγουν άλλοι.

Ο τουρκικός «δρόμος»

Το ίδιο ισχύει και στο γεωπολιτικό πεδίο. Η Τουρκία δεν σχεδιάζει με ορίζοντα τις επόμενες εκλογές. Σχεδιάζει με ορίζοντα δεκαετιών. Μπορεί κανείς να διαφωνεί με τις επιλογές της ή να θεωρεί υπερφιλόδοξες τις επιδιώξεις της, όμως δύσκολα μπορεί να αρνηθεί ότι υπηρετεί με συνέπεια έναν μακροχρόνιο στρατηγικό σχεδιασμό. Η ανάπτυξη της αμυντικής της βιομηχανίας, η ναυτική της παρουσία, η διείσδυσή της στην Αφρική, στον Καύκασο και στη Μέση Ανατολή, η επιμονή της στις αναθεωρητικές της θέσεις δεν είναι αποσπασματικές κινήσεις. Είναι κεφάλαια του ίδιου σχεδίου.

Η Ελλάδα, ίσως αυτό είναι μια αναγκαία παραδοχή, δεν μπορεί να ανταγωνιστεί / αντιγράψει την Τουρκία. Μπορεί, όμως, να αποκτήσει (ή να διαμορφώσει) την ίδια αίσθηση συνέχειας και να αναδείξει σε άλλους τομείς τα συγκριτικά της πλεονεκτήματα. Όμως εδώ βρίσκεται ίσως το μεγαλύτερο έλλειμμα της ελληνικής δημόσιας ζωής.

Δεν λείπουν οι αναλύσεις, οι διαπιστώσεις, ούτε οι μεταρρυθμίσεις. Λείπει το νήμα που τις συνδέει ώστε να δίνεται απάντηση στο φαινομενικά απλό ερώτημα: 

-Ποια Ελλάδα θέλουμε να υπάρχει το 2035;Ποια χώρα θέλουμε να παραδώσουμε στα παιδιά που σήμερα βρίσκονται στο δημοτικό και θα μπουν στην αγορά εργασίας λίγο πριν από το 2040;

-Θέλουμε μια οικονομία που θα εξακολουθεί να στηρίζεται σχεδόν αποκλειστικά στις υπηρεσίες και στον τουρισμό ή μια οικονομία που θα παράγει τεχνολογία, βιομηχανία και καινοτομία;

-Θέλουμε πανεπιστήμια που θα ανταγωνίζονται για ερευνητικά προγράμματα και επιστήμονες ή ιδρύματα που θα συνεχίσουν να εξάγουν τους καλύτερους αποφοίτους τους;

-Θέλουμε μια δημόσια διοίκηση που θα εξακολουθεί να αλλάζει προτεραιότητες με κάθε κυβέρνηση ή ένα κράτος που θα λειτουργεί με συνέχεια ανεξάρτητα από τις εκλογές;

-Θέλουμε να αντιμετωπίζουμε το δημογραφικό με αποσπασματικά επιδόματα ή με μια πολιτική που θα αφορά τη στέγη, την εργασία, την οικογένεια, τη μετανάστευση και την περιφέρεια ως ένα ενιαίο ζήτημα;

Αυτά είναι τα ερωτήματα που θα περίμενε κανείς να απαντηθούν μέσα από τον διάλογο και την τρέχουσα πολιτική αντιπαράθεση. Γιατί, τελικά, το πώς θα είναι η Ελλάδα του 2035 δεν θα κριθεί μόνο από το ποιος θα κυβερνά τότε, αλλά από το αν η χώρα θα έχει αποκτήσει συνέχεια, στρατηγική και την ικανότητα να επηρεάζει, έστω και στον βαθμό που της αναλογεί, τις εξελίξεις που θα καθορίσουν το μέλλον της. Οι εκλογές αλλάζουν κυβερνήσεις. Η Ιστορία, όμως, κρίνει αν ένα κράτος είχε σχέδιο ή αφέθηκε να το παρασύρουν οι εξελίξεις με απρόβλεπτες και κατά κανόνα οδυνηρές συνέπειες.

Πηγή: topontiki.gr