iEpikaira

Γράφει ο ΛΑΜΠΡΟΣ ΤΖΟΥΜΗΣ

Τουρκικό drone πλησίασε το αεροδρόμιο της Αλεξανδρούπολης και σύμφωνα με δημοσιεύματα, «αναχαιτίστηκε» από ελληνικά F-16. Τι ακριβώς σημαίνει «αναχαιτίστηκε»; Καταρρίφθηκε; Προφανώς όχι.

Και εδώ αρχίζει ο παραλογισμός. Το κόστος μιας ώρας πτήσης ενός F-16 υπερβαίνει τις 7.000 ευρώ, ενώ ενός drone μπορεί να είναι μερικές εκατοντάδες ευρώ. Αν, λοιπόν, η Τουρκία μπορεί με ένα φθηνό μη επανδρωμένο αεροσκάφος να κινητοποιεί ελληνικά μαχητικά, χωρίς να διακινδυνεύει ουσιαστικά τίποτε, ποιος τελικά επιβάλλει το κόστος σε ποιον;

Την ίδια στιγμή, η δημόσια συζήτηση κινείται ανάμεσα σε δύο άκρα. Από τη μία ακούμε ότι «η Τουρκία προετοιμάζεται ακόμη και για πόλεμο». Από την άλλη, ότι η Ελλάδα μετατρέπεται σε «αστακό» με Rafale, F-35 και νέες φρεγάτες και αποκτά συντριπτική υπεροχή στον αέρα και στη θάλασσα.

Μόνο που για το ταγκό χρειάζονται δύο. It takes two to tango.

Μπορούμε να αγοράσουμε όσα οπλικά συστήματα θέλουμε. Αν όμως ο αντίπαλος γνωρίζει εκ των προτέρων ότι δεν υπάρχει πολιτική βούληση να χρησιμοποιηθούν όταν απαιτείται για την προάσπιση κυριαρχίας και κυριαρχικών δικαιωμάτων, τότε η αποτρεπτική τους αξία περιορίζεται. Με αυτή τη λογική, ακόμη και πάνω από την Ακρόπολη να έφθανε ένα τουρκικό drone, το πρώτο ερώτημα στη δημόσια συζήτηση θα ήταν πιθανότατα: «Δηλαδή τι θέλετε; Να κάνουμε πόλεμο;».

Αυτό ακριβώς αποτελεί τον πυρήνα της στρατηγικής του εξαναγκασμού. Η Τουρκία δεν χρειάζεται κατ’ ανάγκην να επιδιώκει πόλεμο. Αρκεί να δημιουργεί σταδιακά τετελεσμένα και να καλλιεργεί στην ελληνική πλευρά τον φόβο ότι οποιαδήποτε δυναμική αντίδραση μπορεί να οδηγήσει σε γενικευμένη σύγκρουση. Έτσι, το δίλημμα μετατρέπεται από «θα υπερασπιστούμε τα δικαιώματά μας;» σε «αξίζει να κάνουμε πόλεμο γι’ αυτό;». Και όταν το δίλημμα τίθεται με αυτόν τον τρόπο, ο δρόμος προς έναν επώδυνο συμβιβασμό έχει ήδη ανοίξει.

Οι εξοπλισμοί είναι αναγκαίοι. Δεν αποτελούν όμως από μόνοι τους εθνική στρατηγική. Στρατιωτική ισχύς χωρίς πολιτική βούληση και συγκεκριμένους εθνικούς στόχους κινδυνεύει να μετατραπεί σε μια πανάκριβη βιτρίνα.

Γι’ αυτό τα πραγματικά ερωτήματα είναι άλλα:

– Όταν ολοκληρωθεί η ενίσχυση του Πολεμικού Ναυτικού, θα ασκήσει η Ελλάδα το δικαίωμά της για επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ν.μ.;

– Όταν αποκτήσουμε τα F-35, θα έχει αλλάξει ο τρόπος αντιμετώπισης των παραβιάσεων από τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη και drones στο Αιγαίο;

– Θα μπορεί η Ελλάδα, ως κυρίαρχο κράτος, να προχωρήσει στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου χωρίς να εξαρτά την υλοποίηση του έργου από το εάν η Τουρκία θα αντιδράσει;

Και όταν παρουσιάζεται η είσοδος μιας μεγάλης ξένης εταιρείας σε ένα τέτοιο έργο ως παράγοντας που εξαφανίζει το πρόβλημα, το ερώτημα είναι ακόμη πιο δυσάρεστο: αν αισθανόμαστε ασφαλείς να ασκήσουμε τα δικαιώματά μας μόνο όταν πίσω από ένα έργο βρίσκονται ισχυρά ξένα συμφέροντα, τι ακριβώς λέει αυτό για την άσκηση της κυριαρχίας μας;

Το ζητούμενο, επομένως, δεν είναι πόσα Rafale, F-35 ή φρεγάτες θα διαθέτει η Ελλάδα. Το πραγματικό μέτρο της αποτροπής είναι αν ο αντίπαλος πιστεύει ότι υπάρχει η πολιτική βούληση να χρησιμοποιηθεί η ισχύς που αποκτήθηκε.

Πηγή: militaire.gr

Edited by iEpikaira*

[Η ανάλυση παρατίθεται παρακάτω και στα ελληνικά.]

Executive Summary

Beneath the surface of the international system, a subtle yet critical transformation is underway. The global geopolitical picture points to a system where structural power remains relatively stable, but strategic pressure is becoming increasingly asymmetric. The defining characteristic of the current environment is therefore not a total overhaul of the global balance, but a growing divergence in state trajectories as each nation navigates a distinct blend of military, economic, and political shocks. These processes remain at an early stage, but together they indicate that geopolitical competition is increasingly being conducted through overlapping networks.

Τα καταφέραμε: «Η μεγαλύτερη πώληση όπλων στην ιστορία του Ισραήλ», ξεπεράσαμε και την Γερμανία

Επιμέλεια: Νίκος Μιχαλόπουλος

Η πτωχευμένη Ελλάδα του «περιορισμένου δημοσιονομικού χώρου» που ακούμε συνέχεια και κάθε φορά που υπάρχει ένα κοινωνικό αίτημα, δεν μπορεί να δώσει πάνω από 0.51% στην Έρευνα.

Oι δαπάνες για την έρευνα στην Ελλάδα μειώθηκαν, υποχωρώντας στα 1,27 δισ. Ευρώ ή στο 0,51% του ΑΕΠ το 2025, από 1,30 δισ. ευρώ το 2024.

Σύμφωνα με στοιχεία του 2024, το Ισραήλ είναι μακράν από τις χώρες με τις μεγαλύτερες δαπάνες για Έρευνα & Ανάπτυξη (R&D) στον κόσμο με τις συνολικές δαπάνες R&D στη χώρα να φτάνουν περίπου το 6,8% του ΑΕΠ, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία του ΟΟΣΑ.

Και η Ελλάδα είναι παράλληλα η χώρα που έδωσε στο Ισραήλ το μεγαλύτερο συμβόλαιο της Ιστορίας του με 3.5 δισεκατομμύρια ευρώ.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που κατατέθηκαν στον Προϋπολογισμό της Ελλάδας για το 2026, τα έσοδα από άμεσους φόρους υπολογίζονται σε 65.586.000.000, από αυτά περίπου το 5,34% θα πάει συστημένο στην χώρα της Μέσης Ανατολής.

Ακόμη και αν αποπληρωθεί σε 3 χρόνια που θα είναι επιχειρησιακό, ακόμη και αν το απλώσουμε σε 10 χρόνια, είναι μεγάλη δέσμευση σε μια μόνο χώρα και τεράστια δαπάνη. Τόσο τεράστια που μέχρι τώρα δεν την έχει κάνει κανείς άλλος.

Η Φιλανδία πριν 3 χρόνια είχε αγοράσει το ισραηλινό σύστημα αεράμυνας «Σφεντόνα του Δαβιδ» με 345 εκ δολάρια. Με τους Ρώσους απέναντι της.

Για την ακρίβεια, εμείς σπάσαμε το ρεκόρ της Γερμανίας.

Η μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης έδωσε στο Ισραήλ για την αγορά του συστήματος Arrow 3 το 2023, 3,5 δισ. δολάρια σύμφωνα με ρεπορτάζ. Η ελληνική αγορά σε δολάρια είναι 4 δις.

Επίσης όπως έχουν δηλώσει όλοι ανεξαιρέτως οι Καγκελάριοι, με τελευταίο τον Μέρτς πριν λίγους μήνες, η Γερμανία έχει αυτό που ονομάζει «ειδική σχέση με το Ισραήλ», ένα είδος ευθύνης που πηγάζει από τα εγκλήματα του ναζισμού.

Η πάμφτωχη πλην ιστορικά τίμια Ελλάς, μόλις πέρυσι αγόρασε 36 ισραηλινής κατασκευής συστήματα πυραυλικού πυροβολικού, έναντι περίπου 650 εκατ. ευρώ.

Τώρα το σηκώσαμε το μαγαζί με 3.5 δις, καθώς για πρώτη φορά μία χώρα εκτός Ισραήλ αγοράζει ταυτόχρονα και την «Σφεντόνα του Δαβίδ» + Barak MX + SPYDER και κρίμα που δεν έχουν και οι Ισραηλινοί και βαγόνια για τα τρένα που έρχονται κάθε 15 λεπτά και λεωφορεία που έρχονται κάθε μισή ώρα.

Και μια ερώτηση: Τα συστήματα Barak MX της IAI και Spyder της Rafael βασίζονται κυρίως σε αμιγώς ισραηλινή τεχνολογία, οπότε προχωράμε άμεσα. Η «Σφεντόνα του Δαβίδ» όμως αναπτύχθηκε από κοινού από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ.

Η συμφωνία των Φιλανδών το 2023 για την απόκτηση της «Σφεντόνας του Δαβίδ» απαιτούσε την έγκριση της κυβέρνησης των Ηνωμένων Πολιτειών, θα απαιτηθεί και από εμάς; Υπάρχει κάποιος περιορισμός ή κάποιοι όροι στην χρήση;

Γιατί το Ισραήλ μπορεί να κατασκευάζει την «Σφεντόνα» αλλά φαίνεται ότι δεν έχει πλήρη ελευθερία να το εξάγει χωρίς την αμερικανική συναίνεση.

«Το Ισραήλ εξασφαλίζει τη μεγαλύτερη συμφωνία πώλησης οπλικών συστημάτων στην ιστορία του, ύψους 4 δισ. δολαρίων, προς την Ελλάδα»

Ρεπορτάζ του διεθνούς ειδησεογραφικού και επιχειρηματικού Πρακτορείου IntelliNews με τον παραπάνω τίτλο αναφέρει:

«Το ΚΥΣΕΑ της Ελλάδας ενέκρινε την προμήθεια ισραηλινών συστημάτων αεράμυνας από τις Rafael και IAI, ύψους 3,5 δισ. ευρώ (4 δισ. δολάρια), στη μεγαλύτερη συμφωνία αμυντικών εξαγωγών στην ιστορία του Ισραήλ.

Η συμφωνία ξεπερνά το προηγούμενο ρεκόρ, δηλαδή την πώληση του συστήματος Arrow 3 στη Γερμανία το 2023, ύψους 3,5 δισ. δολαρίων.

Η Rafael Advanced Defense Systems φαίνεται να ακολουθεί φέτος μια σημαντική στρατηγική ανάπτυξης. Εκτός από την ολοκλήρωση της συμφωνίας-ρεκόρ, η εταιρεία φαίνεται επίσης να αυξάνει την παραγωγική της δυναμικότητα, σε μια προσπάθεια που δείχνει να αποσκοπεί στη διευκόλυνση περαιτέρω συμφωνιών αυτού του μεγέθους»

Και σημειώνει λίγο παρακάτω:

«Η σημαντικότερη προηγούμενη εξαγωγή του ήταν η πώληση στη Φινλανδία, ύψους 316 εκατ. ευρώ, τον Αύγουστο του 2023. Το Barak MX έχει πωληθεί ευρύτερα, με το Αζερμπαϊτζάν να το προμηθεύεται έναντι 1,2 δισ. δολαρίων τον Νοέμβριο του 2023. Το Spyder πωλήθηκε πρόσφατα στη Ρουμανία, σε συμφωνία που ξεπερνά τα 2 δισ. ευρώ».

Για το ίδιο θέμα η ισραηλινή οικονομική εφημερίδα Globes πανηγυρίζει και δικαίως.

Σε άρθρο της στις 23 Ιουλίου με τίτλο: «Η Ελλάδα εγκρίνει προμήθεια ισραηλινής αεράμυνας ύψους 4 δισ. δολαρίων» αναφέρει:

«Η συμφωνία για πολυεπίπεδα συστήματα αεράμυνας ξεπερνά την προηγούμενη συμφωνία-ρεκόρ του Ισραήλ, ύψους 3,5 δισ. δολαρίων, για την πώληση πυραύλων Arrow στη Γερμανία το 2023».

Τρεις ημέρες μετά η εφημερίδα επανέρχεται με δεύτερο άρθρο με τίτλο: «Η τεράστια ελληνική συμφωνία για την αεράμυνα έχει στρατηγική διάσταση»

«Οι ισραηλινές αμυντικές εξαγωγές προς την Ευρώπη καταρρίπτουν ρεκόρ, όμως η τελευταία συμφωνία με την Ελλάδα, ύψους 3,5 δισ. ευρώ, έχει επίσης στρατηγική διάσταση. Ενώ η συμφωνία για το «Arrow 3» με τη Γερμανία θεωρήθηκε πρωτίστως ως απάντηση στον πόλεμο στην Ουκρανία, η τελευταία προμήθεια της Ελλάδας αντανακλά την ανάπτυξη μιας περιφερειακής συμμαχίας κατά της Τουρκίας», αναφέρει η εφημερίδα.

Για να συνεχίσει λίγο παρακάτω:

«Η τουρκική πολιτική πλήττει έμμεσα και το Ισραήλ.

Περίπου πριν από έναν χρόνο, οι Έλληνες αποφάσισαν να αγνοήσουν τις απειλές της Άγκυρας και κήρυξαν κλειστή θαλάσσια ζώνη στα ανοικτά των νησιών Κάσου και Καρπάθου, προκειμένου να αρχίσει η πόντιση καλωδίου που θα συνδέσει το ισραηλινό ηλεκτρικό δίκτυο με την Ευρώπη.

Ένα ιταλικό πλοίο έχει ήδη φτάσει στην περιοχή ανάπτυξης, αλλά δεν είχε αρχίσει τις εργασίες, επειδή οι Τούρκοι είχαν απειλήσει ότι θα κόψουν τα καλώδια και η Ελλάδα έχει επιλέξει να αποφύγει μια μονομερή κίνηση, υπό τον φόβο μιας άμεσης στρατιωτικής αντιπαράθεσης».

Τα δημοσιεύματα που σχολιάζουν την πώληση του Αιώνα για το Ισραήλ είναι αρκετά, με πιο πρόσφατο αυτό της Κυριακής 30 Αυγούστου από το ενημερωμένο ουκρανικό MILITARNYI, το οποίο αναφέρει:

«Το Ισραήλ θα υπογράψει με την Ελλάδα τη μεγαλύτερη αμυντική συμφωνία στην ιστορία του.

Το Ισραήλ θα υπογράψει συμφωνία ύψους 3,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων με την Ελλάδα για την εξαγωγή συστημάτων αεράμυνας και αντιπυραυλικής άμυνας, με σκοπό την κατασκευή του συστήματος «Ασπίδα του Αχιλλέα».

Πρόκειται για τη μεγαλύτερη συμφωνία αμυντικών εξαγωγών στην ιστορία του Ισραήλ»

Τέλος υπάρχει το δημοσίευμα του Απρίλιου 2023 του αμερικάνικου Business Insider για την πρώτη διδάξασα (και οικονομικότερη) Φινλανδία.

«Η Φινλανδία, το νεότερο μέλος του ΝΑΤΟ, σχεδιάζει τώρα να γίνει η πρώτη χώρα που θα αποκτήσει ένα προηγμένο ισραηλινό σύστημα αεράμυνας».

Το υπουργείο Άμυνας της Φινλανδίας ανακοίνωσε την Τετάρτη ότι ενέκρινε την αγορά του συστήματος Σφεντόνα του Δαβίδ. Το υπουργείο ανέφερε ότι αναζητούσε ένα σύστημα που θα μπορούσε να φτάσει σε ελάχιστο ύψος 9 μιλίων (περίπου 14,5 χιλιομέτρων). Η Σφεντόνα του Δαβίδ έχει σχεδιαστεί για να αναχαιτίζει πυραύλους σε αποστάσεις μεταξύ 25 και 185 μιλίων (περίπου 40 έως 298 χιλιομέτρων).

Το σύστημα θα «επεκτείνει σημαντικά» την εμβέλεια της επίγειας αεράμυνας της Φινλανδίας, ανέφερε η ανακοίνωση.

Η ισραηλινή αμυντική εταιρεία Rafael Advanced Defense Systems θα παραδώσει το σύστημα, το οποίο αποκτήθηκε στο πλαίσιο συμφωνίας αξίας σχεδόν 345 εκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με την ανακοίνωση.

Ωστόσο, για την πώληση θα απαιτηθεί η έγκριση των Ηνωμένων Πολιτειών»

Πηγή: militaire.gr

Γεώργιος Κουτσούμης Αναλυτής Μέσης Ανατολής

Οι Σύροι μαχητές, η διεύρυνση της τουρκικής επιρροής και οι κίνδυνοι για την Ελλάδα

Η επαναλειτουργία της συριακής πρεσβείας στην Τρίπολη, έπειτα από δεκατέσσερα χρόνια, σηματοδοτεί την αποκατάσταση των σχέσεων Δαμασκού-Τρίπολης, αλλά ταυτόχρονα αναδεικνύει μια δύσκολη κληρονομιά των δύο εμφυλίων πολέμων: την παρουσία Σύρων μαχητών στη Λιβύη και τον ρόλο που εξακολουθούν να διαδραματίζουν στους εσωτερικούς συσχετισμούς ισχύος.

Ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών Ασάαντ αλ-Σαϊμπάνι εγκαινίασε την πρεσβεία και συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό Αμπντούλ Χαμίντ Ντμπέιμπα, με τις δύο πλευρές να συμφωνούν στην επανενεργοποίηση των θεσμικών και οικονομικών σχέσεων. Η Δαμασκός εξετάζει παράλληλα την επαναλειτουργία προξενείου στη Βεγγάζη, επιδιώκοντας διαύλους και με την ανατολική Λιβύη.

Η προσέγγιση αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω της παρουσίας Σύρων ενόπλων που μεταφέρθηκαν στη Λιβύη κατά τη διάρκεια του εμφυλίου. Η Τουρκία χρησιμοποίησε χιλιάδες μαχητές από φιλοτουρκικούς συριακούς σχηματισμούς μετά τη στρατιωτική συμφωνία με την κυβέρνηση της Τρίπολης το 2019, συμβάλλοντας αποφασιστικά στην ανακοπή της προέλασης των δυνάμεων του Χαλίφα Χάφταρ.

Η κατάπαυση του πυρός δεν οδήγησε, ωστόσο, στην πλήρη αποχώρησή τους. Η Ομάδα Εμπειρογνωμόνων του ΟΗΕ για τη Λιβύη καταγράφει ακόμη Σύρους μαχητές σε στρατόπεδα της Τρίπολης, στη Μισράτα και σε στρατηγικές εγκαταστάσεις άλλων περιοχών της χώρας. Ορισμένοι χρησιμοποιήθηκαν στις συγκρούσεις της Τρίπολης τον Μάιο του 2025, γεγονός που καταδεικνύει ότι παραμένουν διαθέσιμος «πολλαπλασιαστής ισχύος» για λιβυκές ένοπλες ομάδες.

Το τουρκικό δίκτυο

Το σημαντικότερο στοιχείο δεν είναι πλέον ο αριθμός των Σύρων μαχητών αλλά ο μηχανισμός μέσα στον οποίο λειτουργούν. Η Τουρκία έχει αναπτύξει στη Λιβύη ένα πολυεπίπεδο σύστημα επιρροής που συνδυάζει στρατιωτικούς συμβούλους, εκπαίδευση λιβυκών δυνάμεων, UAV, συστήματα αεράμυνας, στρατιωτικές υποδομές και σχέσεις με τοπικές ένοπλες ομάδες.

Στο πλαίσιο αυτό, οι Σύροι μαχητές προσφέρουν στην Άγκυρα ένα πρόσθετο εργαλείο προβολής ισχύος χωρίς την ανάγκη αντίστοιχης ανάπτυξης τακτικών τουρκικών δυνάμεων. Μελέτες για τους φιλοτουρκικούς συριακούς σχηματισμούς καταγράφουν μηχανισμούς στρατολόγησης, ελέγχου ασφαλείας και μεταφοράς μαχητών μέσω Τουρκίας προς ξένα θέατρα επιχειρήσεων. Ο χαρακτηρισμός τους ως «μακρύ χέρι» της Άγκυρας αποτελεί αναλυτική περιγραφή αυτού του μοντέλου και όχι επίσημο τουρκικό δόγμα.

Η εικόνα γίνεται σημαντικότερη μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ. Η νέα Δαμασκός διατηρεί στενή σχέση με την Άγκυρα, ενώ η Τουρκία επιχειρεί παράλληλα να διευρύνει τις επαφές της στη Λιβύη πέραν της κυβέρνησης Ντμπέιμπα.

Ιδιαίτερη σημασία έχουν οι αυξανόμενες επαφές της με το στρατόπεδο Χάφταρ. Η Άγκυρα, που το 2019 παρενέβη στρατιωτικά για να ανακόψει την επίθεσή του στην Τρίπολη, επιδιώκει πλέον συνεργασία και με την ανατολική Λιβύη, μεταξύ άλλων σε θέματα στρατιωτικής εκπαίδευσης και ασφάλειας.

Πρόκειται για ουσιαστική αλλαγή στρατηγικής: από την αποκλειστική στήριξη της Τρίπολης, η Τουρκία επιχειρεί να αποκτήσει πρόσβαση και στα δύο βασικά κέντρα εξουσίας. Εάν το επιτύχει, οποιαδήποτε μελλοντική πολιτική ενοποίηση της Λιβύης δεν θα συνεπάγεται κατ’ ανάγκη περιορισμό της τουρκικής παρουσίας, αλλά ενδεχομένως τη θεσμοποίησή της.

Ένα τόξο Συρίας–Λιβύης

Η εξέλιξη αποκτά περιφερειακή διάσταση επειδή η Λιβύη έχει μετατραπεί σε κόμβο μετακίνησης μαχητών, όπλων και παράνομων δικτύων μεταξύ Μεσογείου, Σαχέλ και Σουδάν. Ο ΟΗΕ έχει καταγράψει τη χρήση λιβυκού εδάφους και υποδομών για τη μεταφορά ξένων μαχητών προς άλλα μέτωπα.

Η αποκατάσταση των σχέσεων με τη Δαμασκό δημιουργεί θεωρητικά δυνατότητα επαναπατρισμού Σύρων μαχητών. Παραμένει, όμως, ανοικτό εάν η νέα συριακή κυβέρνηση θα επιδιώξει την πλήρη επιστροφή τους ή εάν μέρος αυτού του ανθρώπινου δυναμικού θα παραμείνει ενταγμένο στα δίκτυα ασφαλείας που διαμορφώθηκαν τα προηγούμενα χρόνια.

Η Τουρκία βρίσκεται στο κέντρο αυτής της εξίσωσης: διαθέτει ισχυρή επιρροή στη νέα Συρία, στρατιωτική παρουσία στη δυτική Λιβύη και αναπτυσσόμενους διαύλους με την ανατολική.
Διαμορφώνεται έτσι ένα γεωπολιτικό τόξο από τη Συρία έως τη βόρεια Αφρική, με την Άγκυρα να αποτελεί κοινό παρονομαστή.

Οι κίνδυνοι για την Ελλάδα

Για την Αθήνα, η εξέλιξη έχει τέσσερις άμεσες διαστάσεις.

Πρώτον, το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Η στρατιωτική επέμβαση της Τουρκίας στη Λιβύη συνδέθηκε εξαρχής με τη συμφωνία θαλάσσιας οριοθέτησης του 2019. Εάν η Άγκυρα αποκτήσει ισχυρότερους διαύλους και με την ανατολική Λιβύη, περιορίζεται η δυνατότητα της Αθήνας να αξιοποιεί τη Βεγγάζη ως πολιτικό αντίβαρο στην Τρίπολη για την αμφισβήτηση του μνημονίου.

Δεύτερον, η στρατιωτική παρουσία νότια της Κρήτης. Η μονιμοποίηση τουρκικών στρατιωτικών υποδομών και μηχανισμών εκπαίδευσης στη Λιβύη δημιουργεί μια σταθερή τουρκική παρουσία απέναντι από την Κρήτη, με σημασία για τις θαλάσσιες ζώνες, τις ενεργειακές έρευνες και την ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου.

Τρίτον, το μεταναστευτικό. Η διαδρομή Λιβύη-Κρήτη-Γαύδος έχει εξελιχθεί σε σημαντική πύλη προς την Ελλάδα. Δεν υπάρχουν στοιχεία ότι οι Σύροι μαχητές ελέγχουν συνολικά τις μεταναστευτικές ροές. Η συνύπαρξη, όμως, πολιτοφυλακών, δικτύων διακινητών και αδύναμων κρατικών μηχανισμών δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου η μετανάστευση μπορεί να μετατρέπεται ευκολότερα σε μέσο οικονομικής ή πολιτικής πίεσης.

Τέταρτον, η περιφερειακή ασφάλεια. Η διατήρηση ένοπλων σχηματισμών που μπορούν να μετακινούνται μεταξύ Συρίας, Λιβύης και άλλων συγκρούσεων δημιουργεί μια δεξαμενή παραστρατιωτικού ανθρώπινου δυναμικού στην άμεση νότια περιφέρεια της Ευρώπης.

Η επαναλειτουργία της συριακής πρεσβείας στην Τρίπολη αποτελεί θετικό βήμα θεσμικής εξομάλυνσης, αλλά δεν εξαλείφει την παραστρατιωτική κληρονομιά της προηγούμενης δεκαετίας. Το κρίσιμο ζήτημα είναι εάν οι Σύροι μαχητές θα επαναπατριστούν ή θα παραμείνουν μέρος ενός συστήματος ένοπλης επιρροής που έχει αποκτήσει μόνιμα χαρακτηριστικά.

Για την Ελλάδα, η μεγαλύτερη πρόκληση δεν είναι οι Σύροι μαχητές αυτοί καθαυτοί. Είναι η πιθανότητα η Τουρκία να μετατρέψει τη στρατιωτική παρέμβαση του 2019 σε μόνιμη πολιτικοστρατιωτική παρουσία σε ολόκληρη τη Λιβύη, διατηρώντας ταυτόχρονα καθοριστική επιρροή στη νέα Συρία. Σε ένα τέτοιο σενάριο, το τουρκολιβυκό μνημόνιο παύει να αποτελεί μεμονωμένη ελληνοτουρκική διαφορά και εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική πραγματικότητα.

Πηγή: anixneuseis.gr

Εβδομαδιαία Έκθεση (24-31 Αυγούστου 2026)

Από τη ρητορική αντιπαράθεση στον «πόλεμο των υποδομών» και τη νέα γεωγραφία επιρροής στην Ανατολική Μεσόγειο

Η εβδομάδα 24–31 Αυγούστου 2026 αποτύπωσε μια δομική μετάβαση στην αρχιτεκτονική ασφαλείας της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής. Δεν διανύουμε πλέον μια περίοδο απλών ρητορικών εξάρσεων ή περιστασιακών διπλωματικών τριβών. Αντίθετα, παρατηρείται η συστηματική μετάβαση της τουρκικής περιφερειακής στρατηγικής από το επίπεδο των αναθεωρητικών διακηρύξεων στο επίπεδο της «επιβολής τετελεσμένων μέσω υποδομών και σκιώδους δικαιοδοσίας». Η τάση αυτή εκδηλώνεται ταυτόχρονα σε πολλαπλά μέτωπα: στη Συρία, την Κύπρο, το Αιγαίο και τις ενεργειακές ροές της Μέσης Ανατολής.

Το πλέον επικίνδυνο επιχειρησιακό μέτωπο εντοπίζεται στη σύγκρουση συμφερόντων Τουρκίας–Ισραήλ στο συριακό έδαφος μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ. Τα ισραηλινά αεροπορικά πλήγματα σε συριακές αεροπορικές βάσεις (όπως το Αμπού αλ-Ντουχούρ κοντά στα τουρκικά σύνορα) και τη νότια Συρία αποσκοπούν στην προληπτική αποτροπή μιας μόνιμης τουρκικής στρατιωτικής. Η επιχειρησιακή τριβή συνοδεύεται από έναν πρωτοφανή νομικό και διπλωματικό πόλεμο, με την Άγκυρα να ζητά την έκδοση «ερυθράς αγγελίας» (Red Notice) από την Interpol κατά της ισραηλινής ηγεσίας και το Τελ Αβίβ να χαρακτηρίζει την Τουρκία «νέο Ιράν».

Παράλληλα, στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο, η Άγκυρα επιχειρεί να εμπράγματώσει τις διεκδικήσεις της μέσω της εργαλειοποίησης των «θαλάσσιων πάρκων» (δημιουργώντας μια «σκιώδη ΑΟΖ») και της δρομολόγησης υποθαλάσσιου αγωγού φυσικού αερίου προς τα Κατεχόμενα της Κύπρου. Πρόκειται για μια μεθοδευμένη προσπάθεια φυσικής και διοικητικής ενσωμάτωσης των κατεχομένων υποδομών στον τουρκικό κορμό, την ώρα που οι αεροπορικές παραβιάσεις στο FIR Λευκωσίας από UAV εγκυμονούν σοβαρούς κινδύνους για την ασφάλεια των πολιτικών πτήσεων.

Στο γεωοικονομικό πεδίο, η Τουρκία επιδεικνύει αξιοσημείωτη κινητικότητα: την ώρα που η Κεντρική Τράπεζα της χώρας εξορθολογίζει τη χρηματοδότηση του εγχώριου τραπεζικού συστήματος για να προστατεύσει την οικονομία της από τις παρενέργειες του πολέμου με το Ιράν, η Άγκυρα αρνείται να ευθυγραμμιστεί με τις αμερικανικές απειλές για δευτερογενείς κυρώσεις, διατηρώντας τις ενεργειακές εισαγωγές από την Τεχεράνη. 

Το κεντρικό συμπέρασμα της εβδομάδας: Η περιφερειακή ισχύς δεν μετριέται πλέον μόνο με την άμεση στρατιωτική προβολή, αλλά με την ικανότητα των δρώντων να ελέγχουν κρίσιμες υποδομές, να επιβάλλουν λειτουργική κανονικότητα σε αμφισβητούμενους χώρους και να διαχειρίζονται πολυεπίπεδες οικονομικές εξαρτήσεις.

1. Τι συνέβη

Το Ισραήλ πραγματοποίησε νέες αεροπορικές επιδρομές στη Συρία (στο χωριό Μπέιτ Τζιν στα νότια και νωρίτερα στην αεροπορική βάση Αμπού αλ-Ντουχούρ, 70 χλμ. από τα τουρκικά σύνορα). Η ισραηλινή ηγεσία δικαιολόγησε τα πλήγματα επικαλούμενη πληροφορίες των μυστικών υπηρεσιών για επικείμενη ανάπτυξη τουρκικών στρατευμάτων και drone στη βάση. Σε απάντηση, το τουρκικό Υπουργείο Δικαιοσύνης ζήτησε από την Interpol την έκδοση «ερυθράς αγγελίας» (Red Notice) για τη διεθνή σύλληψη του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου για την υπόθεση του «Στολίσκου της Γάζας». Η εξέλιξη πυροδότησε οξύτατους χαρακτηρισμούς, με το Τελ Αβίβ να αποκαλεί τον Ερντογάν «αντισημίτη δικτάτορα που κατέχει τη μισή Κύπρο» και την Άγκυρα να καταγγέλλει το Ισραήλ για εγκλήματα πολέμου. Παράλληλα, ο Αμερικανός πρέσβης στην Τουρκία, Τομ Μπάρακ, επέκρινε τα ισραηλινά πλήγματα ως «περιττή κλιμάκωση» και εκλογικό ελιγμό, προκαλώντας την έντονη αντίδραση του Ισραηλινού Υπουργού Άμυνας, Ισραέλ Κατς.

2. Γιατί έχει σημασία

Η μετά-Άσαντ Συρία μετατρέπεται σε πεδίο παιγνίου μηδενικού αθροίσματος μεταξύ Άγκυρας και Τελ Αβίβ. Το Ισραήλ βλέπει την τουρκική στρατιωτική διεύρυνση στα βόρεια και κεντρική Συρία ως μια νέα υπαρξιακή απειλή —ένα «νέο Ιράν» στα σύνορά του, όπως δήλωσε χαρακτηριστικά ο Ναφτάλι Μπένετ. Για την Τουρκία, η Συρία αποτελεί ζωτικό χώρο της αμυντικής της περιμέτρου. Η αεροπορική δράση του Ισραήλ αμφισβητεί ευθέως την τουρκική σφαίρα επιρροής.

3. Ποιος αποκτά πλεονέκτημα

Το Ισραήλ διατηρεί το τακτικό αεροπορικό πλεονέκτημα, αποτρέποντας προς το παρόν τη σταθερή εγκατάσταση τουρκικών αεροπορικών υποδομών στη κεντρική Συρία. Ωστόσο, η Τουρκία αποκτά πολιτικό και διπλωματικό κεφάλαιο στον αραβικό και ισλαμικό κόσμο, ηγούμενη της νομικής και διπλωματικής εκστρατείας απομόνωσης του Νετανιάχου.

4. Ποιος περιορίζεται

Η Ουάσιγκτον σε δύσκολη θέση εξισορρόπησης: Η δημόσια διαφωνία μεταξύ του Αμερικανού πρέσβη στην Άγκυρα και του ισραηλινού Υπουργείου Άμυνας αποκαλύπτει τα όρια της αμερικανικής επιρροής και την αδυναμία της να συντονίσει δύο βασικούς αμυντικούς της εταίρους στην περιοχή.

5. Βαθύτερη τάση

Παρατηρούμε τη μετάβαση από τον πόλεμο δι’ αντιπροσώπων (proxy warfare) στη μετωπική κρατική αντιπαράθεση για τον έλεγχο υποδομών και εναέριου χώρου στη Λεβαντίνη. Το Ισραήλ δεν αποδέχεται κανένα κενό ισχύος στη Συρία που θα μπορούσε να καταληφθεί από μια περιφερειακή δύναμη με αναθεωρητική ατζέντα.

1. Τι συνέβη

Η Τουρκία ανακοίνωσε τη δημιουργία δύο «θαλάσσιων πάρκων» στο Αιγαίο (μεταξύ Σαμοθράκης-Λήμνου και στην περιοχή Καστελόριζου), ενώ παράλληλα προωθεί την κατασκευή υποθαλάσσιου αγωγού φυσικού αερίου που θα συνδέει την Τουρκία με τα Κατεχόμενα της Κύπρου εντός διετίας. Αυτό αποτελεί το πρώτο βήμα για την μελλοντική σύνδεση των κοιτασμάτων ΦΑ της Κύπρου —ενδεχομένως και του Ισραήλ— διαμέσου της Κύπρου όπως προβλέπει ο χάρτης Μπάιντεν ο οποίος συνεχίζει να υλοποιείται βήμα-βήμα (περισσότερα ΕΔΩ και ΕΔΩ). Η Λευκωσία κατήγγειλε στον ΟΗΕ την παραβίαση της κυριαρχίας της και την προσπάθεια δημιουργίας τετελεσμένων, ενώ η Αθήνα, δια του Υπουργού Εξωτερικών υπογράμμισε ότι πρόκειται για παράνομες ενέργειες που αποσκοπούν στη συγκρότηση μιας «σκιώδους ΑΟΖ». Παράλληλα, εγείρονται σοβαρά ζητήματα αεροπορικής ασφάλειας στο FIR Λευκωσίας λόγω της αυθαίρετης δραστηριότητας τουρκικών στρατιωτικών αεροσκαφών και drones που συνδέονται με το παράνομο αεροδρόμιο Τύμπου.

2. Γιατί έχει σημασία

Η Άγκυρα εφαρμόζει μια στρατηγική «διοικητικού και φυσικού εγκλωβισμού». Με τα θαλάσσια πάρκα δεν αποκτά νομικό τίτλο κυριαρχίας, αλλά επιχειρεί να εξοικειώσει τη διεθνή ναυσιπλοΐα με την ιδέα ότι η Τουρκία ασκεί δικαιοδοσία στις περιοχές αυτές. Στην Κύπρο, ο αγωγός φυσικού αερίου —σε συνέχεια του αγωγού νερού— μετατρέπει την ενεργειακή εξάρτηση των Κατεχομένων από την Τουρκία σε μόνιμη δομική ενοποίηση, καθιστώντας την όποια μελλοντική λύση του Κυπριακού εξαιρετικά περίπλοκη αν όχι αδύνατη. 

3. Ποιος αποκτά πλεονέκτημα

Η Τουρκία εμπεδώνει τετελεσμένα επί του πεδίου (on the ground / at sea), υποχρεώνοντας τους τρίτους (πλοία, αεροπορικές εταιρείες) να προσαρμόζουν τη συμπεριφορά τους για λόγους αποφυγής ταλαιπωρίας ή κινδύνου.

4. Ποιος περιορίζεται

Η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία βρίσκονται αντιμέτωπες με το δίλημμα μεταξύ μιας παθητικής διαχείρισης που νομιμοποιεί την τουρκική επεκτατικότητα και μιας δυναμικής απάντησης που ενέχει κινδύνους κλιμάκωσης.

5. Βαθύτερη τάση

Η γεωπολιτική στην Ανατολική Μεσόγειο μετατοπίζεται από τις νομικές διεκδικήσεις οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών προς την «τεχνοκρατική και περιβαλλοντική εργαλειοποίηση» των θαλάσσιων και εναέριων διαδρόμων.

Η οικονομική διάσταση της τουρκικής στρατηγικής αποκαλύπτει έναν στυγνό ρεαλισμό. Η εβδομάδα χαρακτήρισε τρεις κρίσιμες γεωοικονομικές εξελίξεις:

Νομισματικός Εξορθολογισμός στην Κωνσταντινούπολη: Η Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας επανέφερε τις εβδομαδιαίες δημοπρασίες repos με το επιτόκιο πολιτικής του 37%, ανατρέποντας την ακριβότερη χρηματοδότηση (40%) που είχε επιβληθεί μετά την κλιμάκωση του πολέμου με το Ιράν. Η απόφαση αυτή προκάλεσε ράλι στις τραπεζικές μετοχές (BIST Bank index έως +4,1%) και πτώση των αποδόσεων των ομολόγων, δείχνοντας ότι η Άγκυρα προτάσσει την ανακούφιση του εγχώριου τραπεζικού τομέα και τη διατήρηση της πιστωτικής επέκτασης παρά τις περιφερειακές αναταράξεις.

Αντοχή στις Αμερικανικές Κυρώσεις για το Ιρανικό Αέριο: Ενώ ο Ντόναλντ Τραμπ απειλεί με οικονομικό πόλεμο «χωρίς προηγούμενο» τους εμπορικούς εταίρους του Ιράν, η Τουρκία ξεκαθαρίζει ότι δεν προτίθεται να περιορίσει τις συναλλαγές της. Με τον όγκο του διμερούς εμπορίου στα 5–6 δις δολάρια και το Ιράν να καλύπτει το 13% των εισαγωγών φυσικού αερίου της Τουρκίας, η Άγκυρα διαφοροποιείται από δρώντες όπως τα ΗΑΕ (που ανέστειλαν τις χρηματοοικονομικές συναλλαγές). Εκμεταλλεύεται τη γεωγραφική της θέση και τον ρόλο της ως αμυντικού πυλώνα του ΝΑΤΟ για να καταστεί απαραίτητος ενεργειακός κόμβος, απρόσβλητος από αμερικανικές δευτερογενείς κυρώσεις.

Η Μικρο-οικονομία του Αιγαίου ως Αντίβαρο: Την ίδια ώρα που η υψηλή διπλωματία βρίσκεται σε αδιέξοδο, η οικονομική αλληλεξάρτηση στο Αιγαίο ανθεί. Περισσότεροι από 260.000 Τούρκοι τουρίστες επισκέφθηκαν τη Λέσβο, τη Χίο και τη Σάμο έως τις 20 Αυγούστου μέσω του μέτρου της ταχείας βίζας (visa express), ενώ νέοι προορισμοί όπως η Πάτμος και η Λήμνος εντάσσονται δυναμικά στο δίκτυο. Αυτή η «διπλή ταχύτητα» (σκληρή στρατιωτική αντιπαράθεση στην κορυφή, πυκνή τουριστική/οικονομική αλληλεπίδραση στη βάση) αποτελεί το οξύμωρο γνώρισμα των ελληνοτουρκικών το οποίο εργαλειοποιείται από ισχυρούς οικονομικούς παράγοντες της Τουρκίας και της ελληνικής πολικής ελίτ.

Το υποσύστημα της Ανατολικής Μεσογείου διέρχεται μια φάση έντονης ανακατάταξης, όπου η παραδοσιακή διπλωματία υποχωρεί μπροστά στην επιβολή τετελεσμένων επί του πεδίου. Η μετάβαση από τον πόλεμο δι’ αντιπροσώπων στη μετωπική κρατική αντιπαράθεση —όπως αποτυπώνεται στη σύγκρουση Τουρκίας–Ισραήλ στη Συρία— επανακαθορίζει τις ισορροπίες ισχύος. Ταυτόχρονα, η εργαλειοποίηση των υποδομών (ενεργειακοί αγωγοί, θαλάσσια πάρκα, έλεγχος εναέριου χώρου) αναδεικνύεται σε κύριο μοχλό άσκησης αναθεωρητικής πολιτικής.

Ενεργειακή Ασφάλεια και Εξάρτηση: Η Ευρώπη παραμένει ευάλωτη στις ενεργειακές αναταράξεις. Η άρνηση της Τουρκίας να ευθυγραμμιστεί με τις κυρώσεις κατά του Ιράν και η ενοποίηση των Κατεχομένων με το τουρκικό δίκτυο αερίου δημιουργούν τετελεσμένα που προσπερνούν τους σχεδιασμούς των Βρυξελλών.

Ασφάλεια Μεταφορών και Αεροπλοΐας: Η τουρκική δραστηριότητα στο FIR Λευκωσίας και οι επικίνδυνοι ελιγμοί στρατιωτικών αεροσκαφών συνιστούν ευθεία απειλή για τις ευρωπαϊκές αερομεταφορές, αναδεικνύοντας την ανάγκη ουσιαστικής παρέμβασης της ΕΕ.

Γεωπολιτική Ανηλικίωση: Η Ευρωπαϊκή Ένωση καλείται να αντιληφθεί ότι η ανατολική της πτέρυγα καθορίζεται πλέον από την προβολή ισχύος και τον έλεγχο κρίσιμων υποδομών.

Η Στρατηγική της «Σκιώδους ΑΟΖ»: Η τουρκική πρωτοβουλία για τα θαλάσσια πάρκα σε Σαμοθράκη-Λήμνο και Καστελόριζο αποτελεί προέκταση της «Γαλάζιας Πατρίδας» με διοικητικά μέσα. Η Αθήνα απαντά ορθώς με την ενίσχυση της αποτροπής (Rafale, Belharra κα) και την επέκταση διεθνών συμμαχιών, αλλά απαιτείται ενεργή διπλωματία για να αποτραπεί η παγίωση μιας νόθας δικαιοδοσίας.

Το Κυπριακό ως Πυλώνας Ασφαλείας: Η τουρκική πίεση στην Κύπρο (αγωγός αερίου, στρατιωτικοποίηση) επηρεάζει άμεσα τον ελληνικό αμυντικό σχεδιασμό. Η ολοκλήρωση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου καθίσταται κομβική για την ενεργειακή ασφάλεια (περισσότερα και ΕΔΩ).

Η κυριότερη μεταβολή εστιάζεται στην αντιπαράθεση Τουρκίας–Ισραήλ για τη μετα-Άσαντ Συρία και στις παράλληλες τουρκικές κινήσεις υποδομών σε Κύπρο και Αιγαίο.

Δείκτες προς παρακολούθηση:

Νέα ισραηλινά πλήγματα στη Συρία: Πιθανή εγκατάσταση τουρκικών συστημάτων ή βάσεων drone μπορεί να πυροδοτήσει άμεση κρίση.

Αμερικανικές πιέσεις για το ιρανικό αέριο: Τα όρια της αμερικανικής ανοχής απέναντι στην ενεργειακή εξάρτηση της Άγκυρας από την Τεχεράνη.

Εξέλιξη του αγωγού Τουρκίας–Κατεχομένων: Η στάση ΕΕ και ΟΗΕ απέναντι στην ντε φάκτο ενοποίηση.

Σε ένα περιβάλλον όπου η ισχύς επιβάλλεται με αγωγούς, βάσεις και διοικητικά τετελεσμένα —γράφε καταχρηστική οικειοποίηση δικαιοδοσιών—, η ειρήνη διατηρείται μόνο με ενεργητική αποτροπή και έμπρακτη κατοχύρωση των κυριαρχικών δικαιωμάτων και της κυριαρχίας.

Φανούλα Αργυρού

Τεκμηριωμένα: Callaghan ο «καβαλάρης» και Kissinger το «άλογο», όχι αντίστροφα

ΜΕΡΟΣ Ζ΄

14 Αυγούστου – Η ελληνική Κυβέρνηση, που ανησυχούσε για κατάρρευση της Εθνικής Φρουράς, ζήτησε από τη βρετανική κυβέρνηση αεροπορική κάλυψη για αποστολή Ελληνικής Μεραρχίας 10.000 ανδρών, που ήδη είχαν συγκεντρωθεί στην Κρήτη για αναχώρηση. Ο Γεώργιος Μαύρος το είχε αναφέρει και στη Γενεύη στον James Callaghan.

Η δράση θα ήταν σύμφωνα με τις υποχρεώσεις της Ελλάδας βάσει της Συνθήκης Εγγυήσεως, όμως δεν ήταν σύμφωνα με τη συνεννόηση Ετζεβίτ/Βρετανών, 17.7.1974! Η απάντηση στον Κ. Καραμανλή στάλθηκε στις 16.8.1974.

Ενδιαφέρουσα παράμετρος, στην οποία βάσισε ο ΕΝΟΧΟΣ και αιματηρός Κάλαχαν την άρνησή των, βρέθηκε σε αμερικανικό έγγραφο. Και εδώ φαίνεται και η αξία μελέτης των αμερικανικών εγγράφων σε συνδυασμό με τα αντίστοιχα βρετανικά. Τηλεφωνική συνομιλία Callaghan/Kissinger, 15 Αυγούστου:

Callaghan: «Στο θέμα… όσον αφορά την ιστορία με τον Μαύρο ήταν… για τη Μεραρχία… αεροπορική κάλυψη για τη Μεραρχία του –λυπάμαι που δεν εξηγηθήκαμε σωστά με τον Arthur Hartman και δεν προσεγγίστηκες… μόνο εμείς».

Kissinger: «Ακριβώς!».

Callaghan: «Επομένως εκείνο που έκανα ήταν να του στείλω πίσω ένα μήνυμα, λέγοντάς του ότι δεν μπορεί να γίνει για διάφορους λόγους, τους οποίους απαρίθμησα. Ένας ενδιαφέρων λόγος ήταν όταν είδα τον Μακάριο σήμερα το πρωί και τον ρώτησα για τη γνώμη του αν μας ζητούσαν να κάνουμε κάτι τέτοιο, και μου είπε ‘‘όμως τι θα κάνουν τα στρατεύματα όταν φθάσουν εκεί;’’. Οπόταν ήμουν στη θέση να δώσω οδηγίες στον πρέσβη μας ότι ο Μακάριος δεν βλέπει τον λόγο για κάτι τέτοιο. Έτσι νομίζω μπορούμε να θεωρήσουμε το θέμα νεκρό».

(So what I have done is to send back a message to him saying that it can’t be done for a variety of reasons which I have outlined. One of the interesting ones is that when I saw Makarios this morning I asked him what would be his view if we were asked to do such a thing and he said but what would the troops do if they got there. So I have been able to give our Ambassador instructions that Makarios sees no purpose in doing this. So I think we can regard that one as dead).

Kissinger: «Σωστά…».

(Πηγή: Unclassified US Department of State review authority: Robert H. Miller date/case ID: 01 Jun 2006 200102979) (Τα έντονα γράμματα της συγγραφέως.)

Callaghan ο «καβαλάρης» και Kissinger το «άλογο», όχι αντίστροφα

«…Όταν η Τουρκία εισέβαλε στην Κυπριακή Δημοκρατία σε δύο φάσεις το 1974, το Ηνωμένο Βασίλειο διακριτικά έπεισε τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής να δεχθούν τόσο τη δημιουργία μιας επεκταμένης ντε φάκτο τουρκικής «ζώνης» όσο και μιας «μεγάλης ανταλλαγής πληθυσμού» ως τα απαραίτητα συστατικά για τη συγκρότηση μιας «ομόσπονδης δημοκρατίας» (‘‘federal republic’’).

Για να τονιστούν αυτές οι κρίσιμες ιστορικές πραγματικότητες, πρέπει να γίνει αναφορά στο αποδεσμευμένο βρετανικό έγγραφο ‘‘Record’’ σχετικά με μία ιδιαίτερα σημαντική τηλεφωνική συνομιλία που έγινε στις 2.45 μ.μ. (ώρα Λονδίνου), στις 14 Αυγούστου 1974. Οι συμμετέχοντες ήταν ο Βρετανός τότε Υπουργός Εξωτερικών, James Callaghan, και ο Αμερικανός τότε Υπουργός Εξωτερικών, Δρ Henry Kissinger. Η συνομιλία διεξήχθη καθώς η δεύτερη φάση της τουρκικής εισβολής βρισκόταν σε πλήρη εξέλιξη μαζί με τον ξεριζωμό, τις θηριωδίες και άλλα εγκλήματα που εκτελούνταν μέσα σε ένα κλίμα τρομοκρατίας και εξαναγκασμού με στόχο τη δημιουργία μιας μεγάλης ντε φάκτο τουρκικής «ζώνης» εν μέσω ενός εθνικού και θρησκευτικού ξεκαθαρίσματος. Σε αυτό το αιματηρό περιβάλλον, τι αξιολόγησαν και τι συμφώνησαν στο τηλέφωνο αυτοί οι δύο γίγαντες της παγκόσμιας πολιτικής σκηνής;

Υπουργός Εξωτερικών (Callaghan): «Henry, αν μπορώ να συνοψίσω την κατάσταση με δύο λόγια, νομίζω έχει ως εξής: Οι Τούρκοι έχουν καλή υπόθεση. Κατά τη γνώμη μου αυτό τώρα μπορεί να λυθεί μόνο με τη δημιουργία μιας (ντε φάκτο τουρκικής) ζώνης. Μιας ζώνης στην οποία θα έχουν αυτονομία σε μια ομόσπονδη δημοκρατία. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με διαπραγμάτευση, όμως, με τη σημερινή κατάσταση, κανένας δεν μπορεί να καταφέρει οτιδήποτε με κάτι τέτοιο. Έτσι έχουμε μια στρατιωτική λύση προς το παρόν, στην οποία θα αστυνομεύουν το δικό τους (ντε φάκτο) σύνορο. Θα έχουμε μια μεγάλη (ντε φάκτο) ανταλλαγή πληθυσμού με τους Έλληνες να φεύγουν και μετά απλώς θα αφήσουμε τη διπλωματία ν’ αναλάβει μέχρι να δούμε την ευκαιρία γι’ ακόμα μια φορά, αν μπορούμε να βρούμε μια ειρηνική λύση στη νήσο. Τώρα όσον αφορά την Ελλάδα και την Τουρκία, είναι η Ελλάδα που θα χρειαστεί μασάζ γιατί οι Τούρκοι είναι πολύ σοβινιστές, μάλιστα πολύ κοντά στον Χίτλερ κατ’ εμένα [‘‘too close to Hitler for my liking’’]. Εντάξει;».

Δρ Kissinger: «Συμφωνώ απόλυτα μαζί σου, Jim. Και η τραγωδία είναι ότι θα μπορούσε να διευθετηθεί το θέμα μέσω διπλωματίας…».

(Πηγή: Βρετανικό Αρχείο, άρθρο καθηγητή Δρος Κλέαρχου Α. Κυριακίδη, «Οι Συνήγοροι του Τουρκικού Δόγματος της Διαίρεσης: Οι Βρετανοί και οι Πέντε Πυλώνες της Διχοτόμησης». Δημοσιεύθηκε στις 28 Απριλίου 2017 στην ιστοσελίδα www.agora-dialogue.com και βιβλίο γράφουσας «Διζωνική vs Δημοκρατία 1955-2019»).

Στις 16 Αυγούστου o Callaghan επανέλαβε τα όσα είπε στον Kissinger και στις «Οδηγίες για χρήση» προς τις διπλωματικές του αποστολές:

«...Στη Γενεύη ΙΙ οι Τούρκοι ήγειραν δύο σημαντικά θέματα:

1) Γεωγραφικό διαχωρισμό των δύο κοινοτήτων (είτε σε δύο ζώνες είτε σε διάφορα καντόνια).

2) Απαίτησαν όπως η τουρκική ζώνη καλύπτει το 34% της νήσου.

»Δεύτερη τουρκική εισβολή – Ο στόχος της Τουρκίας φαίνεται να περιορίζεται στην κατάληψη του ενός τρίτου (1/3) της νήσου, μιας γραμμής διαμέσου Λεύκας/Λευκωσίας/Αμμοχώστου... Και να ξαναρχίσει διαπραγματεύσεις σύντομα...

»Παρόλο που καταδικάζουμε τις τουρκικές μεθόδους, θεωρούμε ότι οι Τουρκοκύπριοι έχουν υπόθεση, δοσμένης της μεταχείρισης που υπέστησαν στο παρελθόν. Οι Ελληνοκύπριοι ίσως τώρα να είναι περισσότερο διατεθειμένοι να δεχθούν γεωγραφικό διαχωρισμό, ειδικά λόγω του μεγάλου αριθμού προσφύγων από αμφότερες τις πλευρές. Όμως είναι δύσκολο να δεχθούν να υπογράψουν το 34 τοις εκατόν της νήσου στο 18 τοις εκατόν του πληθυσμού, και ίσως να πάρει χρόνο προτού δικαιολογήσουν την επιστροφή τους στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων… Η δράση περιορίζεται στον διπλωματικό τομέα.

»Βρετανική θέση – Έτοιμοι (Βρετανοί) να ξαναρχίσουν διαπραγματεύσεις, όμως όχι προτού σταματήσουν οι τουρκικές δυνάμεις».

16 Αυγούστου – Την ίδια μέρα που στο Φόρεϊν Όφις αποφάσισαν ως ‘‘λύση’’ τη βρετανο-τουρκική Δικοινοτική, Διζωνική Ομοσπονδία και επέλεξαν τον Γλ. Κληρίδη ως τον άνθρωπό τους για την προώθησή της…

Όπως έγραψε ο καθηγητής Άντερσον (βλέπε Μέρος Ε΄, «Σημερινή», 23.8.2026) ήταν μια συνεννόηση Τουρκίας/Βρετανίας, σοσιαλο-δημοκρατικής αλληλεγγύης! Αριστεροί ξένοι και δικοί μας (εφόσον και η Μόσχα έδωσε το ίδιο πράσινο φως στον Ετζεβίτ) έκτοτε σοφίστηκαν να φορτώνουν όλες τις ευθύνες στο ΝΑΤΟ και τον Δρα Henry Kissinger. Εφόσον τα ΠΡΩΤΟΓΕΝΗ βρετανικά έγγραφα για το 1974, με την αδιαμφισβήτητη αλήθεια για την ΕΝΟΧΗ των Βρετανών Εργατικών/Σοσιαλιστών, αποδεσμεύθηκαν το 2004. Αντί αυτών, όμως, ακόμα επιμένουν στο παραπλανητικό αφήγημα, σε σημείο που τόλμησαν να χρησιμοποιήσουν πλαστά κουρελόχαρτα γι’ αυτόν τους τον στόχο και όχι μόνο…

Η αρνητική απάντηση προς Κ. Καραμανλή.

Στο επόμενο: Τι είπε ο Κίσινγκερ στους Βρετανούς 19.7.1974.

*Ερευνήτρια/δημοσιογράφος simerini.sigmalive.com

Αλλά και συμμαχικής – Δεν θα μας πούν οι Τούρκοι που θα κατασκευάσουμε βάση drones όταν αυτοί κάνουν υπερπτήσεις πάνω από τα νησιά μας με UAV

Ούτε πως θα οχυρώσουμε τα νησιά μας όταν μιλούν για «σπαθιά που δροσίζουν το Αιγαίο» – Δικαίωμά μας – Η πρέσβυς των ΗΠΑ του Τράμπ να πάρει θέση, αντί να την γνωρίζουμε για την κοσμική της ζωή – Και εσωτερικό unfair; «Απόβαση» χαρακτηρίζει το Μαξίμου την επίσκεψη 50 υπουργών στον Βορρά! Εχθρικό έδαφος η Μακεδονία;

Οι παραβιάσεις του εθνικού εναερίου χώρου φθάνουν επί καθημερινής βάσεως διψήφιο αριθμό. Το γεγονός ότι διαπράττονται από μη επανδρωμένα αεροχήματα δεν αλλάζει την ουσία. Η παραβίασις είναι παραβίασις. Είναι προφανές άλλως τε ότι για τους Τούρκους τα drones είναι εξ ίσου σημαντικά με τα μαχητικά τους αεροσκάφη. Και τούτο γίνεται ξεκάθαρο όταν θέλουν να παρέμβουν στο που θα αναπτύξουμε επιχειρησιακά τα δικά μας μη επανδρωμένα συστήματα. Πράγματι, εξανέστησαν οι Τούρκοι από την προοπτική να εγκατασταθεί ελληνική βάσις drones στην Ρόδο. Τούτο σημαίνει ότι η απόφασις αυτή είναι ορθή.

Είναι απόρροια εθνικής ευθύνης. Δεν είναι σκόπιμο να υπεισέλθουμε στις λεπτομέρειες του σχεδιασμού αμύνης του Αρχιπελάγους, μέρος του οποίου είναι η ανάπτυξις βάσεων drones. Πρέπει όμως να βάλουμε τα πράγματα στην θέση τους. Η Τουρκία είναι ο διεθνής ταραξίας. Παλαιότερα με μαχητικά, τώρα με drones παραβιάζει τον εναέριο χώρο του Αιγαίου, θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια της αεροπλοίας με παραβάσεις του FIR Αθηνών, ενώ αναπτύσσει δυνάμεις (Στρατιά του Αιγαίου) που προφανή στόχο έχουν τα νησιά μας. Δεν δικαιούται λοιπόν να μας υποδείξει που θα εγκαταστήσουμε βάσεις για την άμυνά τους.

Ούτε βεβαίως δικαιούνται να θριαμβολογούν από αποφάσεις μετεγκαταστάσεως των πυραύλων Patriot από την Κάρπαθο στην Κρήτη. Όταν η απειλή προέρχεται από το Ιράν και ο στόχος μπορεί να είναι το Ιντσιρλίκ, και αυτούς προστατεύαμε με την πυροβολαρχία της Καρπάθου. Ως μη οφείλαμε βεβαίως, αλλά αυτό δεν είναι της παρούσης.

Για την Ιστορία, σημειώνουμε ότι το τουρκικό Υπουργείο Αμύνης ανεφέρθη στην υπόθεση των drones, με τον εκπρόσωπό του να υποστηρίζει ότι «μια τέτοια κίνησις θα μπορούσε να βλάψει την ειρήνη και την σταθερότητα στο Αιγαίο, καθώς και τις σχέσεις καλής γειτονίας μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας», ενώ επανέφερε την θέση της Τουρκίας περί «αποστρατιωτικοποιημένου καθεστώτος» της Ρόδου.

Μας λέγει δηλαδή ο Τούρκος εκπρόσωπος ότι μια ελληνική βάσις θέτει σε κίνδυνο την σταθερότητα, ενώ οι καθημερινές παραβιάσεις όχι. Και υποστηρίζει τα περί αποστρατιωτικοποιήσεως για να μπορούν τα τουρκικά UAV να «αλωνίζουν» ανενόχλητα στους ουρανούς μας.

Και δεν έλλειψαν και οι απειλές. Ο εκπρόσωπος του τουρκικού Υπουργείου Αμύνης υπεστήριξε ότι η Άγκυρα «θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και να προστατεύει αποφασιστικά τα δικαιώματα και τα συμφέροντά της, που απορρέουν από διεθνείς συνθήκες, και να λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα αναλόγως». [iEpikaira: Η τουρκική προκλητικότητα δεν είναι ούτε σπασμωδική ούτε περιστασιακή. Πρόκειται για συστηματικό μηχανισμό ψυχολογικού εξαναγκασμού, σχεδιασμένο να χειραγωγήσει σταδιακά την ελληνική εξωτερική πολιτική με την πίεση επί του πεδίου, μέσω των ΜΜΕ και της διπλωματίας. Περισσότερα ΕΔΩ!]

Το ζήτημα όμως δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως αμιγώς ελληνο-τουρκικό. Είναι Νατοϊκό, συμμαχικό. Η Αθήνα έχει κατ’ επανάληψιν θέσει τις τουρκικές προκλήσεις στα όργανα της Συμμαχίας, αλλά χωρίς να υπάρξει ανταπόκρισις. Και όμως πρόκειται για θέμα, εξ αιτίας του οποίου διακυβεύεται η συνοχή και η δυνατότης αμύνης της νοτιοανατολικής πτέρυγος του ΝΑΤΟ. Τα έχει εξηγήσει αυτά (υπό την προϋπόθεση ότι τα έχει πρώτα η ίδια κατανοήσει) στην Ουάσιγκτων η κοσμική πρέσβυς των ΗΠΑ Κίμπερλυ Γκίλφοϋλ; Έχει εξηγήσει πόσο βλαπτικές για την Συμμαχία είναι οι διαχύσεις μεταξύ του Τράμπ και του Ερντογάν; Την καλούμε να πάρει θέση υπέρ της ενότητος της Συμμαχίας. Αυτό είναι το ουσιαστικό έργο που και εμείς, αλλά και η χώρα της, πρέπει να περιμένουμε από αυτήν. Την κοσμική κίνηση μπορεί να την κρατήσει για τον εαυτό της. Δεν περιορίζεται σε αυτήν η ευθύνη της και ελπίζουμε να το καταλαβαίνει.

Και κάτι τελευταίο, φαινομενικώς άσχετο, αλλά πολύ ενδεικτικό της ανευθυνότητος που χαρακτηρίζει τα υψηλά κλιμάκια της ηγεσίας της χώρας. Το Μέγαρο Μαξίμου, σχετικά με τις περιοδείες των κυβερνητικών στελεχών στην Βόρειο Ελλάδα, χρησιμοποίησε την λέξη «απόβαση». Λες και οι υπουργοί πήγαιναν σε κάποιαν εχθρική ακτή! «Βούιξαν» τα ΜΜΕ από την έκφραση αυτή. «Απόβαση 50 υπουργών και υφυπουργών»! Ξέρουν για τι ομιλούν; Εχθρικό έδαφος θεωρούν στο Μέγαρο Μαξίμου την Μακεδονία και την Θράκη; Δεν θα συνεχίσουμε. Θα αρκεσθούμε να θεωρήσουμε ότι προέβησαν σε αυτόν τον χαρακτηρισμό από άγνοια της ελληνικής γλώσσης και ασύγγνωστη ανευθυνότητα.

Πηγή: estianews.gr

Ο ρόλος του εμπορικού λιμανιού του Πειραιά δεν αφορά το... μέλλον - Είναι ήδη βασικός κόμβος της κινεζικής Πρωτοβουλίας «Ζώνη και Δρόμος» και μέρος υφιστάμενων εμπορικών ροών Ασίας - Ευρώπης

Θα μπορούσε η Ελλάδα να θέσει σε κίνδυνο μια υφιστάμενη εμπορική θέση για έναν διάδρομο που παραμένει στα χαρτιά; Και πόσο ρεαλιστικό είναι να ανταλλάξει το υπαρκτό με μια αβέβαιη προοπτική; Τα ερωτήματα αυτά αφορούν τον Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης (IMEC) και τον ρόλο του Πειραιά.

Του Εμμανουήλ Μπέζα*

Ο IMEC ανακοινώθηκε στη Σύνοδο του G20 στο Νέο Δελχί, το 2023, από την Ινδία, τις ΗΠΑ, τη Σαουδική Αραβία, τα ΗΑΕ και Ευρωπαίους εταίρους, και θεωρήθηκε όχι μόνο γεωπολιτική κίνηση της ανερχόμενης Ινδίας, αλλά και μήνυμα προς το Πεκίνο για τις σχέσεις Ουάσινγκτον – Νέου Δελχί. Τρία χρόνια αργότερα, πολλά έχουν αλλάξει.

Οι πόλεμοι στη Γάζα και στο Ιράν έχουν αναδιαμορφώσει τη Μέση Ανατολή, Κίνα και Ινδία έχουν προχωρήσει σε επαναπροσέγγιση, ενώ η δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ βρίσκεται σε εμπορική αντιπαράθεση με το Νέο Δελχί. Η πρόοδος του IMEC παραμένει περιορισμένη. Μόνο που ο Πειραιάς δεν είναι μελλοντική υπόσχεση. Είναι ήδη βασικός κόμβος της κινεζικής Πρωτοβουλίας «Ζώνη και Δρόμος» (BRI) και μέρος υφιστάμενων εμπορικών ροών Ασίας – Ευρώπης.

Κλίμακα και εύρος

Οι θεμελιώδεις διαφορές μεταξύ BRI και IMEC αφορούν το επίπεδο ανάπτυξης, την κλίμακα και το εύρος τους. Η BRI αποτελεί εδραιωμένο παγκόσμιο οικονομικό πλαίσιο περίπου 150 χωρών, με τα αντίστοιχα δίκτυα υποδομών. Από το 2013 η κινεζική δραστηριοποίηση στις χώρες της έχει φθάσει περίπου το 1,4 τρισ. δολάρια – 561 δισ. σε επενδύσεις και 837 δισ. σε κατασκευαστικές συμβάσεις. Μόνο το 2025 έφθασε στο ρεκόρ των 213,5 δισ. δολαρίων.

Στην Ελλάδα, η σημαντικότερη παρουσία της BRI εντοπίζεται στο λιμάνι του Πειραιά. Η COSCO εισήλθε μέσω της παραχώρησης των προβλητών ΙΙ και ΙΙΙ το 2009 και το 2016 απέκτησε τον έλεγχο του ΟΛΠ. Η διακίνηση εμπορευματοκιβωτίων αυξήθηκε από 880.000 TEU το 2010 σε 5,65 εκατ. το 2019, προτού υποχωρήσει. Η επένδυση διεύρυνε τις λιμενικές υποδομές, εξασφάλισε περισσότερες από 3.000 άμεσες θέσεις εργασίας, σύμφωνα με τον ΟΛΠ, και υποστήριξε χιλιάδες ακόμα, συμβάλλοντας στην ανάδειξη του Πειραιά σε σημαντικό μεσογειακό κόμβο μεταφόρτωσης.

Ο IMEC βρίσκεται σε εντελώς διαφορετικό στάδιο. Υποδομές που θα μπορούσε να αξιοποιήσει υπάρχουν, αλλά ο διάδρομος δεν λειτουργεί ως ενιαία εμπορική διαδρομή. Κρίσιμες σιδηροδρομικές και διασυνοριακές συνδέσεις παραμένουν ημιτελείς, ενώ απουσιάζει κοινό πλαίσιο χρηματοδότησης, τελωνειακών διαδικασιών και λειτουργίας. Επιμέρους τμήματα υπάρχουν· ο διάδρομος όμως όχι.

Οι πρωτοβουλίες διαφέρουν, επίσης, ως προς την κλίμακα και το εύρος. Η BRI είναι ένα παγκόσμιο, πολυεπίπεδο πλαίσιο χερσαίων και θαλάσσιων διαδρόμων, ενεργειακών δικτύων, τηλεπικοινωνιών, ψηφιακών υποδομών και τεχνολογιών όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη. Ο IMEC είναι πολύ πιο περιορισμένος: ένας σχεδιαζόμενος διαπεριφερειακός διάδρομος που συνδέει την Ινδία με την Ευρώπη μέσω του Κόλπου και της ανατολικής Μεσογείου, προβλέποντας ενεργειακές και ψηφιακές διασυνδέσεις. Η BRI αντιπροσωπεύει, επομένως, μια υφιστάμενη οικονομική και εφοδιαστική παρουσία στην Ελλάδα· ο IMEC, έναν πιθανό μελλοντικό διάδρομο.

Εμπόριο και χρηματοδότηση

Οι υποδομές από μόνες τους δεν αρκούν για την επιτυχία ενός εμπορικού διαδρόμου. Ποια φορτία θα τον καταστήσουν εμπορικά βιώσιμο και ποιος θα τον χρηματοδοτήσει; Για να απαντηθούν, πρέπει να συγκριθούν οι οικονομίες στον πυρήνα των δύο πρωτοβουλιών, η Κίνα για την BRI και η Ινδία για τον IMEC, η εμπορική, δηλαδή, μεταποιητική και χρηματοδοτική τους ισχύς.

Οσον αφορά το πρώτο ζήτημα, καθώς η Ευρώπη αποτελεί την αγορά προορισμού των ροών που εξετάζονται, το εμπόριο με την Ε.Ε. δείχνει το μέγεθος των φορτίων που μπορούν να τροφοδοτήσουν τους δύο διαδρόμους. Το 2025, το εμπόριο αγαθών Ε.Ε. – Κίνας ανήλθε σε 759 δισ. ευρώ, έναντι 118 δισ. ευρώ του εμπορίου Ε.Ε. – Ινδίας. Οι εισαγωγές της Ε.Ε. από την Κίνα έφθασαν τα 559 δισ. ευρώ, έναντι 70 δισ. ευρώ από την Ινδία.

Πίσω από τη διαφορά στους εμπορικούς όγκους βρίσκεται η μεταποιητική ισχύς των δύο χωρών. Σχεδόν το σύνολο των εισαγωγών της Ε.Ε. από την Κίνα αφορά μεταποιημένα προϊόντα, κυρίως ηλεκτρολογικό εξοπλισμό, μηχανήματα και οχήματα. Η Ινδία αναπτύσσεται γρήγορα, αλλά δεν παράγει ακόμη συγκρίσιμους όγκους.

Αυτό δεν αποκλείει την εμπορική βιωσιμότητα του IMEC. Δεν χρειάζονται κινεζικοί όγκοι· χρειάζονται αρκετά φορτία, ιδίως υψηλής αξίας ή ευαίσθητα στον χρόνο. Εκεί βρίσκεται το κρίσιμο τεστ. Τα ινδικά προϊόντα φθάνουν ήδη στην Ευρώπη μέσω Σουέζ. Για να αλλάξουν διαδρομή, ο IMEC πρέπει να προσφέρει σαφές πλεονέκτημα σε ταχύτητα, κόστος ή αξιοπιστία έναντι της υφιστάμενης διαδρομής μέσω Σουέζ.

Σε σχέση με το δεύτερο ζήτημα, η BRI έχει καταδείξει την ικανότητα της Κίνας να κινητοποιεί κρατικά υποστηριζόμενους φορείς και τεράστιους χρηματοδοτικούς πόρους για επενδύσεις και έργα υποδομής στο εξωτερικό. Ο IMEC δεν διαθέτει ακόμη ολοκληρωμένο χρηματοδοτικό πλαίσιο ούτε δεσμευτικές υποχρεώσεις για μεγάλο μέρος των απαιτούμενων υποδομών.

Το εμπόριο αγαθών Ε.Ε. – Ινδίας έχει αυξηθεί πάνω από 80% την τελευταία δεκαετία, ενώ η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου θα μπορούσε να επιταχύνει την τάση. Ωστόσο, η θεμελιώδης διαφορά παραμένει: ενώ η BRI μπορούσε εξαρχής να στηριχθεί στην εμπορική, μεταποιητική και χρηματοδοτική ισχύ της Κίνας, μεγάλο μέρος της οικονομικής λογικής του IMEC βασίζεται σε δυνατότητες που αναμένεται να αναπτύξει η Ινδία.

Η σημασία για την Ελλάδα

Ο IMEC δεν συνιστά από μόνος του θεμελιώδη μεταβολή της ισορροπίας ισχύος στη δυτική Ασία. Πρόκειται για φιλόδοξο εμπορικό και οικονομικό εγχείρημα με γεωπολιτικές προεκτάσεις, που σήμερα στερείται βασικών προϋποθέσεων για να καταστεί πλήρως λειτουργικό στο άμεσο μέλλον.

Η Ελλάδα δεν πρέπει να θέσει σε κίνδυνο την υφιστάμενη θέση της στην BRI για έναν διάδρομο που ακόμη δεν υπάρχει. Ο Πειραιάς είναι λειτουργικό λιμάνι, με σημαντικές επενδύσεις και ενταγμένο σε καθιερωμένες εμπορικές ροές Ασίας – Ευρώπης.

Δεν πρέπει, επίσης, να γυρίσει την πλάτη στον IMEC, ούτε στην αυξανόμενη οικονομική σημασία της Ινδίας. Καθώς διευρύνονται η μεταποιητική της ικανότητα και το εμπόριο με την Ευρώπη, ιδίως μετά την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τη Συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου Ε.Ε. – Ινδίας, η Ελλάδα πρέπει να διεκδικήσει ρόλο στην αναμενόμενη διεύρυνση του εμπορίου Ινδίας – Ευρώπης. Μπορεί να ενθαρρύνει ινδικές επενδύσεις στα logistics και τη συμμετοχή μέσω άλλων ελληνικών λιμένων και μεταφορικών κόμβων, χωρίς να μετατρέψει τον Πειραιά σε πεδίο γεωπολιτικής επιλογής μεταξύ Κίνας, Ινδίας και τρίτων.

*Μηχανικός ορυκτών πόρων, γεωπολιτικός αναλυτής dimokratia.gr

ΓΡΙΒΑΣ ΚΩΣΤΑΣ

Πολλές φορές υποστηρίζεται ότι το μεγαλύτερο εμπόδιο για την ανάπτυξη ενός ελληνικού στρατεύματος με επαρκή ισχύ ώστε να αντιτάξει στην τουρκική πολεμική μηχανή μια αναντίρρητη “θεωρία νίκης”, είναι η έλλειψη επαρκών κονδυλίων. Υποτίθεται ότι εάν διαθέταμε έναν πακτωλό δισεκατομμυρίων θα μπορούσαμε να επιτύχουμε αυτό το ιδεατό. Σε μια ευρύτερη ανάγνωση, ένα από τα πιο στερεότυπα επιχειρήματα με τα οποία “τεκμηριώνεται” η στρατιωτική ανωτερότητα των ΗΠΑ είναι ότι δαπανούν πολύ περισσότερα χρήματα για το στράτευμά τους από ό,τι οι υπόλοιποι.

Σε προηγούμενα άρθρα στο SLpress έχουμε αναφερθεί στο πόσο παραπλανητική είναι αυτή η αντίληψη, καθώς και το πόσο σημαντική είναι η “επανάσταση των ταπεινών” που βρίσκεται σήμερα εν εξελίξει στον χώρο της πολεμικής τεχνολογίας και πόσο μεγάλος είναι ο κίνδυνος για την Εθνική Άμυνα της Ελλάδας, αν συνεχίσει να λειτουργεί με βάση μια “παραδοσιακή” αντίληψη λίγων, ακριβών, δυσαναπλήρωτων πλατφορμών, αγορασμένων από το εξωτερικό. Αυτών που κάποιοι αναλυτές αναφέρουν ως όπλα – τοτέμ ή όπλα – φετίχ, με την ψυχαναλυτική έννοια των συγκεκριμένων όρων.

Σε πρόσφατη ανάρτησή του στο FB, ο Αντιστράτηγος (ε.α.) Κωνσταντίνος Αλεξάκης, Επίτιμος Διοικητής Διακλαδικής Διοίκησης Ειδικών Επιχειρήσεων (ΔΔΕΕ), αναφέρεται ακριβώς σε αυτό το θέμα και παραπέμπει σε συνέντευξη του εμβληματικού Thomas Hammes, απόστρατου Συνταγματάρχη του Σώματος των Πεζοναυτών των ΗΠΑ (USMC), ανώτερου ερευνητή στο National Defense University, συγγραφέα της κλασικής μελέτης “The Sling and the Stone: On War in the 21st Century” και έναν από τους πατέρες του όρου “Πόλεμος Τέταρτης Γενεάς”.

Σε συνέντευξή του στο Atlantic Council, απευθυνόμενος σε τουρκικό ακροατήριο, αναφέρεται ακριβώς στα “πολλά, έξυπνα, μικρά και φθηνά” οπλικά συστήματα και την ανάγκη προσαρμογής των στρατευμάτων στα νέα δεδομένα (Small, smart, many and cheaper: Competitive adaptation in modern warfare).

Η συνήθης τύφλωση

Ωστόσο, αυτό δεν φαίνεται να γίνεται αποδεκτό από ένα επιμένον κομμάτι του πολιτικοστρατιωτικού κατεστημένου στον κόσμο γενικώς, αλλά και στην Ελλάδα. Αυτή η τυφλότητα δεν είναι κάτι το καινούργιο. Η εμμονική άρνηση των εξελίξεων είναι ενδημική νόσος των στρατιωτικών ηγητόρων στην Ιστορία. Σήμερα, για παράδειγμα, δεν είναι λίγοι αυτοί που πιστεύουν ότι η ρομποτική επανάσταση των τελευταίων χρόνων είναι ένα περαστικό φαινόμενο και, αργά ή γρήγορα, θα επανέλθουμε στη “φυσιολογική κατάσταση” των περασμένων ετών. Οι απόψεις αυτές θυμίζουν τον Στρατάρχη Χαίηγκ (τον “Χασάπη του Σομ”), ο οποίος το 1925 επέμενε πως τα άρματα μάχης και τα αεροπλάνα ήταν απλά “accessories” και ο πόλεμος θα συνέχιζε να κρίνεται “από τον άνθρωπο και το άλογο”…

Η Σαουδική Αραβία χρωστάει στην Ελλάδα 6 εκατομμύρια ευρώ για τους Patriot και αρνείται τις δεσμεύσεις της, ενώ υπέγραψε αμυντικό σύμφωνο με την Τουρκία. Η αποκάλυψη της εφημερίδας «Τα Νέα» φέρνει στο φως μια διπλωματική και οικονομική εκκρεμότητα που δεν μπορεί πλέον να αγνοηθεί.

Από το 2021 η Ελλάδα έχει διαθέσει μία πυροβολαρχία Patriot στο Γιανμπού της Σαουδικής Αραβίας, μαζί με περίπου 120 στελέχη της Πολεμικής Αεροπορίας (ΕΛΔΥΣΑ), για την προστασία κρίσιμων ενεργειακών υποδομών. Η αποστολή παρουσιάστηκε ως στρατηγική συνεργασία. Στην πράξη, το Ριάντ φαίνεται να μην τηρεί ούτε τις οικονομικές ούτε τις πολιτικές δεσμεύσεις που ανέλαβε.

Το χρέος των 6 εκατομμυρίων και τα λειτουργικά έξοδα των Patriot

Σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιεύει ο Μαρίνος Γκασιάμης στα «Νέα», η Σαουδική Αραβία οφείλει στην Ελλάδα 6 εκατομμύρια ευρώ!

Παράλληλα, μόνο για το προηγούμενο δίμηνο τα λειτουργικά έξοδα της αποστολής έφτασαν τα 755.920 ευρώ. Τα ποσά αυτά περιλαμβάνουν μηνιαίες αποζημιώσεις προσωπικού (234.780 ευρώ τον Ιούνιο και 243.660 ευρώ τον Ιούλιο), ειδικές αποζημιώσεις στελεχών 268.800 ευρώ και δαπάνες για υλικά πρώτων βοηθειών.

Η αρχική συμφωνία προέβλεπε ότι το Ριάντ θα κάλυπτε τη διαμονή, τη διατροφή, τη μεταφορά και την τεχνική αναβάθμιση των ελληνικών συστημάτων. Στην πράξη, το ελληνικό Δημόσιο πληρώνει πρώτα μέσω των κωδικών του προϋπολογισμού και περιμένει την αποζημίωση. Η αποζημίωση καθυστερεί ή δεν έρχεται.

Επιπλέον, οι Σαουδάραβες αρνήθηκαν να καλύψουν την αναβαθμισμένη συντήρηση και τον συγχρονισμό των ελληνικών Patriot που είχαν υποσχεθεί. Αυτό δημιουργεί ένα «μαύρο κενό» που, αν η αποστολή τερματιστεί πρόωρα, ενδέχεται να φορτωθεί στον Έλληνα φορολογούμενο.

Το «Σύμφωνο της Μέκκας» ως καταλύτης

Η δυσαρέσκεια στην Αθήνα εντάθηκε μετά την υπογραφή του τριμερούς αμυντικού συμφώνου στη Μέκκα στις 7 Αυγούστου 2026 μεταξύ Σαουδικής Αραβίας, Τουρκίας και Πακιστάν. Το σύμφωνο προβλέπει ότι ένοπλη επίθεση εναντίον ενός από τα τρία κράτη θεωρείται επίθεση εναντίον όλων.

Ενώ ελληνικά συστήματα και Έλληνες στρατιωτικοί προστατεύουν σαουδαραβικό έδαφος και υποδομές της Aramco, το Ριάντ προχωρά σε στρατηγική προσέγγιση με την Άγκυρα. Αυτό δεν είναι απλή διπλωματική στροφή, αλλά αποτελεί σαφή αλλαγή ισορροπιών σε μια περίοδο που η Ελλάδα χρειάζεται τους Patriot στο Αιγαίο και αντιμετωπίζει αυξημένες απειλές.

Αναλυτές και στρατιωτικοί κύκλοι συνδέουν τις διαρροές για πρόωρη απόσυρση της πυροβολαρχίας ακριβώς με αυτή την εξέλιξη. Η Αθήνα εξετάζει πλέον σοβαρά την επιστροφή του συστήματος μετά από σχεδόν πέντε χρόνια παρουσίας.

Το ερώτημα δεν είναι μόνο επιχειρησιακό. Είναι και πολιτικό: ποιος θα πληρώσει τον λογαριασμό μιας αποστολής που ξεκίνησε ως επίδειξη καλής θέλησης και κατέληξε σε μονομερή επιβάρυνση;

Τι σημαίνει αυτό για την Ελλάδα

Η παραμονή των Patriot στο εξωτερικό αφήνει κενό στην εγχώρια αεράμυνα. Σε μια περίοδο γεωπολιτικής έντασης, η επιστροφή τους θα ενίσχυε την ομπρέλα προστασίας στο Αιγαίο. Ταυτόχρονα, η Ελλάδα έχει ήδη προσφέρει πολλά στο Ρίαντ με επιχειρησιακή δράση: οι ελληνικές συστοιχίες έχουν καταρρίψει βαλλιστικούς πυραύλους και drones που στόχευαν σαουδαραβικές εγκαταστάσεις.

Ωστόσο, η σχέση δεν μπορεί να είναι μονόδρομος. Μια χώρα που ζητά ελληνική στρατιωτική συνδρομή και ταυτόχρονα συνάπτει αμυντική συμμαχία με την Τουρκία, ενώ αφήνει απλήρωτα εκατομμύρια, στέλνει σαφές μήνυμα. Η στρατηγική συνεργασία απαιτεί αμοιβαιότητα, όχι μόνο όταν εξυπηρετεί το Ριάντ.

Οι επόμενοι μήνες θα δείξουν αν η αποχώρηση, εφόσον αποφασιστεί, γίνει με όρους που προστατεύουν τα ελληνικά συμφέροντα ή αν ο λογαριασμός της διπλωματικής ψύχρανσης θα πέσει στους Έλληνες πολίτες.

Η αποκάλυψη των «Νέων» δεν είναι απλώς οικονομική λεπτομέρεια. Είναι ένδειξη ότι ορισμένες «στρατηγικές σχέσεις» έχουν γίνει ασύμμετρες και ότι η Αθήνα οφείλει να επαναξιολογήσει το κόστος και το όφελος με ψυχρή λογική.

Πηγή: newsbreak.gr

Των EMMA BURROWS και BEN FINLEY

ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ (AP) — Ο αμερικανικός στρατός αντιμετωπίζει στην Ευρώπη μια «πέρα από το κρίσιμο σημείο» έλλειψη προηγμένων αναχαιτιστικών πυραύλων, η οποία οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στον πόλεμο του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ με το Ιράν, δήλωσαν στο Associated Press ένας Αμερικανός αξιωματούχος άμυνας στην Ευρώπη και ένας αξιωματούχος του ΝΑΤΟ. Η κατάσταση προκαλεί ανησυχίες για την ευπάθεια των χωρών του ΝΑΤΟ απέναντι σε μια ενδεχόμενη ρωσική επίθεση.

Ο Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι η πιο ανησυχητική έλλειψη αφορά τους αναχαιτιστικούς πυραύλους Patriot, οι οποίοι μπορούν να καταρρίψουν τους βαλλιστικούς πυραύλους υψηλής ταχύτητας της Ρωσίας. Ο αξιωματούχος του ΝΑΤΟ επιβεβαίωσε ότι τα αποθέματα Patriot των αμερικανικών και νατοϊκών δυνάμεων στην Ευρώπη είναι χαμηλά. Και οι δύο μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας, προκειμένου να συζητήσουν ευαίσθητα στρατιωτικά ζητήματα.

Σε περίπτωση ρωσικής επίθεσης με βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον, για παράδειγμα, ενός στρατιωτικού αρχηγείου ή ενός σταθμού ηλεκτροπαραγωγής, το ΝΑΤΟ θα μπορούσε να βρεθεί σε θέση παρόμοια με εκείνη της Ουκρανίας, η οποία διαθέτει ελάχιστους Patriot, και να αναγκαστεί «να δέχεται το ένα χτύπημα μετά το άλλο στο πρόσωπο», δήλωσε ο Αμερικανός αξιωματούχος.

Στην Ευρώπη, ο αμερικανικός στρατός «σίγουρα» δεν διαθέτει αρκετούς Patriot για να αποκρούσει μια παρατεταμένη επίθεση με βαλλιστικούς πυραύλους. Θα είχε επίσης «πολύ περιορισμένη» δυνατότητα άμυνας απέναντι ακόμη και σε ένα μεμονωμένο πλήγμα ή σε έναν ρωσικό πύραυλο που θα παρέκκλινε από την πορεία του, πρόσθεσε.

Η κατάσταση αναδεικνύει τις αλυσιδωτές συνέπειες της απόφασης του Τραμπ να ξεκινήσει πόλεμο εναντίον του Ιράν — μια σύγκρουση που την Παρασκευή συμπληρώνει έξι μήνες. Αμερικανικά αποθέματα πυραύλων μεταφέρθηκαν από την Ευρώπη στη Μέση Ανατολή, όπου οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους στον Κόλπο έχουν εκτοξεύσει μεγάλους αριθμούς αναχαιτιστικών, μεταξύ των οποίων και Patriot, για να αντιμετωπίσουν τα ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη και τους πυραύλους. Ορισμένες από αυτές τις επιθέσεις έχουν προκαλέσει τον θάνατο και τον τραυματισμό Αμερικανών στρατιωτών.

Παρότι δεν αναμένεται άμεσα ρωσική επίθεση με βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον χωρών του ΝΑΤΟ, ο διευθυντής της CIA Τζον Ράτκλιφ μετέβη αυτή την εβδομάδα στη Μόσχα για να προειδοποιήσει τη Ρωσία να μην επιτεθεί, σύμφωνα με τη Wall Street Journal. Ο Τραμπ υποβάθμισε τη σημασία του σπάνιου και μυστικού ταξιδιού, χαρακτηρίζοντάς το «κάπως ημιτακτικό».

Ευρωπαίοι και νατοϊκοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι έως το 2030 η Ρωσία θα μπορούσε να είναι σε θέση να επιτεθεί σε χώρες της Συμμαχίας. Τα αποθέματα Patriot προβλέπεται να έχουν ανακάμψει μέχρι τότε. Στο μεταξύ, ο πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία μπορεί να περιορίσει την ικανότητα της Μόσχας να πραγματοποιήσει πυραυλική επίθεση στην Ευρώπη, καθώς θα δυσκολευόταν να διεξαγάγει αεροπορικό πόλεμο σε δύο μέτωπα.

Οι παραδόσεις Patriot στην Ουκρανία συνέβαλαν στη μείωση των αποθεμάτων, αλλά ο πόλεμος με το Ιράν δεν είχε προβλεφθεί

Η έλλειψη πυραύλων Patriot γίνεται περισσότερο αισθητή στην Ουκρανία, όπου οι αξιωματούχοι ζητούν απεγνωσμένα περισσότερη αντιαεροπορική υποστήριξη και όπου οι προηγούμενες αμερικανικές παραδόσεις έχουν ήδη μειώσει τα διαθέσιμα αποθέματα. Το Κίεβο υποστηρίζει ότι μόνο οι αμερικανικής κατασκευής Patriot μπορούν να αναχαιτίσουν τους προηγμένους βαλλιστικούς πυραύλους της Ρωσίας, οι οποίοι διαπερνούν ολοένα συχνότερα την ουκρανική άμυνα.

Οι ΗΠΑ προμήθευσαν την Ουκρανία με εκατοντάδες πυραύλους Patriot κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, η οποία διαρκεί τεσσεράμισι χρόνια. Ο πόλεμος με το Ιράν, όμως, αποτέλεσε το σημείο καμπής που οδήγησε στη δραστική συρρίκνωση των αποθεμάτων, δήλωσε ο Εντ Άρνολντ, ανώτερος συνεργάτης του Royal United Services Institute, ενός στρατιωτικού κέντρου μελετών στο Λονδίνο.

Η υποστήριξη προς την Ουκρανία είχε προγραμματιστεί και ήταν σχετικά μετρημένη, εξήγησε. Αντίθετα, τα αποθέματα στη Μέση Ανατολή εξαντλήθηκαν απροσδόκητα και με μεγάλη ταχύτητα, αποκαλύπτοντας τους περιορισμούς της εφοδιαστικής αλυσίδας.

Ο αμερικανικός στρατός στην Ευρώπη αντιμετωπίζει επίσης κρίσιμες ελλείψεις στο Army Tactical Missile System, γνωστό ως ATACMS. Πρόκειται για βαλλιστικό πύραυλο μεσαίου βεληνεκούς, σχεδιασμένο να πλήττει στόχους πίσω από τις εχθρικές γραμμές, ανέφεραν οι δύο αξιωματούχοι.

Η συνολική εικόνα των πυρομαχικών στην Ευρώπη είναι, πάντως, λιγότερο ανησυχητική από εκείνη της αντιαεροπορικής άμυνας, καθώς ορισμένες ευρωπαϊκές ένοπλες δυνάμεις διαθέτουν δικούς τους επιθετικούς πυραύλους. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι Taurus και Storm Shadow, πύραυλοι μεγάλου βεληνεκούς που εκτοξεύονται από αεροσκάφη και έχουν σχεδιαστεί για να καταστρέφουν οχυρωμένους στόχους.

Ο συνταγματάρχης Μάρτιν Ο’Ντόνελ του αμερικανικού στρατού, ανώτερος στρατιωτικός εκπρόσωπος του ΝΑΤΟ, δήλωσε ότι «απλώς δεν ισχύει» πως ο αριθμός των Patriot στην Ευρώπη βρίσκεται πέρα από το κρίσιμο σημείο.

Το ΝΑΤΟ, είπε, έχει τη δυνατότητα να «αποκρούει τα χτυπήματα» και διαθέτει αρκετά αντιαεροπορικά πυρομαχικά τόσο για τη δική του άμυνα όσο και για την παροχή βοήθειας στην Ουκρανία.

Ο επικεφαλής εκπρόσωπος του Πενταγώνου, Σον Πάρνελ, δήλωσε την Πέμπτη ότι οι ισχυρισμοί περί ελλείψεων αμερικανικών πυρομαχικών «είναι ψευδείς».

«Διαθέτουμε όλα όσα απαιτούνται για να πλήξουμε στον χρόνο και στον τόπο που θα επιλέξει ο πρόεδρος», ανέφερε ο Πάρνελ. «Έχουμε ήδη εκτελέσει επιτυχείς επιχειρήσεις σε πολλαπλές στρατιωτικές διοικήσεις, διατηρώντας παράλληλα ένα μεγάλο και άμεσα διαθέσιμο οπλοστάσιο για την προστασία του λαού και των συμφερόντων μας».

Η Ευρώπη διαθέτει ελάχιστες εναλλακτικές όσο τα αποθέματα παραμένουν χαμηλά

Η έλλειψη αναχαιτιστικών Patriot στην Ευρώπη αφήνει λίγες εναλλακτικές για την κατάρριψη των πιο προηγμένων ρωσικών βαλλιστικών πυραύλων. Οι πύραυλοι αυτοί μπορούν να χρησιμοποιηθούν ταυτόχρονα με σμήνη φθηνών μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ώστε να υπερφορτώνουν τα συστήματα άμυνας, επισημαίνουν ειδικοί.

Η Ουκρανία και ορισμένοι σύμμαχοί της χρησιμοποιούν ήδη συστήματα που μπορούν να καταστρέφουν τα βραδύτερα drones χωρίς τη χρήση ακριβών πυραύλων. Οι βαλλιστικοί πύραυλοι, όμως, αποτελούν πολύ μεγαλύτερη πρόκληση, καθώς κατευθύνονται απότομα προς τους στόχους τους με ταχύτητα μεγαλύτερη από το πενταπλάσιο της ταχύτητας του ήχου, αφήνοντας ελάχιστο χρόνο αντίδρασης.

Το σύστημα Patriot εντοπίζει τον πύραυλο, προβλέπει την πορεία του και εκτοξεύει τον αναχαιτιστή μέσα σε λίγα λεπτά, πραγματοποιώντας ταυτόχρονα σύνθετους υπολογισμούς ώστε να εξασφαλιστεί η προσβολή του στόχου. Μία πυροβολαρχία Patriot μπορεί να καλύψει μόνο μια περιορισμένη περιοχή — για παράδειγμα, μια μικρή στρατιωτική βάση, αλλά όχι μια ολόκληρη πόλη.

Μια πιθανή εναλλακτική λύση είναι το γαλλοϊταλικό σύστημα αντιαεροπορικής άμυνας SAMP/T NG. Η Γαλλία έχει υποσχεθεί να επιταχύνει την παράδοση του αναβαθμισμένου συστήματος στην Ουκρανία. Σύμφωνα με τον κατασκευαστή του, το SAMP/T NG έχει βελτιωμένες δυνατότητες αντιμετώπισης βαλλιστικών πυραύλων.

Η νέα έκδοση, ωστόσο, δεν έχει ακόμη δοκιμαστεί σε πραγματικές συνθήκες μάχης, ενώ η σημερινή έκδοση του SAMP/T διαθέτει μικρότερη εμβέλεια από το Patriot.

Οι αμερικανικές και ευρωπαϊκές ένοπλες δυνάμεις διαθέτουν επίσης πολεμικά πλοία που μπορούν να λειτουργήσουν ως κινητές πλατφόρμες αντιαεροπορικής άμυνας. Ενδέχεται, όμως, να βρίσκονται πολύ μακριά από έναν στόχο για να τον προστατεύσουν, ενώ θα αντιμετώπιζαν και τον κίνδυνο βύθισης.

Τα αποθέματα Patriot κατέρρευσαν κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν

Η Ουκρανία έχει λάβει Patriot από αμερικανικά και ευρωπαϊκά αποθέματα μετά τη ρωσική εισβολή του 2022. Οι ΗΠΑ παρείχαν περίπου 600 αναχαιτιστικούς πυραύλους κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Μπάιντεν, σύμφωνα με τον Μαρκ Κάνσιαν, απόστρατο συνταγματάρχη των Πεζοναυτών και νυν ανώτερο σύμβουλο στο Center for Strategic and International Studies της Ουάσιγκτον.

Η μεγαλύτερη κατανάλωση, όμως, καταγράφηκε κατά τη σύγκρουση με το Ιράν. Σύμφωνα με το CSIS, χρησιμοποιήθηκε το 65% των αμερικανικών Patriot — περίπου 1.500 από το σύνολο των 2.330 αναχαιτιστικών που διέθετε η χώρα.

Περίπου 600 πύραυλοι, συμπεριλαμβανομένων όσων προορίζονται για την Ευρώπη, αναμένεται να κατασκευαστούν εντός του έτους. Για το 2030 έχει τεθεί στόχος ετήσιας παραγωγής 2.000 πυραύλων Patriot, ανέφερε ο Κάνσιαν.

Σύμφωνα με το ΝΑΤΟ, η πρώτη ευρωπαϊκή μονάδα παραγωγής πυραύλων Patriot αναμένεται να λειτουργήσει στη Γερμανία τον Σεπτέμβριο, με τις παραδόσεις να είναι πιθανό να αρχίσουν στις αρχές του επόμενου έτους. Οι πρώτοι πύραυλοι αναμένεται να παραδοθούν στις χώρες που έχουν ήδη υποβάλει παραγγελίες, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Ολλανδία, η Ρουμανία και η Ισπανία.

Προς το παρόν, όμως, ορισμένες χώρες, όπως η Γερμανία, έχουν αγοράσει πανάκριβα συστήματα Patriot, αλλά βρίσκονται στη «γελοία» θέση να μην διαθέτουν πυρομαχικά για να εκτοξεύσουν από αυτά, δήλωσε ο Άρνολντ. Το γερμανικό υπουργείο Άμυνας ανέφερε ότι δεν σχολιάζει τα επίπεδα των αποθεμάτων του.

Και η Ρωσία αντιμετωπίζει περιορισμούς

Η Μόσχα πιθανότατα δεν μπορεί να πραγματοποιήσει μια παρατεταμένη αεροπορική επίθεση εναντίον στόχου του ΝΑΤΟ όσο εξαπολύει σχεδόν κάθε βράδυ επιθέσεις κατά της Ουκρανίας, εκτίμησε ο Άρνολντ.

Τα πρόσφατα ουκρανικά πλήγματα στο εσωτερικό της Ρωσίας αποκάλυψαν επίσης αδυναμίες στη ρωσική αντιαεροπορική άμυνα, γεγονός που θα μπορούσε να κάνει τον Βλαντίμιρ Πούτιν να σκεφτεί δύο φορές το ενδεχόμενο να προκαλέσει μια επίθεση αντιποίνων.

«Η δυσάρεστη αλήθεια είναι ότι ίσως η καλύτερη αντιαεροπορική άμυνα που διαθέτουμε είναι οι ίδιοι οι περιορισμοί της Ρωσίας», δήλωσε ο Άρνολντ.

Πηγή: apnews.com απόδοση anixneuseis.gr

Γράφει ο Σπυρίδων Κίσσας, Σμχος (ΥΠΛ) ε.α.

Το τουρκικό ΥΠΑΜ, στην ενημέρωση τύπου που πραγματοποίησε σήμερα (27 Αυγ 26), αναφέρθηκε μεταξύ άλλων και σε θέματα που αφορούν στις Ε-Τ σχέσεις, σημειώνοντας επακριβώς τα ακόλουθα:

ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΕΡΑΜΥΝΑΣ PATRIOT ΣΤΗΝ ΚΑΡΠΑΘΟ

“Τα νησιά που διέπονται από καθεστώς αποστρατιωτικοποίησης, ρυθμίζεται σαφώς από τη Συνθήκη της Λωζάνης του 1923 και τη Συνθήκη των Παρισίων του 1947. Δηλώνουμε με κάθε ευκαιρία ότι η στρατιωτικοποίηση των εν λόγω νησιών από την Ελλάδα, είναι παράνομη και ότι αυτή η πρακτική πρέπει να εγκαταλειφθεί.

Στο πλαίσιο αυτό, θεωρούμε την απόφαση μετακίνησης των συστημάτων αεράμυνας PATRIOT από την Κάρπαθο στην Κρήτη, ως ένα θετικό βήμα προς την κατεύθυνση της αναστροφής της τρέχουσας εσφαλμένης πρακτικής.

Ως Τουρκία, θα συνεχίσουμε να στηρίζουμε κάθε εποικοδομητικό βήμα που συμβάλλει στην ενίσχυση της ειρήνης και της σταθερότητας στην περιοχή και συνάδει με το διεθνές δίκαιο και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τις συνθήκες”.

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΒΑΣΗΣ ΣμηΕΑ ΣΤΗ ΡΟΔΟ

“Το καθεστώς αποστρατιωτικοποίησης της Ρόδου ρυθμίζεται σαφώς και δεσμευτικά από διεθνείς συνθήκες. Οποιαδήποτε απόπειρα παραβίασης αυτού του καθεστώτος, είναι ασύμβατη με τις υποχρεώσεις της Ελλάδας βάσει του διεθνούς δικαίου. Στο πλαίσιο αυτό, είναι προφανές ότι μια ενδεχόμενη κίνηση για τη δημιουργία βάσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών (UAV) στη Ρόδο όχι μόνο θα συνιστούσε παραβίαση του καθεστώτος αποστρατιωτικοποίησης του νησιού, αλλά θα έβλαπτε επίσης την ειρήνη και τη σταθερότητα στο Αιγαίο, καθώς και τις σχέσεις καλής γειτονίας.

Η Τουρκία θα συνεχίσει να προστατεύει αποφασιστικά τα δικαιώματα και τα συμφέροντά της που απορρέουν από τις διεθνείς συνθήκες και να λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα προς το σκοπό αυτό”.

Πηγή: militaire.gr