iEpikaira

Εάν εγκριθεί η συμφωνία, η Τουρκία αναμένεται να ξεκινήσει την εξερεύνηση πετρελαίου και φυσικού αερίου σε μια έκταση εδάφους μεταξύ Κρήτης και Τουρκίας, ενισχύοντας την επιρροή της Άγκυρας στην ανατολική Μεσόγειο.

Το κοινοβούλιο της ανατολικής Λιβύης υπό την ηγεσία του Χαλίφα Χαφτάρ είναι έτοιμο να επιτρέψει στην Τουρκία να προχωρήσει σε έρευνες στα ύδατα της χώρας, όπως αναφέρει σε δημοσίευμα του το Bloomberg.

Όπως συγκεκριμένα αναφέρει το δημοσίευμα, η Βουλή των Αντιπροσώπων στη Βεγγάζη πρόκειται να ψηφίσει τις επόμενες εβδομάδες σχετικά με τη συμφωνία του 2019 που καθόριζε τους όρους μιας συμφωνίας εξερεύνησης.

Τι σημαίνει η πιθανή έγκριση της συμφωνίας

Εάν εγκριθεί η συμφωνία, η Τουρκία αναμένεται να ξεκινήσει την εξερεύνηση πετρελαίου και φυσικού αερίου σε μια έκταση εδάφους μεταξύ Κρήτης και Τουρκίας, ενισχύοντας την επιρροή της Άγκυρας στην ανατολική Μεσόγειο.

Αυτό αναμένεται να πυροδοτήσει μια διαμάχη με την Ελλάδα και την Κύπρο, οι οποίες κατηγορούν την Τουρκία για προσπάθεια κυριαρχίας σε αμφισβητούμενα ύδατα, σημειώνει το ρεπορτάζ.

Η αλλαγή πλεύσης στην ανατολική Λιβύη υποδηλώνει μια νέα ύφεση στις σχέσεις μεταξύ της Τουρκίας και του Χαφτάρ, οι οποίοι πολέμησαν σε αντίπαλες πλευρές σε μια πολύμηνη μάχη για την πρωτεύουσα της Λιβύης το 2019 και το 2020.

Η τουρκική κορβέτα στο λιμάνι της Βεγγάζης

Σε μια περαιτέρω ένδειξη βελτίωσης των σχέσεων, μια τουρκική κορβέτα του ναυτικού, η TCG Kinaliada, πραγματοποιεί την πρώτη της επίσκεψη στο λιμάνι της Βεγγάζης αυτή την εβδομάδα, ενώ η Τουρκία εξετάζει το ενδεχόμενο αποστολής στρατιωτικών εκπαιδευτών και συμβούλων, σύμφωνα με Τούρκους αξιωματούχους.

Ο γιος και κληρονόμος του Χαφτάρ, Σαντάμ, συναντήθηκε με τον υπουργό Άμυνας και τον αρχηγό του στρατού της Τουρκίας στην Άγκυρα τον Απρίλιο.

Η Τουρκία ξεκίνησε πρόσφατα απευθείας πτήσεις προς τη Βεγγάζη και ορισμένοι κορυφαίοι Τούρκοι εργολάβοι συμμετέχουν σε έργα για την ανοικοδόμηση της πόλης και την έναρξη της παραγωγής βιομηχανικών υλικών.

Η διαμάχη για τη θαλάσσια περιοχή έχει ενταθεί τους τελευταίους μήνες, αφότου η Ελλάδα ανακοίνωσε τον Μάιο έναν διαγωνισμό εξερεύνησης για ενεργειακά οικόπεδα νότια της Κρήτης που εκτείνονται σε ύδατα που διεκδικεί η Λιβύη.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση δήλωσε ότι η υπό συζήτηση συμφωνία Λιβύης-Τουρκίας παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν συμμορφώνεται με το Δίκαιο της Θάλασσας του ΟΗΕ.

Πηγή: tovima.gr

Νίκος Μελέτης

Σε μια περίοδο κατά την οποία επιχειρείται η επαναπροσέγγιση Αθήνας - Λιβύης, η «κυβέρνηση» της Ανατολικής Λιβύης κλιμακώνει τις αντιδράσεις της απειλώντας με δικές της «έρευνες» στην περιοχή των Οικοπέδων νοτίως της Κρήτης. Η κίνηση αυτή εκλαμβάνεται ως απάντηση στην ελληνική πρωτοβουλία για αδειοδότηση των δύο θαλάσσιων περιοχών που δημοσιεύθηκαν στην Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 12 Ιουνίου.

Η κυβέρνηση της Βεγγάζης, υπό τον Οσάμα Χαμάντ, που έχει οριστεί από το Κοινοβούλιο και στηρίζεται από τον στρατηγό Χαφτάρ, χωρίς όμως διεθνή νομιμοποίηση, κατηγορεί την Ελλάδα για παραβίαση της λιβυκής ΑΟΖ. Σε δηλώσεις του, ο Χαμάντ όχι μόνο προανήγγειλε αντίδραση, αλλά και προειδοποίησε για τη δυνατότητα παραχώρησης αδειών σε τρίτες εταιρείες, υπονοώντας ότι η Λιβύη μπορεί να εμπλέξει διεθνείς ενεργειακούς παίκτες στην περιοχή.

Αν και η κυβέρνηση της Βεγγάζης δεν διαθέτει τη θεσμική δυνατότητα να προκηρύξει επίσημο διαγωνισμό, στην πολιτικά και θεσμικά αποσταθεροποιημένη Λιβύη τίποτα δεν μπορεί να αποκλειστεί. Η κρατική πετρελαϊκή εταιρεία της Λιβύης διατηρεί επαφές και με τη Βεγγάζη, και δεν αποκλείεται να υπάρξει συντονισμός με την Τρίπολη,ώστε να ενεργοποιηθεί το τρίτο Μνημόνιο Τουρκίας - Τρίπολης, που προβλέπει έρευνες σε Λιβυκές θαλάσσιες περιοχές από την τουρκική κρατική εταιρεία TPAO.

Στο Υπουργείο Εξωτερικών στην Αθήνα έχουν σχεδόν ολοκληρωθεί οι προετοιμασίες για την επίσκεψη του υπουργού Γιώργου Γεραπετρίτη σε Τρίπολη και Βεγγάζη, πιθανότατα στις 6 Ιουλίου. Οι επαφές αναμένεται να είναι δύσκολες, ωστόσο κρίνονται απολύτως αναγκαίες για την αποκλιμάκωση και τη διερεύνηση των πραγματικών προθέσεων των δύο πλευρών.

Η συγκυρία αναδεικνύει την επιτακτική ανάγκη για την επανεκκίνηση ενός ουσιαστικού διαλόγου ανάμεσα στην Ελλάδα και τη Λιβύη, με αντικείμενο την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών στη βάση του Δικαίου της Θάλασσας — μια συμφωνία στην οποία θα συναινέσουν και οι δύο λιβυκές πλευρές, έως ότου προκύψει μια δημοκρατικά εκλεγμένη και διεθνώς νομιμοποιημένη κυβέρνηση στη χώρα

Οι λιβυκές αντιδράσεις έρχονται να επιβαρύνουν περαιτέρω το σκηνικό την στιγμή που αναδεικνύεται ψηλά στην ατζέντα και το μεταναστευτικό, καθώς τα κυκλώματα διακινητών βρίσκονται υπό πίεση σε άλλες θαλάσσιες διαδρομές, και μετακινούν μαζικά τις ροές προς την Κρητη.

Οι σχέσεις Ελλάδας - Ανατολικής Λιβύης είχαν παρουσιάσει θετική δυναμική μετά το 2019, με τους ισχυρούς άνδρες της περιοχής, τον στρατηγό Χαφτάρ και τον πρόεδρο της Βουλής Ακίλα Σάλεχ, να αποκηρύσσουν το Τουρκολιβυκό Μνημόνιο. Γι’ αυτό και η τωρινή αντίδραση από τη Βεγγάζη προκαλεί προβληματισμό στην Αθήνα.

Ενδεικτικό του κλίματος ήταν και το διάβημα διαμαρτυρίας που επιδόθηκε στον Έλληνα γενικό πρόξενο στη Βεγγάζη, Αγ. Καλογνωμή. Το διάβημα αφορούσε τον διαγωνισμό για τα ελληνικά Οικόπεδα, τον οποίο η λιβυκή πλευρά θεωρεί ότι προσβάλλει τη δική της κυριαρχία.

Παράλληλα, ο Ο. Χαμάντ ανακοίνωσε τη σύσταση επιτροπής αναθεώρησης της οριοθέτησης της ΑΟΖ, σύμφωνα με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου 122/2025, υποστηρίζοντας ότι η διαδικασία θα γίνει με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και στις αρχές της καλής γειτονίας, με ειδική αναφορά στην Αίγυπτο.

Η τελευταία, μάλιστα, είχε συγκρουστεί πριν έναν χρόνο με την κυβέρνηση της Τρίπολης, όταν αμφισβητήθηκε η αιγυπτιακή οριοθέτηση της ΑΟΖ στις γειτονικές ακτές, καθώς έθετε υπό αμφισβήτηση την «προέκταση» του Τουρκολιβυκού Μνημονίου στην πλευρά της Λιβύης.

Πηγή:  liberal.gr δημοσιεύτηκε υπό τον τίτλο "Η Βεγγάζη απειλεί με έρευνες υδρογονανθράκων νότια της Κρήτης"

Χάρης Αποσπόρης

Η Ελλάδα έχει αναδειχθεί πλέον σε εξαγωγέα ενεργειακής ασφάλειας στην ευρύτερη περιοχή, δήλωσε σήμερα στο Φόρουμ των Δελφών ο υπουργός ΠΕΝ, Σταύρος Παπασταύρου.

Όπως τόνισε, ρόλος της χώρας μας είναι η σταθερότητα, να δημιουργήσουμε σε συνεργασία με τη Βουλγαρία, την Κύπρο, το Ισραήλ και άλλες χώρες ένα πλαίσιο συνεργασίας τα επόμενα χρόνια.

Αναφερόμενος στο ενδιαφέρον της Chevron για έρευνες υδρογονανθράκων, ο υπουργός ανέφερε ότι αποτελεί ψήφο εμπιστοσύνης, όμως είναι προς το παρόν μια εκδήλωση ενδιαφέροντος και η Πολιτεία πρέπει να κάνει τις απαραίτητες κινήσεις για να ολοκληρωθεί η όλη διαδικασία πριν το τέλος του φετινού έτους.

Η πρώτη υπουργική υπεγράφη ήδη την περασμένη εβδομάδα, ενώ η επόμενη που, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα του ΥΠΕΝ, αφορά τις ακριβείς συντεταγμένες των οικοπέδων, πρόκειται να υπογραφεί αύριο, Παρασκευή. Ακολούθως, ως τα τέλη Απριλίου θα δημοσιευτεί στην εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ο διαγωνισμός και προβλέπεται να ολοκληρωθεί ως τα τέλη Αυγούστου. Εν συνεχεία, θα υποβληθεί στη Βουλή για επικύρωση.

Σχετικά με τις τουρκικές αντιδράσεις, ο κ. Παπασταύρου τόνισε ότι οι περιοχές νότια της Κρήτης δεν έχουν σχέση με τις παράνομες διεκδικήσεις της Τουρκίας και το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Άρα δεν έχει καμία βάση η όποια αντίδραση της Τουρκίας. Σε κάθε περίπτωση, η Chevron έχει κάνει τους γεωπολιτικούς υπολογισμούς της και πάντα κινείται προσεκτικά προκειμένου να εκφράσει το ενδιαφέρον της για κάποια περιοχή.

Μιλώντας για τον Great Sea Interconnector, δήλωσε ότι είναι ένα κρίσιμο έργο, το οποίο θα τελειώσει την απομόνωση της Κύπρου. "Συνεργαζόμαστε με την Κύπρο, το σχέδιο έχει πολλά στοιχεία, τα οποία δεν επιτρέπουν δημόσιες συζητήσεις. Επίσης, απαιτεί θεσμική διαχείριση με τους εταίρους μας και την Κομισιόν", τόνισε ο υπουργός αποφεύγοντας έτσι να δώσει συγκεκριμένη ημερομηνία επανέναρξης των εργασιών.

Τέλος, σε ό,τι αφορά το ζήτημα των υψηλών τιμών ηλεκτρισμού στη ΝΑ Ευρώπη, ο υπουργός τόνισε ότι "πέρυσι η Ευρώπη πιάστηκε με κατεβασμένα τα παντελόνια. Χρειάστηκαν δύο μήνες για να γίνει συνάντηση στις Βρυξέλλες για το θέμα. Οι χώρες της περιοχής ζητούν συγκεκριμένες δράσεις που θα επιτρέψουν μια πραγματικά ενωμένη ευρωπαϊκή αγορά".

[iEpikaira: Παπασταύρου-Τσάφος... οι κατάλληλοι άνθρωποι τοποθετήθηκαν στις κατάλληλες θέσεις μετά την εκλογή Τραμπ για να δρομολογηθούν οι εξελίξεις που θέλουν οι Αμερικανοί στις θαλάσσιες ζώνες μας! Περισσότερα ΕΔΩ και ΕΔΩ!]

Πηγή: energypress.gr

Του Σωτήρη Σιδέρη

Έξαρση των συζητήσεων για τις έρευνες στο Αιγαίο , προκάλεσε η απόφαση της τουρκικής κυβέρνησης να δώσει άδεια στην Εταιρεία Πετρελαικών Ερευνών, την ΤΡΑΟ, για έρευνες βόρεια και νότια της Ίμβρου, στον Κόλπο Ξηρού και λίγα μίλια από τις εκβολές του Έβρου, όλες εντός των χωρικών υδάτων. Η υπόθεση αν και προκάλεσε θόρυβο στην Αθήνα, έδειξε και την πολύ προσεκτική στάση της Άγκυρας. Ότι οι έρευνες που θα γίνουν εντός των τουρκικών χωρικών υδάτων φέρνουν στο προσκήνιο το Πρακτικό της Βέρνης του 1976, που υπέγραψαν οι δύο χώρες και έθετε το πλαίσιο του διαλόγου και απαγόρευε τις έρευνες εκτός των χωρικών υδάτων, όσο διαρκούσε ο διμερής διάλογος.

Ο διάλογος, όμως, απέτυχε και κατά την Αθήνα το Πρακτικό της Βέρνης δεν ισχύει, αλλά κατά την Άγκυρα ισχύει στο διηνεκές. Οπότε σε περίπτωση που η Τουρκία ανακοίνωνε έρευνες στο Αιγαίο πέραν των χωρικών της υδάτων θα τίναζε στον αέρα όλη την πολιτική δεκαετιών που προσπαθεί να επιβάλλει στην Ελλάδα και θα προκαλούσε αναταραχή και απαντήσεις από την Αθήνα. Γιατί όμως η Τουρκία έκανε αυτή την ανακοίνωση;

Κλεφτοπόλεμος και υπερβολές

Μια απλή απάντηση είναι ότι η Τουρκία διψά για ενέργεια και την αναζητά με κάθε τρόπο. Πέρα από το προφανές , ότι κάθε φορά που αναδύεται ζήτημα ερευνών στο Αιγαίο τίθεται ζήτημα νομιμότητας, προκλήθηκαν και απορίες καθώς διεθνώς και στο Αιγαίο, γίνεται λόγος για πλέον για ανανεώσιμες πηγές ενέργειες, για θαλάσσια πάρκα και όχι για περιβαλλοντοκτόνες επιλογές. Οπότε το λογικό είναι να αναδυθεί μια νέα συζήτηση γύρω από την προστασία του Αιγαίου, καθώς όπως επισημαίνουν και τουρκικά ΜΜΕ, η προστασία του Αρχιπελάγους είναι μείζονος σημασίας και για τους δύο λαούς , γιατί εκατομμύρια ζουν από αυτό. Μάλιστα εδώ και χρόνια θεωρείται εγκληματική κάθε σκέψη για εξορύξεις στο Αιγαίο , ακόμη και αν βρεθεί πετρέλαιο ή και φυσικό αέριο, γιατί μπορεί να προκληθεί ανεπανόρθωτη βλάβη στο οικοσύστημα, με τρομερές συνέπειες και για τις δύο πλευρές του Αιγαίου. [iEpikaira: Από ποιους θεωρείται "εγκληματική σκέψη"; Καλό θα ήταν αυτό να διευκρινίζεται...]

Παρατηρούμε ότι οι δύο κυβερνήσεις έχουν μετατοπίσει το πεδίο διαλόγου, ενίοτε και αντιπαράθεσης σε ένα νέο πεδίο , όπως είναι τα θαλάσσια πάρκα και τώρα με τις έρευνες της Τουρκίας έρχεται να προστεθεί η προστασία του Αιγαίου. Όλα αυτά τη στιγμή, που σε επίπεδο κορυφής ο διάλογος, είτε είναι στάσιμος, είτε υπάρχουν κάποιες συμφωνίες που παραμένουν μυστικές. Ουσιαστικά δεν γνωρίζουμε τίποτα τι συζητείται.

Το ζήτημα με την ανακοίνωση της Τουρκίας είναι ότι επαναφέρει το θέμα των ερευνών στο Αιγαίο , έστω και στα χωρικά της ύδατα. Οι έρευνες έγιναν γνωστές μέσω της NAVTEX, με την οποία κοινοποιήθηκε για πρώτη φορά η θέση της Αγκυρας ότι στις εκβολές του Εβρου δεν υπάρχει από κοινού συμφωνημένη οριοθέτηση των θαλασσίων συνόρων και η κίνησή της ίσως αποτελεί απάντηση στις έρευνες του σκάφους «Alkyon», το έργο του οποίου αφορά κυρίως μετρήσεις για τη δυνατότητα ανάπτυξης ανεμογεννητριών, εντός ελληνικών χωρικών υδάτων.

Η Τουρκία απλά παρακολουθεί κάθε κίνηση της Αθήνας και απαντά με υπερβολές. Αυτό έγινε και με την ανακοίνωση για την δημιουργία θαλάσσιου πάρκου στο Αιγαίο από την Ελλάδα. Η Άγκυρα απάντησε με έναν δικό της χάρτη που προβλέπει τη δημιουργία τουρκικών πάρκων βόρεια της Κρήτης και στο κεντρικό Αιγαίο, κίνηση που προκαλεί μειδιάματα στους ειδικούς επιστήμονες. Ωστόσο η Άγκυρα χαρακτηρίζει τις κινήσεις της πάντα πολιτικές, γνωρίζοντας ότι σε επίπεδο Δικαίου είναι εκτός λογικής και έτσι απαιτεί διαπραγμάτευση. Η ελληνική κυβέρνηση που αρχικά έδειξε να επείγεται για τα πάρκα, αναδιπλώθηκε μετά την τουρκική αντίδραση και τώρα έχει αρχίσει να μελετά την χαρτογράφησή του, παρέχοντας έτσι τον κατάλληλο χρόνο για διαβουλεύσεις. Που γίνονται και δημόσια και παρασκηνιακά.

Να σημειωθεί ότι σύμφωνα με τα τουρκικά ΜΜΕ Το ινστιτούτο TUDAV έδωσε στη δημοσιότητα χάρτη με την πρότασή του για συνεργασία με την Ελλάδα, δηλαδή για τη δημιουργία κοινών θαλάσσιων πάρκων. [iEpikaira: Αυτό ενισχύει την εκτίμηση, ότι τα "θαλάσσια πάρκα" χρησιμοποιούνται ως μέσω για τη δρομολόγηση της συνεκμετάλλευσης, ενώ η διαμάχη επί του θέματος αποτελεί ενορχηστρωμένο/προσυμφωνημένο καβγαδάκι... Περισσότερα ΕΔΩ και ΕΔΩ και ΕΔΩ και ΕΔΩ!] Ο καθηγητής Μπαϊράμ Οζτούρκ, πρόεδρος του Τουρκικού Ιδρύματος Θαλάσσιων Ερευνών (TUDAV) και επικεφαλής του τμήματος Θαλάσσιας Βιολογίας του πανεπιστημίου της Κωνσταντινούπολης, ανέφερε τα προβλήματα υπεραλίευσης [iEpikaira: Η οποία γίνεται από τους Τούρκους...] και την ανάγκη προστασίας του οικοσυστήματος. Η ελληνική κυβέρνηση έχει διευκρινίσει ότι το πάρκο θα δημιουργηθεί μόνο εντός των ελληνικών χωρικών υδάτων, αλλά και εκεί, σύμφωνα με την Άγκυρα, αλλά και το δίκαιο της θάλασσας αν εμποδίζει την αβλαβή διέλευση πλοίων υπάρχουν προβλήματα. Ακόμη η Τουρκία υποπτεύεται ότι η συμπερίληψη βραχονησίδων που η ίδια αμφισβητεί το καθεστώς κυριαρχίας ή και η τοποθέτηση σε αυτές ανεμογεννητριών μπορούν να αλλάξουν τη διαπραγμάτευση για την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας-ΑΟΖ.

Πολλές από αυτές τις μεμονωμένες κινήσεις επαναφέρουν τον προβληματισμό για την συνέχεια, καθώς υπάρχουν πολλά γκρίζα σημεία στην πολιτική της Τουρκίας και πολλές προχειρότητες στην ελληνική πλευρά. Το βασικό όμως πρόβλημα είναι ότι ενισχύεται η στεγανοποίηση των συνομιλιών σε βαθμό που ελάχιστοι ακόμη και στο ΥΠΕΞ γνωρίζουν τι συζητείται μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας. Αν οι δύο χώρες αποφασίσουν ότι η προστασία του Αιγαίου προέχει των ερευνών και των εξορύξεων , ακόμη και των αντιπαραθέσεων, ίσως βρεθεί ένας κοινός τόπος , σχετικά εύκολα, αν υπάρχει καλή θέληση.

Το νέο στοιχείο που προκαλεί προβληματισμό και το φόβο ανατροπής του ήπιου κλίματος είναι το γεγονός ότι και ο Ερντογάν και ο Μητσοτάκης, κυρίως ο δεύτερος, δεν έχουν πλέον την πολιτική ισχύ που είχαν μέχρι πριν λίγους μήνες. Ακριβώς επειδή συσσωρεύονται πολλά θέματα στο Αιγαίο μια ιεράρχηση και επιτάχυνση των συζητήσεων , με διαφάνεια και καλή θέληση, θα μπορούσε να προσφέρει πολλά... [iEpikaira: Δηλαδή υπάρχει ελπίδα ότι η Τουρκία θα απεμπολήσει τις επεκτατικές βλέψεις της;]

Πηγή: omegapress.gr

Οι άδειες εξερεύνησης πετρελαίου για 9 κοιτάσματα, που υπέβαλε η Τουρκική Εταιρεία Πετρελαϊκών Ερευνών (TPAO), περιλαμβάνουν συντεταγμένες, που προσδιορίζονται εντός των τουρκικών χωρικών Υδάτων στο Αιγαίο

Έρευνες πετρελαίου σε 9 κοιτάσματα στο Αιγαίο θα πραγματοποιήσει η Τουρκική Εταιρεία Πετρελαϊκών Ερευνών (ΤPAO). Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση στην εφημερίδα της κυβερνήσεως, οι έρευνες θα πραγματοποιηθούν στο Αιγαίο αλλά εντός τουρκικών χωρικών υδάτων.

Η Τουρκική Εταιρεία Πετρελαϊκών Ερευνών (TPAO) υπέβαλε αίτηση για να ξεκινήσει την αναζήτηση πετρελαίου, ενώ δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ η ανακοίνωση της Γενικής Διεύθυνσης Μεταλλείων και Πετρελαιοειδών του Υπουργείου Ενέργειας και Φυσικών Πόρων για το θέμα.

Οι άδειες εξερεύνησης πετρελαίου για 9 κοιτάσματα, που υπέβαλε η Τουρκική Εταιρεία Πετρελαϊκών Ερευνών (TPAO), περιλαμβάνουν συντεταγμένες, που προσδιορίζονται εντός των τουρκικών χωρικών Υδάτων στο Αιγαίο.

Πηγή: bankingnews.gr

Σε εννέα περιοχές στο βορειοανατολικό Αιγαίο, εντός τουρκικών χωρικών υδάτων, θα πραγματοποιήσει έρευνες έπειτα από κρατική άδεια η Τουρκική Εταιρεία Πετρελαϊκών Ερευνών

Βασίλης Νέδος

Εν αναμονή του τρόπου με τον οποίο θα κινηθούν στο βορειοανατολικό Αιγαίο, εντός τουρκικών χωρικών υδάτων, τα πλοία της τουρκικής εταιρείας πετρελαϊκών ερευνών (ΤPAO) βρίσκεται η Αθήνα.

Στην εφημερίδα της τουρκικής κυβέρνησης δημοσιεύθηκαν οι συντεταγμένες για εννέα περιοχές, οι οποίες βρίσκονται βορείως και νοτίως της Ιμβρου, σε διάφορα σημεία στον Κόλπο του Ξηρού, ενώ έχει δεσμευθεί και έκταση στο Αιγαίο λίγα μίλια ανατολικώς των εκβολών του Εβρου. Σύμφωνα με όσα ανακοινώθηκαν από τη Γενική Διεύθυνση Μεταλλείων και Πετρελαιοειδών του υπουργείου Ενέργειας και Φυσικών Πόρων, θα πραγματοποιηθούν έρευνες για πετρέλαιο. Είναι προφανές ότι οι έρευνες της ΤΡΑΟ εντός τουρκικών υδάτων δεν απασχολούν την Αθήνα, καθώς θα διεξαχθούν σε περιοχές απόλυτης δικαιοδοσίας της.

Ωστόσο, έπειτα από πολλούς μήνες πλήρους νηνεμίας, η Αγκυρα ανακινεί ζήτημα ερευνών στο Αιγαίο, συζήτηση η οποία στην πραγματικότητα είχε τεθεί στο περιθώριο, παρά τις κατά καιρούς εξόδους, εντός τουρκικών χωρικών υδάτων, κάποιων ερευνητικών πλοίων. Ενώ υπενθυμίζεται ότι, με διάφορους τρόπους, έχει τεθεί η τουρκική άποψη περί δικαιοδοσίας στο Αιγαίο και μέσα από τη συζήτηση για την προστασία του περιβάλλοντος, όπως αυτή ενεργοποιήθηκε μετά τη σύγκρουση για τα θαλάσσια πάρκα.

Αποτελεί, πάντως, διακηρυγμένη πολιτική της Αγκυρας η εξάντληση κάθε μέσου για τον εντοπισμό και την εκμετάλλευση κοιτασμάτων που μπορεί να βρίσκονται εντός των ζωνών δικαιοδοσίας της, στην Ανατολική Μεσόγειο, στη Μαύρη Θάλασσα και στο Αιγαίο.

Θα αναζητηθούν κοιτάσματα πετρελαίου βορείως και νοτίως της Ιμβρου, σε διάφορα σημεία στον Κόλπο του Ξηρού, ενώ έχει δεσμευθεί και έκταση λίγα μίλια ανατολικώς των εκβολών του Εβρου.

Οι έρευνες στο βορειοανατολικό Αιγαίο δημοσιοποιήθηκαν λίγο μετά την τουρκική NAVTEX, με την οποία κοινοποιήθηκε για πρώτη φορά η θέση της Αγκυρας ότι στις εκβολές του Εβρου δεν υπάρχει από κοινού συμφωνημένη οριοθέτηση των θαλασσίων συνόρων. Υπενθυμίζεται ότι η τουρκική αντίδραση αφορά έρευνες του σκάφους «Alkyon», το έργο του οποίου αφορά κυρίως μετρήσεις για τη δυνατότητα ανάπτυξης ανεμογεννητριών, φυσικά εντός ελληνικών χωρικών υδάτων.

Ολες αυτές οι εξελίξεις δεν αποτελούν συνθήκη ικανή να σταματήσει τη διαδικασία αποκρυστάλλωσης της νηνεμίας στο πεδίο, που είναι και η διακηρυγμένη βούληση Αθήνας και Αγκυρας, αποτελούν, ωστόσο, ένδειξη των ορίων που έχουν οι ελληνοτουρκικές επαφές των τελευταίων 16 ετών, όπως αυτές προέκυψαν μετά τον καταστροφικό σεισμό στη νοτιοανατολική Τουρκία, η οποία και οδήγησε την κυβέρνηση Ερντογάν σε πλήρη αναθεώρηση της προς δυσμάς τακτικής της.

Υπενθυμίζεται ότι η επόμενη προγραμματισμένη συνάντηση των δύο ηγετών Ελλάδας και Τουρκίας είναι εκείνη που θα πραγματοποιηθεί στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, ενώ ενδέχεται να υπάρξει και τετ α τετ του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του προέδρου της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Ουάσιγκτον, στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ.

Πάντως, παρά τις τριβές των τελευταίων ημερών, χθες οι υπουργοί Εξωτερικών Ελλάδας και Τουρκίας, Γιώργος Γεραπετρίτης και Χακάν Φιντάν, είχαν ένα σύντομο τετ α τετ στο περιθώριο της συνόδου κορυφής της Διαδικασίας Συνεργασίας Νοτιοανατολικής Ευρώπης, που πραγματοποιήθηκε στα Σκόπια. Σημειώνεται, τέλος, ότι ο κ. Ερντογάν, κατά τη διάρκεια κοινής συνέντευξης Τύπου με τον Ισπανό ομόλογό του Πέδρο Σάντσεθ, δεν κατόρθωσε να κρύψει τον εκνευρισμό του όταν ρωτήθηκε για την τύχη του Σελαχατίν Ντεμιρτάς, πολιτικού κουρδικής καταγωγής που κρατείται στις τουρκικές φυλακές από το 2016. «Το γεγονός ότι κάνετε αυτές τις ερωτήσεις μάς βάζει σε σκέψεις. Κυρίως μας στενοχωρεί το γεγονός ότι ένα μέλος του Τύπου υπερασπίζεται αυτούς τους τρομοκράτες», ανέφερε.

Πηγή: kathimerini.gr

Μπάμπης Αγρολάμπος

Ανασύρει το Ανατολικό Ζήτημα και απειλεί με ανάφλεξη στην Ανατολική Μεσόγειο ● Απλώνει πάνω στα «ήρεμα νερά» με την Ελλάδα τη «γαλάζια πατρίδα» και βάζει μπρος με τη Λιβύη έρευνες στην Ανατολική Μεσόγειο ● Τελεσίγραφο για μετωπική επίθεση στους Κούρδους της Συρίας ● Ανακατεύει το Ισραήλ στην απόπειρα πραξικοπήματος του 2016 και στην ανατροπή Μεντερές το 1960.

Η Τουρκία απλώνει πάλι όλα τα αναθεωρητικά της σχέδια στο τραπέζι με νέες επιθετικές αξιώσεις προς κάθε κατεύθυνση. Τα μηνύματα του Τ. Ερντογάν, μετά τη συνεδρίαση της τουρκικής κυβέρνησης στις αρχές της εβδομάδας, τη συνεδρίαση του συμβουλίου ασφαλείας εν συνεχεία και προχθές με την παρουσία του στην άσκηση Efes, συνοδεύτηκαν με ευθείες απειλές προς τις γειτονικές χώρες συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας. Παράλληλα ήταν άλλη μία προειδοποίηση προς τις ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ, κατ’ επέκταση και προς την Ε.Ε., ανακίνησης του Ανατολικού Ζητήματος που έκλεισε πριν από έναν αιώνα.

Η αρχική αφήγηση του "νέου αιώνα της Τουρκίας", που παρουσιάστηκε προεκλογικά πέρυσι από τον Τ. Ερντογάν, αρχίζει να αποκτά τη μορφή συνολικής αμφισβήτησης των Διεθνών Συνθηκών που επισφράγισαν τη διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Η Ελλάδα βρίσκεται στο στόχαστρο με την επαναφορά του χάρτη της «γαλάζιας πατρίδας» και σειρά διοικητικών πράξεων, που οδηγούν την Αθήνα σε δεύτερες σκέψεις για την τακτική προσέγγισης, όπως αποτυπώθηκε στις συναντήσεις Μητσοτάκη-Ερντογάν. Η τρίτη, που προαναγγέλθηκε για τα τέλη του έτους, αποτελεί ζητούμενο στην περαιτέρω πορεία των διμερών σχέσεων.

Ακρως επιθετικές όμως είναι οι τουρκικές κινήσεις και στη Μέση Ανατολή. Στη συνεδρίαση του τουρκικού συμβουλίου ασφαλείας στις 28 Μαΐου, ο Τ. Ερντογάν απέδωσε στο Ισραήλ (σε σιωνιστικό χέρι, αναφέρουν πληροφορίες στα τουρκικά μέσα ενημέρωσης) κάθε σύμπτωμα πολιτικής ανωμαλίας στην Τουρκία, ακόμα και την απόπειρα πραξικοπήματος του 2016. Ανάλογη αναφορά έγινε στην ανατροπή Μεντερές το 1960 και σε όλα τα προβλήματα της ευρύτερη περιοχής.

Επιπλέον, το τουρκικό συμβούλιο ασφαλείας ανακοίνωσε ότι «το PKK / KCK-PYD / YPG, που έχει μετατρέψει τα εδάφη τα οποία έχει σφετεριστεί στο Ιράκ και τη Συρία σε εστίες τρομοκρατίας, θα εξαλειφθεί μαζί με όλα τα στοιχεία του στην περιοχή και δεν θα επιτραπεί τετελεσμένο γεγονός κατά της εθνικής μας ασφάλειας και της εδαφικής ακεραιότητας των γειτόνων μας». Το τετελεσμένο γεγονός αφορά τις τοπικές εκλογές που ανήγγειλαν οι Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF) για τις 11 Ιουνίου σε 133 δήμους της βόρειας Συρίας, που έχουν δική τους πολιτική διοίκηση και στρατιωτικά υποστηρίζονται από το YPG. Οι πληροφορίες από τη διοίκηση των SDF αναφέρουν ότι έχει δοθεί η έγκριση από την αμερικανική κεντρική διοίκηση CENTCOM, που υποστηρίζει τις κουρδικές δυνάμεις στη Συρία και το Ιράκ στο μέτωπο κατά του ISIS.

H Αγκυρα μετέφερε στην Ουάσινγκτον τη δυσφορία της για την πολιτική αναβάθμιση των κουρδικών επαρχιών της Συρίας. Ο υπουργός Εξωτερικών Χ. Φιντάν έθεσε το θέμα και στον Α. Μπλίνκεν στο περιθώριο του συμβουλίου των υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ, στην Πράγα. Οι απειλές για τους Κούρδους, τους οποίους η Αγκυρα θεωρεί ότι αποτελούν επίσης βραχίονα της πολιτικής του Ισραήλ και των ΗΠΑ, συνθέτουν ακόμα μία διπλωματική εμπλοκή στις αμερικανο-τουρκικές σχέσεις.

Η απειλή νέας περιφερειακής ανάφλεξης από την Τουρκία καθίσταται βαρύτερη εάν στην εξίσωση προστεθεί η αναγγελία ερευνών για υδρογονάνθρακες μαζί με τη Λιβύη. Οι δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Ενέργειας Α. Μπαϊρακτάρ προχθές συνοδεύτηκαν με συνάντηση του πρέσβη της Τουρκίας Κ. Γιλμάζ και της κρατικής εταιρείας πετρελαίου της Λιβύης. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν στην έναρξη εργασιών και εκκρεμεί η υπογραφή των συμβολαίων.

Πηγή: efsyn.gr

Η Τουρκία θα συνεχίσει τις έρευνες για φυσικό αέριο ξεκαθάρισε την Πέμπτη ο υπουργός Ενέργειας της Τουρκίας, Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, αναφέροντας χαρακτηριστικά σε συνέντευξη που παραχώρησε στη Haberturk: "Θα συνεχίσουμε με επιμονή και πείσμα τις έρευνες στην περιοχή που έχει οριστεί ως η Γαλάζια Πατρίδα."

Ο ίδιος επισήμανε ότι πραγματοποιούνται ήδη συνολικά οκτώ γεωτρήσεις σε περιοχές στη Μεσόγειο και έκανε λόγο για σημαντικά ευρήματα, ενώ ανέφερε ότι η Τουρκία δεν θα παραιτηθεί από τα δικαιώματα της στην Ανατολική Μεσόγειο.

Επανέλαβε ότι έχουν υπάρξει σημαντικά ευρήματα από τις έρευνες στη Μαύρη Θάλασσα, ενώ αναφέρθηκε και στις συνεργασίες της Τουρκίας με άλλες χώρες, όπως η Λιβύη και η Σομαλία. "Ένας άλλος πυλώνας είναι οι έρευνας μας στο εξωτερικό, όπως στη Λιβύη. Κάναμε και μια συμφωνία με τη Σομαλία".

Πηγή: capital.gr

Στα τέλη του επόμενου χρόνου, ή στις αρχές του 2026 θα γίνουν οι πρώτες γεωτρήσεις στις δύο περιοχές της Κρήτης, όπου έχει επιβεβαιωθεί από τις σεισμικές έρευνες ότι υπάρχει σοβαρή πιθανότητα να ανακαλυφθούν εκμεταλλεύσιμα κοιτάσματα φυσικού αερίου. Αυτό το χρονοδιάγραμμα επιβεβαιώθηκε σήμερα από τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Θόδωρο Σκυλακάκη, παρότι αρχικά η ExxonMobil είχε εκδηλώσει ανοικτά την επιθυμία της για επίσπευση των ερευνών. Την ίδια ώρα, η Τουρκία εξακολουθεί να παίζει το γνωστό παιχνίδι πιέσεων στο Αιγαίο, με σταθερή επιδίωξη, εδώ και μισό αιώνα, να εμποδίσει την εκμετάλλευση υδρογονανθράκων από την Ελλάδα.

Μιλώντας σήμερα σε συνέδριο, ο κ. Σκυλακάκης τοποθετήθηκε για το χρονοδιάγραμμα των ερευνών από την ExxonMobil και την Helleniq Energy (ΕΛΠΕ), επιβεβαιώνοντας το αρχικό χρονοδιάγραμμα για τις γεωτρήσεις, δηλαδή με ορίζοντα στις αρχές του 2026. Σε ανάλογο συμπέρασμα οδηγούσαν και πρόσφατες δηλώσεις του επικεφαλής των ΕΛΠΕ, Ανδρέα Σιάμισιη, ο οποίος είχε αναφέρει ότι η επενδυτική απόφαση της κοινοπραξίας για τις γεωτρήσεις θα ληφθεί στο τέλος του επόμενου χρόνου.

Η κυβέρνηση φαίνεται να επιμένει στο αρχικό χρονοδιάγραμμα που είχε καθορισθεί πριν την ολοκλήρωση των σεισμικών ερευνών, τα αποτελέσματα των οποίων παραδόθηκαν πριν από λίγες ημέρες στην Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων. Ακριβή στοιχεία για αυτά τα αποτελέσματα δεν έχουν γίνει γνωστά, όμως όλα δείχνουν ότι είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, δηλαδή δείχνουν στην κατεύθυνση πολύ υψηλών πιθανοτήτων για ανεύρεση εμπορικά εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων φυσικού αερίου.

Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Αριστοφάνης Στεφάτος, διευθύνων σύμβουλος της ΕΔΕΥΕΠ, δήλωσε (στο «Βήμα») ότι τα αποτελέσματα είναι ενθαρρυντικά από τα τρισδιάστατα σεισμικά στις δύο περιοχές, δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης. Σημείωσε μάλιστα ότι το μέγεθος, η αξιοπιστία και η σοβαρότητα των δύο εταιρειών της κοινοπραξίας, είναι παράγοντες που ενισχύουν την αισιοδοξία για τις έρευνες.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ανάλογη αισιοδοξία επικρατούσε και όταν βγήκαν τα αποτελέσματα από τις σεισμικές έρευνες δύο διαστάσεων (2D), που μάλιστα τότε είχαν προκαλέσει εμφανή ενθουσιασμό στην ExxonMobil, με τον αμερικανικό πετρελαϊκό κολοσσό να πιέζει ανοικτά την κυβέρνηση για επίσπευση των γεωτρήσεων και διαμηνύει, μάλιστα, ότι ανησυχούσε για το ενδεχόμενο να εκδηλωθούν τουρκικές προκλήσεις και πιέσεις.

Χαρακτηριστικές είναι οι δηλώσεις που είχε κάνει τον Φεβρουάριο του 2023 (στην «Καθημερινή») η Λουίζα Παπαγεωργίου, Public and Government Affairs Manager Cyprus & Greece της ExxonMobi, όπου τόνιζε ότι θεωρούσε ως πιο ρεαλιστικό σενάριο την πραγματοποίηση της πρώτης γεώτρησης στις αρχές του 2025 (ένα χρόνο νωρίτερα από το χρονοδιάγραμμα που παρουσίασε σήμερα ο κ. Σκυλακάκης).

«Μέσα στο 2023», δήλωνε, «θα κάνουμε την ανάλυση των δισδιάστατων σεισμικών δεδομένων. Υπάρχει πιθανότητα –και έχει συμβεί σε άλλες περιπτώσεις– κάνοντας την ανάλυση να διαπιστωθεί ότι χρειαζόμαστε μια πιο εξειδικευμένη ανάλυση ή ότι χρειάζεται να συλλέξουμε και τρισδιάστατα δεδομένα για να έχουμε μια καθαρή εικόνα. Εάν υποθέσουμε ότι η ανάλυση των δισδιάστατων δεδομένων μας βοηθάει στο να έχουμε μια ξεκάθαρη εικόνα, τότε θα μπορούσε η γεώτρηση να προχωρήσει και μέσα στο 2024. Βεβαίως αυτό θα εξαρτηθεί και από το πόσο γρήγορα θα “τρέξουν” οι αδειοδοτήσεις αλλά και πόσο γρήγορα θα βρεθεί το γεωτρύπανο. Το 2025 όμως είναι, θα έλεγα, το πιο ρεαλιστικό σενάριο».

Το «μαρκάρισμα» από την Τουρκία

Τις εξελίξεις στις έρευνες για υδρογονάνθρακες στις περιοχές της Κρήτης η Τουρκία όχι μόνο παρακολουθεί στενά, αλλά κάνει συνεχώς κινήσεις «στενού μαρκαρίσματος» της Ελλάδας, με σκοπό να αποτρέψει ή να καθυστερήσει ακόμη περισσότερο τις έρευνες. Άλλωστε, η προβολή διεκδικήσεων και η έντονη επιθετικότητα με απειλές πολέμου είναι μόνιμα στοιχεία της τουρκικής πολιτικής από το 1973, όταν ανακαλύφθηκε το πρώτο σημαντικό κοίτασμα στον Πρίνο.

Η Αθήνα δεν θέλει να δώσει την εικόνα ότι επισπεύδει τις έρευνες, ή ότι τρέφει μεγάλες προσδοκίες για τα αποτελέσματά τους, ώστε να αποφύγει μια κλιμάκωση των εντάσεων, αναφέρουν διπλωματικοί παρατηρητές. Αυτό δεν σημαίνει, υπογραμμίζουν, ότι πρόκειται να κάνει πίσω στις έρευνες, αλλά κρίνεται σκόπιμο να αποφευχθούν κινήσεις που θα μπορούσαν να ερμηνευθούν ως προκλητικές από την Άγκυρα.

Παρότι οι ελληνοτουρκικές σχέσεις βρίσκονται σε φάση ύφεσης, ιδιαίτερα μετά και τη νέα συνάντηση Μητσοτάκη - Ερντογάν, η Τουρκία συντηρεί έντονη διπλωματική και στρατιωτική κινητικότητα για το Αιγαίο. Καθ' υπόδειξη της Τουρκίας, η ελεγχόμενη κυβέρνηση της Τρίπολης ήγειρε δια της διπλωματικής οδού αμφισβητήσεις στα δικαιώματα της Ελλάδας για έρευνες στις περιοχές της Κρήτης, επικαλούμενη το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Παράλληλα, εκτός από τις στρατιωτικές ασκήσεις που ολοκλήρωσαν πρόσφατα οι Τούρκοι στο Αιγαίο, η Αθήνα παρακολουθεί με μεγάλη προσοχή και τις κινήσεις του ερευνητικού σκάφους "Tübitak Marmara" που έχει ανακοινωθεί ότι θα διεξάγει επιστημονικές έρευνες από τις 17 Μαΐου έως τις 15 Ιουνίου στο ανατολικό Αιγαίο, κινούμενο κοντά στις ακτές της Τουρκίας. Προς το παρόν, στην κυβέρνηση δεν εκτιμούν ότι υπάρχει σχεδιασμός από την Άγκυρα για κάποια πρόκληση, όμως το ερευνητικό σκάφος αποτελεί μια μορφή υπενθύμισης των τουρκικών διεκδικήσεων και ίσως δεν είναι τυχαίο ότι αρχικά έδεσε σε σημείο στα βόρεια των Ιμίων.

Διπλωματικοί παρατηρητές εκτιμούν ότι η αντιπαράθεση που βρίσκεται σε εξέλιξη εδώ και 51 χρόνια για τον ενεργειακό πλούτο του Αιγαίου οδηγείται σε ένα σημείο καμπής, όσο προοδεύουν οι έρευνες για υδρογονάνθρακες στις περιοχές της Κρήτης. Εάν ανακοινωθεί ανακάλυψη κοιτασμάτων και μάλιστα από κορυφαία αμερικανική εταιρεία, η Άγκυρα θα είναι πολύ δύσκολο πλέον να αμφισβητήσει τα ελληνικά δικαιώματα και μάλιστα σε ένα γεωγραφικό σημείο όπου έχει ως μόνη τυπική βάση των διεκδικήσεων της ένα προδήλως παράνομο μνημόνιο με τη Λιβύη. Ίσως δεν είναι τυχαίο ότι ο Ερντογάν, μιλώντας πρόσφατα, πριν τη συνάντηση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, ζήτησε ευθέως να συζητηθούν και οι πιο σοβαρές διαφορές των δύο χωρών, κάτι που τελικά δεν προχώρησε.

Σε αυτό το κλίμα, η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να κάνει πολύ προσεκτικά βήματα μέχρι να αρχίσουν και να ολοκληρωθούν οι γεωτρήσεις, γνωρίζοντας ότι ανά πάσα στιγμή η Τουρκία θα μπορούσε να «ενορχηστρώσει» κάποιο επεισόδιο στρατιωτικής αντιπαράθεσης στο Αιγαίο, προκειμένου να επαναφέρει τις διεκδικήσεις της στο τραπέζι των συζητήσεων.

Πηγή: sofokleousin.gr

Τουρκικό ερευνητικό σκάφος πλέει στα ανοιχτά των Ιμίων, σε μια περίοδο που ξαφνικά η γείτονα ζητά τη δημιουργία περιβαλλοντικών πάρκων μέσω «συνεργασίας», υποτίθεται, με τη χώρα μας. Για να κάνει ακόμα πιο εμφανείς τις προθέσεις της, το τελευταίο διάστημα αυξάνει τις παραβιάσεις Εθνικών Χωρικών Υδάτων.

Παρά τις αμοιβαίες επισκέψεις των ηγετών και τη Διακήρυξη των Αθηνών, είναι ξεκάθαρο ότι η Τουρκία κάθε άλλο παρά έχει εγκαταλείψει το αναθεωρητικό της δόγμα. Τουναντίον, η Γαλάζια Πατρίδα γίνεται… εθνικό όραμα.

Η τουρκική υδρογραφική υπηρεσία από τον σταθμό της Σμύρνης εξέδωσε στις 17 Μαιου μια Navtex, σύμφωνα με την οποία ανακοινώνεται η αποστολή του ερευνητικού σκάφους «Tubitak Marmara» κατά μήκος των τουρκικών ακτών στο Αιγαίο από τις 20 Μαιου έως τις 15 Ιουνίου για επιστημονικές, περιβαλλοντικές πρακτικές.

Το πλοίο πράγματι απέπλευσε από το λιμάνι της Σμύρνης στις 25 Μαιου και κατευθύνθηκε νότια κατά μήκος των τουρκικών ακτών, διενεργώντας επιστημονικές έρευνες επί της στήλης ύδατος. Το πρωί της Κυριακής μάλιστα έριξε προσωρινά άγκυρα στα 5,5 ναυτικά μίλια βορείως των Ιμίων, εντός τουρκικών χωρικών υδάτων. Στη συνέχεια ξεκίνησε και πάλι τον πλου του με κατεύθυνση νότια, εντός τουρκικών χωρικών υδάτων.

Στην Αθήνα, σύμφωνα με πληροφορίες των «Νέων», επικρατεί προβληματισμός μήπως το τουρκικό σκάφος αποπειραθεί να πλεύσει μέσα στα εθνικά χωρικά ύδατα στην περιοχή των Ιμίων, επικαλούμενο επιστημονικές έρευνες και επιχειρώντας με αυτόν τον τρόπο να επιβάλει τη δική της οπτική για τη συγκεκριμένη περιοχή μέσω μιας φαινομενικά αθώας δραστηριότητας, όπως είναι οι επιστημονικές μετρήσεις επί της στήλης του ύδατος.

Και αν οι παραβιάσει από αέρος σχεδόν εκμηδενίστηκαν, δεν συμβαίνει το ίδιο και στη θάλασσα. Σύμφωνα με το ΓΕΕΘΑ, από τις αρχές του 2024 πλωτά μέσα του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού και της Ακτοφυλακής προέβησαν σε 598 παραβιάσεις των Εθνικών Χωρικών Υδάτων στο Αιγαίο. Αριθμός ελαφρώς αυξημένος από τις 563 που σημειώθηκαν το περσινό διάστημα.

Οι παραβιάσεις αυτές έχουν να κάνουν σε σημαντικό βαθμό με το γεγονός ότι σε πολλές περιπτώσεις η Τουρκία δεν αναγνωρίζει τα θαλάσσια σύνορα με την Ελλάδα.

Όσον αφορά στα θαλάσσια πάρκα που φαίνεται να θέλει κι η Τουρκία, πρόκειται για μια ξεκάθαρη κίνηση ώστε η Άγκυρα να βρει «πάτημα» στο Αιγαίο.

Όπως αναφέρεται στην ιστοσελίδα του τουρκικού Ιδρύματος Θαλάσσιων Ερευνών, η Άγκυρα προτείνει τη δημιουργία μέσω συνεργασίας με την Ελλάδα 4 θαλάσσιων πάρκων σε διεθνή ύδατα. Το πρώτο μεταξύ Λήμνου, Θάσου και Σαμοθράκης, το δεύτερο μεταξύ Μυτιλήνης, Αη Στράτη και Σκύρου, το τρίτο μεταξύ Σαντορίνης και Κρήτης και το τέταρτο μεταξύ Σύμης και Τήλου.

Στο κείμενο αναφέρεται… χαρακτηριστικά: «Το Αιγαίο δεν ανήκει σε μία χώρα, η Τουρκία και η Ελλάδα θα πρέπει να συνεργαστούν για την προστασία αυτής της θάλασσας. Οι μονομερείς προσπάθειες διατήρησης δεν έχουν ακριβώς πιθανότητες επιτυχίας. Απαιτείται συνεργασία για την προστασία των τεσσάρων προτεινόμενων περιοχών διατήρης ή θαλάσσιων πάρκων στο Αιγαίο Πέλαγος. Θα ήταν προς όφελος και των δύο εθνών να συνεργαστούν ειλικρινά για την προστασία της θάλασσας στην ανοιχτή θάλασσα του Αιγαίου. Έτσι, το 30% της προστασίας των ακτών και των θαλασσών, μπορεί να επιτευχθεί έως το 2030».

Η τουρκική αντιπολίτευση επιμένει στην αμφισβήτηση της κυριαρχίας των ελληνικών νησιών

Την ίδια ώρα, όπως μεταδίδει από την Κωνσταντινούπολη ο Μανώλης Κωστίδης, η αντιπολίτευση ζητά επιμονή της κυβέρνησης και στην αποστρατιωτικοποίηση των νησιών.

Ο Γιάνκι Μπαγτζιόγλου, αντιπρόεδρος Ρεπουμπλικανικού Κόμματος δήλωσε: «Η Τουρκία θα πρέπει να ασκήσει πλήρως και αποτελεσματικά τα δικαιώματά της που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο με τις Ναυτικές και Αεροπορικές Δυνάμεις της στο Αιγαίο Πέλαγος και την Ανατολική Μεσόγειο χωρίς κανένα περιορισμό στο πεδίο.

Ειδικότερα, τα προβλήματα που σχετίζονται με τα ‘Νησιά με Αποστρατικοποιημένο Καθεστώς’ (‘GASA’) και τα ‘Νησιά των οποίων η Κυριαρχία δεν έχει Παραχωρηθεί με Συμφωνίες’ (‘EGAYDAAK’) πρέπει να παραμείνουν στην ημερήσια διάταξη τόσο στον Τύπο όσο και ενώπιον διεθνών οργανισμών.

Τα ερευνητικά σκάφη και τα γεωτρύπανα σκάφη πρέπει οπωσδήποτε να δραστηριοποιούνται στην Ανατολική Μεσόγειο. Η άσκηση Γαλάζια Πατρίδα, η οποία φέτος δεν διεξήχθη σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, πρέπει να πραγματοποιηθεί».

Πηγή: tanea.gr προσπελάστηκε enoplos.gr 

Η ρηματική διακοίνωση της Τρίπολης και η «ξεχασμένη» διαφορά με τη Λιβύη

Νίκος Μελέτης

Η ρηματική διακοίνωση της Λιβύης προς τον Έλληνα πρεσβευτή στην Τρίπολη Ν. Γαριλίδη για τις τρισδιάστατες σεισμογραφικές έρευνες νοτιοδυτικά της Κρήτης, ήρθε να υπενθυμίσει ότι παρά το ήπιο κλίμα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις πολλά μέτωπα που συνδέονται με αυτές παραμένουν ανοικτά.

Ειδικά μάλιστα σε ό,τι αφορά στη Λιβύη τα προβλήματα είναι σαφώς υποκινούμενα και από την Άγκυρα η οποία έχει κάθε λόγο να πυροδοτεί την αντιπαράθεση μεταξύ των δυο χωρών για τις θαλάσσιες ζώνες καθώς έτσι επιβεβαιώνεται και δεσμεύεται ακόμη περισσότερο η Λιβύη στο Τουρκολυβικό Μνημόνιο.

Η προσωρινή κυβέρνηση της Τρίπολης (η οποία έχει καταστεί ντε φάκτο μόνιμη λόγω απουσίας εκλογών) με τη ρηματική διακοίνωση της αμφισβητεί όπως έχει κάνει και στο παρελθόν τις έρευνες σε περιοχή μη οριοθετημένης υφαλοκρηπίδας η οποία όμως εκ των πραγμάτων θα ανήκει στην Ελλάδα. Ο καθορισμός των Οικοπέδων έχει γίνει βάσει του γνωστού ως νόμου Μανιάτη που ορίζει ότι μέχρις ότου υπάρξει διμερής συμφωνία οριοθέτησης εξωτερικό όριο της ελληνικής ΑΟΖ θεωρείται η μέση γραμμή.

Η κυβέρνηση της Τρίπολης από το παρελθόν έχει επιδιώξει να επιβάλει τετελεσμένα εις βάρος της Ελλάδας με το κλείσιμο του Κόλπου της Σύρτης και την αυθαίρετη χάραξη ευθείων γραμμών βάσης, με τρόπο ώστε η μέση γραμμή να μετατοπίζεται προς την Κρήτη(με παράλειψη φυσικά της Γαύδου) εις βάρος της Ελληνικής ΑΟΖ.

Συγχρόνως με την απόφαση της η λιβυκή κυβέρνηση το 2023 επιχείρησε νέα τετελεσμένα με την κήρυξη Συνορεύουσας Ζώνης η οποία σε ό,τι αφορά τη χώρα μας υπολογίσθηκε με κλείσιμο τον Κόλπο της Σύρτης ενώ στα Ανατολικά ακολούθησε τη γραμμή του Τουρκολυβικού Μνημονίου επικαλύπτοντας μέρος των αιγυπτιακών χωρικών υδάτων, προκαλώντας την αντίδραση και του Καΐρου.

Το νορβηγικό ερευνητικό σκάφος Ramform Hyperion πραγματοποίησε από τα μέσα Φεβρουαρίου έως τις 31 Μαρτίου τρισδιάστατες έρευνες για λογαριασμό της κοινοπραξίας της ExxonMobil με την HELLENiQ ENERGY. Αυτό που κινητοποίησε τη Λιβυκή κυβέρνηση είναι προφανώς οι πληροφορίες και δηλώσεις αξιωματούχων που έχουν γνώση των ερευνών ότι σύντομα θα υπάρξουν θετικά νέα σε ό,τι αφορά τα εντοπισμένα κοιτάσματα στη συγκεκριμένη περιοχή και μάλιστα η πρώτη δοκιμαστική γεώτρηση τοποθετείται χρονικά στο 2025.

Η κατάσταση στη Λιβύη παραμένει προβληματική καθώς ελάχιστα βήματα έχουν γίνει για συνεννόηση μεταξύ Δυτικής και Ανατολικής Λιβύης, ώστε η χώρα να προχωρήσει σε εκλογές που εκτιμάται ότι θα δώσει πολιτική διέξοδο στη συνεχιζόμενη κρίση.

Η Τουρκία που έχει αποκαταστήσει σχέσεις και με την Ανατολική Λιβύη επιδιώκει να διατηρήσει τη στενή σχέση με τη χώρα προσφέροντας στρατιωτική βοήθεια στην Τρίπολη, προωθώντας τουρκικές εταιρίες στη Λιβύη με στόχο όχι μόνο να ενισχύσει την επιρροή της αλλά και να μπορέσει να ισχυροποιήσει το Τουρκολυβικό Μνημόνιο ώστε να επιβιώσει σε ενδεχόμενη κυβερνητική αλλαγή.

Εξάλλου παρά το γεγονός ότι το δεύτερο Μνημόνιο για κοινές έρευνες από την τουρκική εταιρεία ΤΡΑΟ στις «θαλάσσιες περιοχές» της Λιβύης έχει απορριφθεί από το Διοικητικό Δικαστήριο της Λιβύης, ο κίνδυνος να προσκληθεί από την Τρίπολη η Τουρκία για έρευνες στην Κεντρική Μεσόγειο παραμένει υπαρκτός.

Η Αθήνα οφείλει να συνεχίσει κανονικά το ενεργειακό πρόγραμμα της στα συγκεκριμένα Οικόπεδα προκειμένου να μην θεωρηθεί ότι υποκύπτει στις απειλές της Λιβύης συγχρόνως όμως θα πρέπει να κινητοποιηθεί ώστε να αποκαταστήσει τις σχέσεις της με τους παράγοντες της Ανατολικής Λιβύης οι οποίοι είχαν αναδειχθεί σε πολύτιμους συμπαραστάτες στην αμφισβήτηση της νομιμότητας του Τουρκολυβικού Μνημονίου, στάση που δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένη και στο μέλλον.

Συγχρόνως θα πρέπει να επιχειρηθεί η αποκατάσταση διαύλων με την κυβέρνηση της Τρίπολης καθώς οι ενστάσεις που υπήρχαν ότι θα αντιδράσει η Αίγυπτος δεν έχουν βάση πλέον καθώς το Κάιρο έχει απευθείας σχέσεις πια με την κυβέρνηση Ντμπεϊμπά.

Η Ελλάδα θα πρέπει να επιδιώξει, απορρίπτοντας τις Λιβυκές αιτιάσεις, με την απαντητική ρηματική διακοίνωση που θα στείλει να ρίξει το μπαλάκι στην άλλη πλευρά δείχνοντας και πάλι τον δρόμο των διαπραγματεύσεων, ώστε να καταγραφεί στο λιβυκό ΥΠΕΞ και όταν υπάρχει αντιπροσωπευτική κυβέρνηση τότε να υπάρχει ανοικτή η πρόσκληση για συνομιλίες οριοθέτησης.

Πηγή: liberal.gr

Διάβημα απέστειλε την προηγούμενη εβδομάδα η προσωρινή κυβέρνηση της Λιβύης ως αντίδραση για τις έρευνες που διεξήγαγε το νορβηγικό ερευνητικό σκάφος στα Οικόπεδα Νότια και Νοτιοδυτικά της Κρήτης. Το διάβημα – με το οποίο κινδυνολογείται να ανοίξει ακόμα ένα μέτωπο στην εξωτερική πολιτική – απεστάλη αφότου είχαν ολοκληρωθεί οι τρισδιάστατες σεισμογραφικές έρευνες του Ramform Hyperion σε μια περιοχή που πιθανολογείται ότι υπάρχουν ενδιαφέροντα κοιτάσματα φυσικού αερίου.

Ειδικότερα, το διάβημα διαμαρτυρίας στάλθηκε στον Έλληνα πρεσβευτή στην Τρίπολη Ν. Γαριλίδη. Με την αποστολή του, η προσωρινή κυβέρνηση της Λιβύης του Αμπντέλ Χαμιντ Ντμπεϊμπά επιμένει στη γνωστή τακτική της αμφισβήτησης των Οικοπέδων τα οποία έχει καθορίσει η Ελλάδα βάσει του νόμου Μανιάτη που προβλέπει ότι σε περίπτωση απουσίας διμερούς συμφωνίας οριοθέτησης τότε εξωτερικό όριο της Ελληνικής ΑΟΖ θεωρείται η μέση γραμμή.

Η στάση της Αθήνας

Το διάβημα απεστάλη σε περίοδο κατά την οποία έχουν δημιουργηθεί προσδοκίες για εντοπισμό σημαντικού κοιτάσματος εντός της Ελληνικής ΑΟΖ. Ο επικεφαλής της ΕΔΕΥΕΠ, Αριστοτέλης Στεφάτος, δήλωσε στις αρχές Μαΐου ότι η εικόνα που υπάρχει είναι «πολύ θετική» ενώ και ο υπουργός Ανάπτυξης, Κώστας Σκρέκας, δήλωνε ότι «αν είμαστε τόσο τυχεροί, τότε το μέγεθος του οικοπέδου θα είναι αρκετό για την ενεργειακή ασφάλεια όχι μόνο της Ελλάδας αλλά ολόκληρης της Ευρώπης». Σύμφωνα με εκτιμήσεις παραγόντων της πετρελαϊκής αγοράς, η δοκιμαστική γεώτρηση τοποθετείται για το τέλος του 2025.

Στο μεταξύ, στην Αθήνα επικρατεί μια «επανάπαυση» με τη Λιβύη. Ενώ μετά την κρίση στις σχέσεις με τη ματαίωση της επίσκεψης του Νίκου Δένδια στην Τρίπολη λόγω της παρουσίας στο αεροδρόμιο της τότε ΥΠΕΞ Ν. Μανγκούς, αποφασίσθηκε η τοποθέτηση πρεσβευτή στην Τρίπολη, δεν έχει αναληφθεί καμιά πρωτοβουλία ώστε να υπάρχει στοιχειώδης επικοινωνία των δύο χωρών τουλάχιστον για κοινά προβλήματα όπως είναι αυτό των μεταναστευτικών ροών. Και επίσης να ασκηθεί πίεση προς την προσωρινή κυβέρνηση, ώστε να εγκαταλείψει τους τυχοδιωκτισμούς με τις θαλάσσιες ζώνες και να αναζητήσει λύση των διαφορών με τους γείτονες την Ελλάδα και την Αίγυπτο μέσω του διαλόγου και στη βάση του Διεθνούς Δικαίου και εφόσον δεν υπάρξει συμφωνία, παραπομπή στη Χάγη όπως έχει κάνει ήδη δυο φορές η Λιβύη με τη Μάλτα και την Τυνησία.

Αντιδράσεις το 2019

Δεν είναι η πρώτη φορά που η Λιβύη απέστειλε διάβημα. Υπενθυμίζεται ότι το καλοκαίρι του 2019 η κυβέρνηση της Τρίπολης είχε αντιδράσει επίσης με διαβήματα προς την Αθήνα και συνέχισε με την υπογραφή του Τουρκολιβυκού Μνημονίου, το οποίο επιχειρούσε να δημιουργήσει τετελεσμένα στην Ανατολική Μεσόγειο προς όφελος καταρχήν της Τουρκίας και ανοίγοντας τον δρόμο στη Λιβύη να διεκδικήσει με βάση αυτό το αυθαίρετο και αντίθετο με το Δίκαιο της Θάλασσας κείμενο, μεγάλο τμήμα της ελληνικής υφαλοκρηπίδας.

Η προσωρινή κυβέρνηση της Λιβύης είχε σπεύσει να υπογράψει ένα ακόμη Μνημόνιο με την Τουρκία το 2022 για κοινές έρευνες και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων στις «θαλάσσιες περιοχές» της Λιβύης, το οποίο παρά την ακύρωση του από το Διοικητικό Εφετείο της Λιβύης παραμένει στο τραπέζι.

Πηγή: liberal.gr