«Είναι σαν να είμαστε παγιδευμένοι σε μια λίμνη. Υπάρχει μόνο μία έξοδος, και αυτή είναι το Ορμούζ».
Η θάλασσα είναι κάποιες φορές τόσο γαλήνια στον Περσικό που ο καπετάνιος Χασάν Καν ξεχνάει ότι το πλοίο του βρίσκεται εγκλωβισμένο εν τω μέσω μιας εμπόλεμης ζώνης εδώ και τρεις μήνες.
«Είναι πραγματικά παράξενο. Εξω όλα φαίνονται φυσιολογικά, όμως, μέσα στα πλοία οι άνθρωποι κάθε άλλο παρά ήρεμοι είναι», λέει ο Πακιστανός ναυτικός.
Ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ εξακολουθεί να διαταράσσει τη φυσιολογική εφοδιαστική ροή πετρελαίου, φυσικού αερίου και λιπασμάτων στις διεθνείς αγορές, προκαλώντας εδώ και 95 ημέρες τριγμούς στην παγκόσμια οικονομία. Οι τιμές του πετρελαίου βρίσκονται σε μία διαρκή αυξομείωση που υπαγορεύουν συνήθως οι ειρηνευτικές διεργασίες και οι (εκάστοτε) ελπίδες για συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ – Ιράν.
Η νηνεμία κάθε άλλο παρά ηρεμία σημαίνει για τα πληρώματα των εκατοντάδων πλοίων που παραμένουν εδώ και τρεις μήνες σε καθεστώς ομηρίας στον Περσικό – Φωτ.: Amirhosein Khorgooi/ISNA via AP
Ωστόσο, οι κατά καιρούς προσδοκίες για άνοιγμα του Στενού έχουν αποδειχτεί έως τώρα φρούδες, με τους παράγοντες της διεθνούς εμπορικής ναυτιλίας να μην προσβλέπουν σε άμεση ομαλοποίηση της ναυσιπλοΐας, ακόμη και αν ανοίξει σήμερα το Ορμούζ.
«Η γενική μας εντύπωση είναι ότι η απειλή για τα πλοία που διασχίζουν το Στενό παραμένει σημαντική και δεν θα δούμε πλήρη επανέναρξη της κυκλοφορίας μέσω του Στενού έως ότου υπάρξει ισχυρότερη εγγύηση για την ασφαλή διέλευση», δήλωσε τη Δευτέρα πηγή από τον κλάδο του πετρελαίου στο CNN.
Τα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, τα οποία συνήθως μεταφέρουν μεγάλο μέρος των τροφίμων και άλλων αγαθών προς τις χώρες του Κόλπου, έχουν επίσης παγιδευτεί λόγω αποκλεισμού. Η Maersk, μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων στον κόσμο, δεν έχει στείλει κανένα πλοίο από τα μέσα Μαΐου. Εξι πλοία της εξακολουθούν να παραμένουν παγιδευμένα στον Κόλπο.
Επιπλέον, τα ναύλα για τις μεταφορές στον υπόλοιπο κόσμο έχουν ήδη εκτοξευθεί λόγω των διαταραχών. Η Heidmar, μια ελληνική εταιρεία εκμετάλλευσης δεξαμενόπλοιων, ανέφερε αύξηση των εσόδων της κατά περισσότερο από 200% το πρώτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους σε σύγκριση με πέρυσι, κυρίως λόγω των «ιστορικά υψηλών» ναύλων, όπως τα χαρακτήρισε που ο διευθύνων σύμβουλος, Pankaj Khanna.
Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ναυσιπλοΐας (International Maritime Organization – ΙΜΟ), από την έναρξη του πολέμου έχουν σημειωθεί 39 επιθέσεις κατά πλοίων στην περιοχή και 11 θάνατοι.
«Καθώς ο ναυτιλιακός κλάδος δέχεται εντεινόμενη πίεση από γεωπολιτικά γεγονότα, πρέπει να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να συνεργαστούμε, ώστε να θέτουμε πάντα την ασφάλεια των ναυτικών σε πρώτη προτεραιότητα», δήλωσε ο Αρσένιο Ντομίνγκες, γενικός γραμματέας του ΙΜΟ, κατά τη διάρκεια της ναυτιλιακής διάσκεψης που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα τη Δευτέρα.
Ωστόσο, παρά την εγγύηση της ασφάλειας των πληρωμάτων, οι 20.000 ναυτικοί σε περίπου 1.500 πλοία βιώνουν προ πολλού τα ψυχικά απότοκα της πολύμηνης ομηρίας στον Κόλπο.
Κόπωση
Το πλήρωμα του πλοίου του καπετάνιου Καν προσπαθεί να ακολουθήσει τη συνήθη ρουτίνα εργασίας, σε μία από τις διαχρονικά πλέον πολυσύχναστες πλωτές οδούς του κόσμου. Ωστόσο, με τους πυραύλους πάνω από τα κεφάλια τους και νάρκες κάτω από τα πόδια τους, κανείς δεν θέλει να εγκαταλείψει το πλοίο για ένα διάλειμμα στη στεριά.
Μία αγωνιώδης σιωπή επικρατεί στα πλοία που διακόπτεται από τον ήχο κάποιου τηλεφώνου. «Το άγχος μας βασανίζει συνεχώς. Ολοι είναι εξαντλημένοι – τόσο σωματικά όσο και ψυχικά», λέει ο Καν. Οι άνθρωποι αναπηδούν στον παραμικρό θόρυβο, ακόμα και στον ύπνο τους, προσθέτει.
«Είναι σαν να είμαστε παγιδευμένοι σε μια λίμνη. Υπάρχει μόνο μία έξοδος, και αυτή είναι το Ορμούζ», εξηγεί ο καπετάνιος ενός άλλου πλοίου, ο Σαφικουλ Ισλάμ.
«Αγοράσαμε περίπου 180 τόνους νερού για το πλοίο πριν από δύο ημέρες. Παλιότερα, θα κόστιζε μεταξύ 1.500 και 2.000 δολάρια. Τώρα, μας κοστίζει 11.000 δολάρια», λέει ναυτικός για τα φαινόμενα αισχροκέρδεις που έχει προκαλέσει η παρατεταμένη κρίση – Φωτ.: REUTERS/Stringer
Ο Ισλάμ και τα 30 μέλη του πληρώματος έχουν χάσει τον λογαριασμό των επιθέσεων που έχουν βιώσει. «Μερικές φορές οι πύραυλοι πετούν πάνω από το ένα πλοίο, και άλλες φορές τα συντρίμμια πέφτουν στο διπλανό», λέει ο καπετάνιος.
«Τις φορές που οι επιθέσεις συνεχίζονταν όλη τη νύχτα, κανένας μας δεν μπορούσε να κοιμηθεί», λέει ο Χασάν, ο μηχανικός. «Εχουμε δει με τα ίδια μας τα μάτια τον τρόμο και την καταστροφή».
Εκτός από τον ρεαλιστικό κίνδυνο στοχοποίησης, στα πλοία -που μετακινούνται σε διάφορα λιμάνια ή έχουν αγκυροβολήσει στα ανοικτά του Κόλπου για λόγους ασφαλείας- η προμήθεια τροφίμων και νερού καθίσταται πλέον όλο και πιο επιτακτική.
Μεταξύ όλων των βασικών ειδών, η τιμή του νερού έχει αυξηθεί περισσότερο, λέει ο αρχιμηχανικός του Banglar Joyyatra, Ρασεντούλ Χασάν. «Αγοράσαμε περίπου 180 τόνους νερού για το πλοίο πριν από δύο ημέρες. Παλιότερα, θα κόστιζε μεταξύ 1.500 και 2.000 δολάρια. Τώρα, μας κοστίζει 11.000 δολάρια».
«Φαίνεται επίσης ότι ορισμένοι προμηθευτές τροφίμων και νερού προσπαθούν να εκμεταλλευτούν την κατάσταση και αισχροκερδούν», λέει ένας Κορεάτης ναυτικός άλλου πλοίου.
Καθώς μπαίνει και επισήμως το καλοκαίρι, τα αρόδο πλοία θα χρειαστούν ακόμη περισσότερο νερό. Η θερμοκρασία ξεπέρασε τους 30 °C τον Μάιο – και μπορεί να φτάσει έως και τους 45 °C.
Ο αποκλεισμός των διεθνών θαλάσσιων κόμβων θα είναι το νέο «όπλο» στις μελλοντικές συγκρούσεις, σημειώνει ένας από τους ναυτικούς – Φωτ.: AP Photo/Asghar Besharati, File
Οι ναυτιλιακές εταιρείες, που αντιμετωπίζουν τεράστιες απώλειες λόγω της παρατεταμένης κρίσης, καταφεύγουν σε μειώσεις κόστους προσωπικού.
Πολλά συμβόλαια ναυτικών λήγουν και οι μεγάλης κλίμακας εναλλαγές πληρωμάτων έχουν ήδη καθυστερήσει. Δεδομένων των συνθηκών, θα είναι δύσκολο να βρεθεί επαρκές προσωπικό για να επανδρώσει αυτά τα πλοία – ακόμη και μετά το τέλος του πολέμου.
«Αυτή η κρίση έδειξε πόσο επικίνδυνη μπορεί να γίνει αυτή η δουλειά», λέει ο Πακιστανός ναυτικός Καμίλ, ο οποίος μίλησε στο BBC χρησιμοποιώντας ψευδώνυμο. «Πολλοί ναυτικοί μπορεί να αλλάξουν γνώμη για αυτό το επάγγελμα», συνεχίζει, εκφράζοντας τον φόβο πως ο αποκλεισμός των διεθνών θαλάσσιων κόμβων θα είναι το νέο όπλο σε μελλοντικές συγκρούσεις.
Πηγή: CNN, BBC kathimerini.gr
.png)
