Η ναυμαχία τής Ερεσού θεωρείται η πρώτη κατά μέτωπο ναυμαχία πού έδωσαν οι Έλληνες ναυμάχοι στήν ελληνική επανάσταση τού 1821 μέ πλοίο γραμμής, δίκροτο, τού τότε αυτοκρατορικού οθωμανικού στόλου, η οποία καί διεξήχθη στίς 27 Μαΐου 1821 στόν όρμο Ερεσού τής Λέσβου. Πρωταγωνιστής τής ναυμαχίας αυτής ήταν ο Δημήτριος Παπανικολής ο οποίος καί επιχείρησε γιά πρώτη φορά μέ απόλυτη επιτυχία πυρπόληση μέ χρήση καυστικού όπως λεγόταν αρχικά το πυρπολικό μέ αποτέλεσμα τήν ανατίναξη τού εχθρικού πλοίου.
Η επιτυχία αυτή υπήρξε ιδιαίτερα σημαντική τόσο στό ηθικό των Ελλήνων ναυμάχων, γιά τήν μελλοντική εξέλιξη στόν κατά θάλασσα αγώνα όσο καί αντίστροφα στό ηθικό των Τούρκων πρό τού καινοφανούς αυτού τύπου καταδρομής καί δολιοφθοράς. Παράλληλα όμως τραγική συνέπεια αυτής ήταν η καταστροφή τών Κυδωνιών (τού Αϊβαλί) πού ακολούθησε 15 ημέρες αργότερα.[1]
Ιστορικό κατάστασης
Μέ τό ξέσπασμα τής ελληνικής επανάστασης η αναγκαιότητα δημιουργίας ενός αξιόμαχου στόλου γιά τήν από θάλασσα αρωγή καί προστασία τού αγώνα υπήρξε άμεση αντιληπτή. Έτσι μέσα στόν επόμενο μήνα καί μετά από πολλές διαβουλεύσεις τών προυχόντων καί καραβοκυραίων τών τριών κυριοτέρων ναυτικών νήσων Σπετσών, Ύδρας καί Ψαρών αποφασίσθηκε. στίς 17 Απριλίου, ημέρα Κυριακή, μέ πανηγυρισμούς η σύμπραξη καί διάθεση τών εμπορικών τους στόλων στόν ιερό αγώνα, καλώντας μέ προκήρυξη ομοίως καί τ΄ άλλα νησιά. Τό παράδειγμα αυτών ακολούθησαν αμέσως τά νησιά τού Σαρωνικού, οι Κυκλάδες καί άλλα όπως η Κάσος. Έτσι δημιουργούνται τρείς μοίρες πλοίων καθεμιά μέ ναύαρχο πού διορίστηκε από τήν κοινότητα ναυτικής νήσου.
Η έξοδος τού συγκροτημένου ελληνικού στόλου στό Αιγαίο συνέπεσε μέ τά τραγικά γεγονότα πού συνέβησαν στήν Κωνσταντινούπολη καί τόν απαγχονισμό τού πατριάρχη, γεγονότα πού εξαγρίωσαν όχι μόνο τα πληρώματα αλλά καί τούς κατοίκους νήσων καί παραλίων της Μικράς Ασίας πολλοί εκ τών οποίων προσέτρεξαν νά ενισχύσουν τά τσούρμα τών ελληνικών πλοίων.
Αρχικά κρίθηκε αναγκαίος ο αποκλεισμός τόσο τών Δαρδανελίων όσο καί κάποιων σημαντικών όρμων τής μικρασιατικής ακτής καθώς καί η υποστήριξη τών ελληνικών σωμάτων στά παραλιακά κάστρα τής Πελοποννήσου. Περί τά μέσα Μαΐου μιά μοίρα τού ελληνικού στόλου έπλευσε πρός τόν Κορινθιακό Κόλπο προκειμένου ν΄ αποκλείσει τά κάστρα Ναυπάκτου, Ρίου καί Αντιρίου καί νά εμποδίσει κάθοδο τών Τούρκων στήν Πελοπόννησο, ενώ μιά δεύτερη μεγαλύτερη μοίρα έπλευσε στό Β. Αιγαίο γιά τόν αποκλεισμό τών Δαρδανελίων. Παρά ταύτα δύο πλοία γραμμής, τρείς φρεγάτες καί τρείς κορβέτες μέ υποναύαρχο διοικητή (ριαλάμπεη) τού οθωμανικού στόλου πρόλαβαν στίς 22 Μαΐου νά εξέλθουν τών στενών στό Αιγαίο.
Παραπομπές
Η Ελληνική Επανάσταση καί η ίδρυση τού Ελληνικού Κράτους (1821-1832) (τόμος ΙΒ), Ιστορία τού Ελληνικού Έθνους,Εκδοτική Αθηνών, 1975, Αθήνα. σέλ. 126-127
Πηγές
Η Ελληνική Επανάσταση καί η ίδρυση τού Ελληνικού Κράτους (1821-1832) (τόμος ΙΒ). Αθήνα: Εκδοτική Αθηνών. 1975. ISBN 960-213-108-Χ. ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ, Ενωμένη Ρωμηοσύνη προσπελάστηκε tideon.org
.png)
