Edited by iEpikaira
Η τακτική υπεροχή των δυτικών όπλων παραμένει... προσώρας. Όμως στην ικανότητα διεξαγωγής μακροχρόνιων πολέμων... τα πράγματα μάλλον άλλαξαν άρδην
Ο πόλεμος του Ιράν θα καταγραφεί στα textbook ως τη μάχη του Δαβίδ με τον Γολιάθ όπου η τεχνολογική υπεροχή και η δύναμη κρούσης δεν φέρνει πάντα το επιθυμητό αποτέλεσμα. Για την πολεμική μηχανή των ΗΠΑ, η σύγκρουση αυτή λειτούργησε ως ένα άνευ προηγουμένου stress test για το οποίο όμως οι Αμερικάνοι επιτελείς όφειλαν να είναι ενήμεροι, όπως αναλυτικά εξηγήσαμε σε προηγούμενο σημείωμα.
Από τη μία πλευρά, επιβεβαίωσε αυτό που οι δυτικές πρωτεύουσες ήλπιζαν: τα αμερικανικά όπλα παραμένουν τεχνολογικά ικανά για βαθιά πλήγματα και μαζική καταστολή της αεράμυνας στοχεύοντας με ακρίβεια τις ιρανικές υποδομές.
Πίσω όμως από την εντυπωσιακή βιτρίνα της τακτικής κυριαρχίας, κρύβεται μια ανησυχητική αλήθεια που στοιχειώνει τα επιτελεία σε Ουάσιγκτον και Ευρώπη/ΝΑΤΟ: η ευρωατλαντική στρατιωτική μηχανή δεν μπορεί να αναπληρώσει το οπλοστάσιό της όσο γρήγορα απαιτείται. Όπως εύστοχα σημειώνεται, η σύγκρουση σηματοδότησε τη μετάβαση από την «κυριαρχία των αιθέρων και των θαλασσών» στην «κυριαρχία του ανεφοδιασμού» καθώς οι αριθμοί των πυραύλων και των drone χαμηλής τεχνολογίας καθορίζει την ένταση και το αποτέλεσμα των πολεμικών επιχειρήσεων.
Τα Οικονομικά της Φθοράς
Το θεμελιώδες πρόβλημα που ανέδειξε το Ιράν είναι οικονομικό και βιομηχανικό. Η αποτροπή επιθέσεων κορεσμού (saturation attacks) με drones και βαλλιστικούς πυραύλους αποκάλυψε μια τρομακτική ασυμμετρία κόστους.
Όταν η Lockheed Martin παρήγαγε μόλις 620 πυραύλους PAC-3 καθ' όλη τη διάρκεια του 2025, το γεγονός ότι η πρώτη εβδομάδα της σύγκρουσης στο Ιράν ανάλωσε πάνω από 800 αναχαιτιστικά μέσα αποτελεί πραγματικό εφιάλτη.
Η χρήση πυραύλων κόστους 4 εκατομμυρίων δολαρίων για την κατάρριψη ιρανικών drones των 20.000 δολαρίων δεν είναι απλώς μη βιώσιμη αλλά είναι μια δομική αδυναμία του ΝΑΤΟ. Οι αναλυτές πλέον προειδοποιούν ότι σε μελλοντικές συγκρούσεις —απέναντι σε Κίνα και Ρωσία— ο κίνδυνος είναι τεράστιος λόγω της εξάντλησης των κρίσιμων οπλικών αποθεμάτων.
Η Τεχεράνη ίσως να μην κέρδισε στο πεδίο της τεχνολογίας, αλλά απέδειξε ότι ένας αντίπαλος μπορεί να διαβρώσει ένα ανώτερο αμυντικό σύστημα απλώς επιβάλλοντας έναν αμείλικτο ρυθμό φθοράς, βασισμένο στον όγκο, την ευκολία αναπλήρωσης και κυρίως το κόστος.
Το Ευρωπαϊκό Δίλημμα και η Εξάρτηση
Για την Ευρώπη, το σοκ είναι διπλό. Η αρχιτεκτονική αεράμυνάς της για παράδειγμα βασίζεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στην αμερικανική παραγωγή συστημάτων όπως τα Patriot, THAAD και Aegis. Οι ευρωπαϊκές εναλλακτικές, όπως τα συστήματα SAMP/T και IRIS-T, παραμένουν περιορισμένες σε κλίμακα, καθιστώντας την απουσία ευρωπαϊκών, ανεξάρτητων γραμμών παραγωγής ένα κρίσιμο σημείο αποτυχίας (single point of failure) για τη Συμμαχία.
Όπως παραδέχτηκε ανοιχτά ο Ευρωπαίος Επίτροπος Άμυνας, η Ευρώπη δεν μπορεί να βασίζεται για όλες τις αμυντικές της ικανότητες μόνο στην αμερικανική παραγωγή, καθώς οι ΗΠΑ αδυνατούν να παράγουν επαρκείς ποσότητες.
Αυτή η υπερεξάρτηση γίνεται εξαιρετικά επικίνδυνη ειδικά όταν οι γεωπολιτικές προτεραιότητες της Ουάσιγκτον αλλάζουν. Η διαπίστωση ότι η παράδοση όπλων σε συμμάχους της Ανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ καθυστέρησε, επειδή τα αποθέματα κατευθύνθηκαν στο μέτωπο του Ιράν, λειτούργησε ως αφύπνιση.
Το Τέλος της Αυτόματης Εγγύησης
Η βαθύτερη κρίση παραμένει ίσως σε πολιτικό επίπεδο. Ο πόλεμος του Ιράν ανέδειξε τον φόβο ότι η αμερικανική υποστήριξη μάλλον παύει να είναι άνευ όρων. Η προοπτική μιας αμερικανικής διοίκησης που αντιμετωπίζει την υποστήριξη του ΝΑΤΟ ως συναλλακτική σχέση και πιέζει πολιτικά τους συμμάχους, δημιουργεί σημαντικό ρήγμα στο δόγμα της αποτροπής.
Η Ευρώπη συνειδητοποιεί σταδιακά ότι σε ένα σενάριο ταυτόχρονων κρίσεων —η Ρωσία στην Ανατολική Ευρώπη, το Ιράν στη Μέση Ανατολή και η Κίνα στον Ινδο-Ειρηνικό για παράδειγμα— η Αμερική δεν έχει ούτε την ικανότητα, ούτε ίσως την πολιτική βούληση να υποστηυ τους πάντες, παντού, ταυτόχρονα. Το κεντρικό συμπέρασμα είναι ότι: η Ευρώπη δεν μπορεί πλέον να θεωρεί δεδομένη την αυτόματη αμερικανική στρατηγική διαθεσιμότητα.
Το Συμπέρασμα
Το ΝΑΤΟ καλείται να αποδειχθεί μια άβολη πραγματικότητα. Τα δυτικά όπλα είναι τεχνολογικά εξελιγμένα και χρήσιμα, όταν είναι διαθέσιμα και αφού καταβληθεί το σημαντικό κόστος απόκτησης. Το δόγμα που βασιζόταν σε σύντομους, χειρουργικούς πολέμους υψηλής ακρίβειας έχει καταρρεύσει.
Ο πόλεμος του Ιράν δεν σήμανε απαραίτητα το τέλος της αμερικανικής στρατιωτικής ηγεμονίας, αλλά απέδειξε ότι η τεχνολογική υπεροχή από μόνη της δεν αρκεί για την αποτροπή. Ο κυρίαρχος φόβος εντός της Συμμαχίας: Το πρόβλημα είναι ότι η Αμερική και η Ευρώπη πλέον δύσκολα βρίσκουν κοινούς βηματισμούς και όταν τους βρίσκουν, εν συνεχεία είναι ακόμη πιο δύσκολο το να τους συντηρήσουν.
Στη νέα εποχή του πολέμου φθοράς, ο νικητής ίσως να μην είναι αυτός που διαθέτει τον πιο έξυπνο οπλικό σύστημα, αλλά αυτός που μπορεί να κατασκευάσει τα περισσότερα στο μικρότερο κόστος και χρόνο. Οι επιχειρήσεις στο Ιράν αποτελούν ορόσημο για τον σύγχρονο πόλεμο, αλλάζοντας ριζικά τα μέσα και τη στρατηγική του.
[Το πρωτότυπο κείμενο του παρόντος σημειώματος ΕΔΩ.]
.png)
